İngiltere'de Muhafazakar Parti, Brexit kampanyasına Rusya'nın müdahale ettiğini doğrulayan Greater Manchester Belediye Başkanı Andy Burnham'ı 'tehlikeli ve bölücü' olmakla suçladı. Burnham'ın açıklamaları, Başbakan'ın AB ile yeni bir anlaşma olasılığına ilişkin 'sakin ve net bakış' çağrısı yapacağı konuşması öncesinde siyasi tansiyonu artırdı. Başbakan ayrıca Brexit'in yarardan çok zarar getirdiğini söyleyecek.
Gelişmenin arka planı
Andy Burnham, geçtiğimiz günlerde yaptığı açıklamada, Brexit referandumu sırasında Rusya'nın kampanyaya müdahale ettiğine dair kanıtların bulunduğunu belirtti. Bu açıklama, Muhafazakar Parti cephesinden sert tepki aldı. Parti sözcüleri, Burnham'ın sözlerini 'sorumluluktan kaçmak' ve 'seçmen iradesini gölgelemek' olarak nitelendirdi. Muhafazakarlar, Burnham'ın bu tür iddiaları gündeme getirmesinin toplumu kutuplaştıracağını savunuyor.
Öte yandan Başbakan, bugün yapacağı konuşmada, AB ile ilişkilerde yeni bir sayfa açılması gerektiğini vurgulayacak. Başbakan, Brexit'in ekonomik ve siyasi sonuçlarının yarardan çok zarar getirdiğini kabul ederek, 'ülkenin çıkarına olacak şekilde AB ile daha yakın işbirliği' mesajı verecek. Bu konuşma, hükümetin Brexit sonrası dönemde AB ile ticaret ve güvenlik alanlarında daha pragmatik bir yaklaşım benimseyeceği yönünde sinyal olarak yorumlanıyor.
Burnham ise daha önce yaptığı çağrıda, milletvekillerini AB ile daha yakın bağlar kurmaya teşvik etmişti. Guardian'ın haberine göre, Burnham 2026 yılında yaptığı açıklamada, 'Brexit'in getirdiği zararları onarmak için AB ile gümrük birliği ve tek pazar üyeliğinin yeniden değerlendirilmesi gerektiğini' söylemişti. Bu açıklamalar, ana muhalefetteki İşçi Partisi içinde de farklı seslerin yükselmesine neden olmuştu.
Bölgesel ve küresel boyut
İngiltere'de Brexit sonrası siyasi tartışmalar, Rusya'nın Batı demokrasilerine yönelik müdahale iddialarıyla birleşince, ülke içi siyaset kadar uluslararası ilişkileri de etkiliyor. Rusya'nın Brexit kampanyasına müdahalesi, daha önce ABD'de 2016 başkanlık seçimlerine yönelik iddialarla birlikte Batı'da Rusya'ya yönelik güvenlik endişelerini artırmıştı. İngiltere'deki bu son gelişme, NATO ve AB içinde Rusya'ya karşı ortak tutum alma çabalarını da etkileyebilir.
Başbakan'ın AB ile yeni anlaşma çağrısı, Brexit sonrası dönemde İngiltere'nin dış politikasında bir yumuşama sinyali olarak görülüyor. Ancak Muhafazakarların Burnham'a yönelik suçlamaları, iç siyasette Brexit yanlıları ile karşıtları arasındaki ayrımın hala canlı olduğunu gösteriyor. Bu durum, İngiltere'nin AB ile ilişkilerinde atacağı adımların iç siyasi dengeler tarafından şekilleneceğini ortaya koyuyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye, Brexit sonrası İngiltere ile ticaret ve savunma alanında yakın ilişkilerini sürdürüyor. İngiltere'nin AB ile yeni bir anlaşma arayışı, Türkiye-AB gümrük birliği güncellemesi ve vize serbestisi gibi konularda dolaylı etkiler yaratabilir. Ayrıca Rusya'nın Batı seçimlerine müdahalesi iddiaları, Türkiye'nin Rusya ile dengeli ilişkilerini ve Batı ile işbirliğini nasıl yönettiği açısından dikkatle izlenmeli. Türk dış politikası, İngiltere'nin AB'ye yakınlaşma sinyallerini, ticaret ve güvenlik işbirliği fırsatları bağlamında değerlendirecektir.
