Çin'in elektrikli araç (EV) teslimatları haziran ayında geçen yılın aynı dönemine kıyasla art arda altıncı ayda da düşüş kaydetti. Otomobil üreticileri, bütçe bilincine sahip tüketicileri çekmek için kampanyalar düzenlemesine rağmen talep canlanmadı. Toplam 1,04 milyon saf elektrikli araç teslim edildi; bu sayı, 2023'ün aynı ayındaki 1,1 milyonun altında kaldı. Düşüş, Çinli EV firmalarının kârlılığına ilişkin endişeleri derinleştiriyor.
Gelişmenin arka planı
Çin, küresel elektrikli araç pazarının en büyük oyuncusu olmasına rağmen iç talepte yavaşlama yaşıyor. Haziran verileri, sektörün pandemi sonrası toparlanma hızının beklenenden düşük olduğunu gösteriyor. BYD, Nio ve Xpeng gibi büyük markalar, fiyat indirimleri ve takas teşvikleri sunmasına karşın satışları artıramadı. Analistler, tüketici güvenindeki zayıflık ve ekonomik belirsizliklerin talebi baskıladığını belirtiyor. Ayrıca, devlet sübvansiyonlarının azaltılması da sektörü olumsuz etkiledi.
Çin hükümeti, karbon emisyonlarını azaltma hedefleri doğrultusunda EV üretimine büyük yatırımlar yapmıştı. Ancak arz fazlası ve rekabetin yoğunlaşması, birçok şirketin zarar etmesine neden oluyor. Özellikle batarya maliyetlerindeki düşüşe rağmen, araç fiyatlarının aşağı çekilmesi kâr marjlarını eritiyor. Önümüzdeki dönemde sektörde konsolidasyon bekleniyor.
Bölgesel ve küresel boyut
Çin'deki durgunluk, küresel EV pazarını da etkiliyor. Tesla gibi uluslararası üreticiler, Çin fabrikalarından yapılan ihracatta yavaşlama bildirdi. Avrupa Birliği, Çin'den gelen EV'lere yönelik olası anti-sübvansiyon soruşturmalarını değerlendiriyor. ABD ise Enflasyonu Düşürme Yasası ile yerli üretimi teşvik ederken, Çin menşeli araçlara ek gümrük vergileri uyguluyor. Çin'deki talep düşüşü, Asya-Pasifik bölgesindeki batarya tedarik zincirini de olumsuz etkileyebilir.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Çin'deki elektrikli araç talebindeki düşüş, Türkiye'nin otomotiv sektörü ve ticaret dengesi açısından önemli. Türkiye, Çin'den gelen EV bileşenlerine ve tam araçlara bağımlılığını azaltmak için yerli üretimi, özellikle TOGG'u teşvik ediyor. Ancak Çinli markaların fiyat savaşı, Türkiye pazarında rekabeti artırabilir. Ayrıca, Çin'deki talep yavaşlaması, Türkiye'nin Çin'e yapacağı olası EV ihracatını da etkileyebilir. Küresel arz fazlası, Türkiye'deki batarya ve hammadde fiyatlarını aşağı çekebilir, bu da yerli üretim maliyetlerini düşürebilir. Ancak bu durum, kısa vadede Çinli üreticilerin Türkiye pazarına daha agresif girmesine yol açabilir.