ABD Temsilciler Meclisi üyesi Kat Cammack (Florida-Cumhuriyetçi), Çin'in her bir yasa koyucusunun 'dijital ikizini' oluşturarak yapay zeka teknolojisini siyasi denetim ve gözetim amacıyla kullandığını iddia etti. Çarşamba günü Washington'da düzenlenen bir kongre oturumunda konuşan Cammack, bu teknolojinin Çin yönetimine vatandaşlar ve seçilmiş yetkililer üzerinde benzeri görülmemiş bir kontrol imkanı verdiğini savundu. "Çin, Rusya ve İran, veri biliminden tamamen vazgeçmemizden başka bir şey istemezdi" diyen Cammack, ABD'nin yapay zeka alanındaki liderliğini kaybetmesi durumunda ulusal güvenliğinin tehdit altında olacağı uyarısında bulundu.
Dijital ikiz teknolojisi ve Çin'in kullanımı
Dijital ikiz teknolojisi, fiziksel nesnelerin, süreçlerin veya kişilerin sanal kopyalarının oluşturulmasını sağlıyor. Cammack, Çin'in bu teknolojiyi sadece altyapı projelerinde değil, aynı zamanda bireylerin davranışlarını modellemek ve tahmin etmek için de kullandığını belirtti. Milletvekillerinin dijital ikizleri sayesinde, yönetim her bir yasa koyucunun olası tepkilerini önceden hesaplayarak politikalarını buna göre şekillendirebiliyor. Cammack, bu durumun Çin Komünist Partisi'nin kontrolünü daha da pekiştirdiğini ve muhalif seslerin bastırılmasına yol açtığını ileri sürdü.
Açıklamada, Çin'in yapay zeka alanındaki yatırımlarının 2025 yılına kadar 150 milyar doları bulmasının beklendiği hatırlatıldı. ABD ise benzer bir rakamı yakalamak için mücadele ediyor; 2023 itibarıyla federal yapay zeka harcamaları 3 milyar dolar civarında. Cammack, "Biz milyarlarca dolardan bahsederken, Çin trilyonlarca dolarlık bir strateji izliyor" ifadelerini kullandı.
Küresel yapay zeka yarışı ve jeopolitik dengeler
Dünya genelinde yapay zeka üstünlüğü mücadelesi giderek kızışıyor. ABD, Çin ve Avrupa Birliği arasındaki rekabet, teknoloji devlerinin de katılımıyla küresel bir güç savaşına dönüşmüş durumda. Cammack'in açıklamaları, ABD'nin yapay zeka alanında geri kalmaması gerektiği yönündeki uyarılarla örtüşüyor. Özellikle Çin'in yapay zeka destekli sosyal kredi sistemi ve kitlesel gözetim uygulamaları, Batılı uzmanlar tarafından sıklıkla eleştiriliyor.
ABD Ticaret Bakanlığı ve Dışişleri Bakanlığı, son dönemde yapay zeka ihracat kısıtlamalarını sıkılaştırırken, Çin ise yerli çip üretimini artırmak için yoğun çaba harcıyor. Cammack, bu teknolojik yarışta ABD'nin yalnızca askeri değil, aynı zamanda ekonomik ve diplomatik alanlarda da avantajını koruması gerektiğini vurguladı. Kongre üyesi, "Eğer bu yarışı kaybedersek, sadece teknolojik olarak değil, değerlerimiz açısından da yenilmiş olacağız" dedi.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Çin'in yapay zeka teknolojisini siyasi denetim amacıyla kullanması, Türkiye'nin de yakından izlemesi gereken bir gelişmedir. Türkiye, kendi yapay zeka stratejisini oluştururken bu tür teknolojik uygulamaların olası etkilerini değerlendirmelidir. ABD ve Çin arasındaki rekabet, Türkiye'nin teknoloji tedarik zincirleri ve dış politika tercihleri üzerinde doğrudan etkili olabilir. Özellikle savunma ve istihbarat alanlarında yapay zeka kullanımının yaygınlaşması, Türkiye'nin ulusal güvenlik politikalarını şekillendirebilir. Türkiye'nin, bu alanda bağımsız ve milli çözümler geliştirmesi, küresel teknoloji savaşlarında stratejik bir konum elde etmesi açısından önem taşımaktadır.
