Economist dergisinin New York büro şefi Charlotte Howard, ABD Başkanı Donald Trump'ın özellikle erkek çalışanlar arasında görülen işgücüne katılım düşüşünü tersine çevirmek için uygulayabileceği kapsamlı politika seçeneklerini değerlendirdi. Howard'a göre, son 50 yılda çalışma çağındaki Amerikalı erkeklerin işgücüne katılım oranı yüzde 96'dan yüzde 86'ya geriledi. Bu durum sadece ekonomik değil, aynı zamanda toplumsal ve psikolojik sonuçlar doğuruyor; işsiz kalan erkeklerde bağımlılık, suç oranlarında artış ve aile yapısında bozulma gibi etkiler gözleniyor.
Erkek İşsizliğinin Kökenleri ve Boyutları
ABD'de çalışan erkek sayısındaki düşüş, 1970'lerden bu yana ivme kazanmış durumda. Sanayisizleşme, küreselleşme ve teknolojik dönüşüm, özellikle imalat sektöründe yoğunlaşan erkek istihdamını vurdu. Bugün, 25-54 yaş arası erkeklerin yaklaşık yüzde 14'ü ne çalışıyor ne de iş arıyor; bu oran 1960'larda sadece yüzde 4'tü. Howard, bu eğilimin altında yatan nedenler arasında eğitim uyumsuzluğu, sosyal yardım bağımlılığı ve toplumsal normların değişmesini sayıyor.
Ekonomist analizine göre, kriz özellikle lise diploması altı eğitim seviyesindeki erkeklerde daha belirgin. Bu grup, yüksek ücretli imalat işlerini kaybederken hizmet sektörünün düşük ücretli ve istikrarsız işlerine yönelmek zorunda kalıyor. Birçok erkek, mevcut işlerin kendilerine sunduğu ücret ve statüyü yetersiz bularak iş aramaktan vazgeçiyor.
Trump'ın Politika Araç Seti
Howard, Trump yönetiminin bu soruna yanıt olarak bir dizi politikayı hayata geçirebileceğini belirtiyor. Bunlar arasında mesleki eğitim programlarının genişletilmesi, altyapı yatırımlarıyla istihdam yaratılması, kurumsal vergi indirimleriyle yatırımın özendirilmesi ve sosyal yardım sisteminin çalışmayı teşvik edecek şekilde reforme edilmesi yer alıyor. Ancak Howard, geçmişteki benzer girişimlerin sınırlı başarı sağladığını da hatırlatıyor.
Trump'ın ilk döneminde uygulanan vergi indirimleri ve deregülasyon politikaları, kısa vadede istihdam artışı sağlamış ancak yapısal sorunları çözememişti. Economiste göre, asıl çözüm daha kapsamlı bir yaklaşım gerektiriyor: eğitim sisteminin işgücü piyasası ihtiyaçlarına uyumlu hale getirilmesi, bağımlılıkla mücadele, toplumsal cinsiyet rollerinin esnetilmesi ve bölgesel kalkınma politikalarının hayata geçirilmesi.
Türkiye Açısından Değerlendirme
ABD'deki erkek işsizliği sorunu, Türkiye için de önemli dersler barındırıyor. Türkiye'de de benzer sanayisizleşme süreçleri ve genç nüfusun işgücüne katılımındaki düşüş gözlemleniyor. Özellikle imalat sanayisinin yerini hizmet sektörüne bırakması, düşük eğitimli erkeklerin iş bulmasını zorlaştırıyor. Küresel ekonominin dönüşümü karşısında Türkiye'nin mesleki eğitimi güçlendirmesi, kadın istihdamını artırması ve sosyal koruma ağlarını çalışmayı teşvik edecek şekilde yeniden yapılandırması gerekiyor. Aksi halde, ABD'de gözlenen toplumsal çözülme benzeri riskler Türkiye'de de ortaya çıkabilir.