Brezilya'da devlet başkanlığı seçiminin ikinci tura kalması, Latin Amerika'nın en büyük ekonomisinde siyasi belirsizliği artırdı. Öte yandan eski ABD Hazine Bakanı Scott Bessent, tahvil getirilerindeki dalgalanma ve yapay zekâ kaynaklı piyasa endişelerine ilişkin açıklamalarda bulundu. Bloomberg Television'ın Tokyo ve Sidney'den canlı yayınlanan "The Asia Trade" programında Shery Ahn ve Paul Allen'ın sunduğu bültende, Asya piyasalarının açılışında yatırımcıların gündemini bu iki konu oluşturdu.
Brezilya'da seçim ikinci tura kaldı
Brezilya'da 5 Ekim 2025 tarihinde yapılan devlet başkanlığı seçiminin ilk turunda hiçbir aday %50+1 oy oranına ulaşamadı. Yüksek Seçim Mahkemesi'nin (TSE) açıkladığı resmi olmayan sonuçlara göre, mevcut Devlet Başkanı Luiz Inácio Lula da Silva ile eski Devlet Başkanı Jair Bolsonaro arasındaki yarış ikinci tura taşındı. İkinci turun 26 Ekim 2025'te yapılması bekleniyor. Seçim kampanyası boyunca ekonomi politikaları, Amazon yağmur ormanlarının korunması ve sosyal yardım programları ana tartışma konuları oldu.
Piyasalar, ikinci tura kalma haberini karışık karşıladı. Brezilya reali dolar karşısında hafif değer kaybederken, Bovespa endeksi gün içinde dalgalı bir seyir izledi. Analistler, ikinci tur öncesi belirsizliğin yatırımcı iştahını sınırlayabileceğini, ancak seçim sonucunun netleşmesiyle birlikte piyasalarda rahatlama yaşanabileceğini belirtiyor. Özellikle maliye politikası ve merkez bankasının bağımsızlığı konusundaki söylemler, yatırımcıların yakından takip ettiği başlıklar arasında.
Tahvil getirileri ve yapay zekâ endişeleri
Bloomberg'e konuşan eski ABD Hazine Bakanı Scott Bessent, küresel tahvil getirilerindeki son hareketliliğin piyasa dinamiklerinden kaynaklandığını ve paniğe kapılmamak gerektiğini söyledi. Bessent, özellikle ABD 10 yıllık tahvil getirilerindeki yükselişin, enflasyon beklentileri ve Fed'in para politikası duruşundan kaynaklandığını vurguladı. Yapay zekâ yatırımlarındaki artışın verimliliği artırarak uzun vadede getirileri dengeleyebileceğini belirten Bessent, kısa vadede dalgalanmaların normal olduğunu ifade etti.
Asya piyasaları, Wall Street'teki teknoloji hisselerindeki satış dalgasının etkisiyle güne temkinli başladı. Japonya Nikkei endeksi ve Hong Kong Hang Seng endeksi günün ilk saatlerinde kayıplar yaşadı. Yatırımcılar, yapay zekâ altyapısına yönelik aşırı iyimserliğin fiyatlara ne ölçüde yansıdığını sorguluyor. Özellikle yarı iletken şirketlerinin hisseleri, talep belirsizliği nedeniyle baskı altında kaldı.
Bessent, tahvil piyasasındaki oynaklığın Fed'in faiz indirim döngüsüne ilişkin beklentilerden beslendiğini belirterek, yatırımcıların makro verilere odaklanması gerektiğini söyledi. Bu hafta açıklanacak ABD enflasyon verisi ve perakende satışlar, piyasaların yönü üzerinde belirleyici olacak.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Brezilya'daki siyasi belirsizlik, gelişmekte olan piyasalar arasında yer alan Türkiye için doğrudan bir tehdit oluşturmasa da, küresel risk iştahını etkileyerek dolaylı yoldan Türk varlıklarını etkileyebilir. Brezilya reali ve Türk lirası, benzer makroekonomik kırılganlıklara sahip olduğundan, yatırımcı algısı paralel hareket edebilir. Öte yandan Bessent'in tahvil getirilerine ilişkin açıklamaları, küresel faiz oranlarının seyri açısından önem taşıyor. ABD tahvil getirilerindeki bir düşüş, Türkiye'nin dış borçlanma maliyetlerini hafifletebilir. Yapay zekâ kaynaklı piyasa dalgalanmaları ise teknoloji ağırlıklı Türk şirketlerini dolaylı etkileyebilir. Türkiye, jeopolitik konumu gereği hem gelişmiş hem de gelişmekte olan piyasalardaki gelişmeleri yakından izlemek durumunda.