Brezilya merkezli petrokimya devi Braskem SA ve yeni çoğunluk hissedarı IG4 Capital, mahkeme dışı yeniden yapılandırma planını hayata geçirmek için yeterli alacaklı desteğini sağlamakta zorlanıyor. Konuya yakın kaynaklara göre, alacaklılar arasındaki eşitsiz muamele ve teminat anlaşmazlıkları süreci tıkadı. Bu durum, şirketin acil durum emri (emergency order) kapsamında mahkeme sürecine girmesi ihtimalini artırıyor. Brezilya'nın en büyük petrokimya şirketlerinden biri olan Braskem, yaklaşık 50 milyar real (10 milyar dolar) borçla mücadele ediyor. Görüşmelerdeki tıkanma, Latin Amerika'nın önemli sanayi kuruluşlarından birinin geleceğini belirsizliğe sürüklüyor.
Gelişmenin arka planı: Alacaklılar ve teminat krizi
Braskem, 2023 yılında eski kontrol hissedarı Novonor'un (eski adıyla Odebrecht) hisselerini satmasının ardından IG4 Capital'in kontrolüne geçmişti. Ancak şirket, pandemi sonrası dönemde artan hammadde maliyetleri ve zayıflayan talep nedeniyle ciddi borç yükü altına girdi. Şirket, mahkeme dışı bir yeniden yapılandırma ile alacaklılarla uzlaşmayı hedefliyordu. Ancak görüşmelerde, bazı alacaklı gruplarına diğerlerine göre daha avantajlı koşullar sunulduğu iddiaları ortaya çıktı. Özellikle teminatlı alacaklılar ile teminatsız alacaklılar arasındaki uçurum, planın kabulünü zorlaştırıyor. IG4 Capital'in önerdiği planda, teminatsız alacaklılara yüzde 30'a varan indirimler sunulurken, teminatlı alacaklıların tamamına yakını ödeniyor. Bu durum, teminatsız alacaklıların "eşitsiz muamele" gerekçesiyle itiraz etmesine yol açtı. Kaynaklar, Braskem yönetiminin alacaklılarla yaptığı toplantılarda henüz bir mutabakat sağlanamadığını, hatta görüşmelerin çıkmaza girdiğini belirtiyor.
Analistlere göre, eğer mahkeme dışı çözüm sağlanamazsa, Braskem'in Brezilya yasaları çerçevesinde "acil durum emri" talep etmesi muhtemel. Bu emir, şirkete geçici bir koruma sağlayarak mahkeme denetiminde yeniden yapılandırma sürecini başlatıyor. Brezilya'da bu tür süreçler genellikle hızlı ilerliyor, ancak şirketin kontrolünün IG4 Capital'de kalıp kalmayacağı belirsiz. Braskem'in toplam borcunun 50 milyar real olduğu düşünülüyor; bunun 20 milyar reali banka kredileri, 15 milyar reali tahvil ihraçları ve geri kalanı ticari borçlardan oluşuyor. Şirketin en büyük alacaklıları arasında Brezilya'nın önde gelen bankaları Banco do Brasil, Itaú Unibanco ve Bradesco yer alıyor. Ayrıca uluslararası tahvil yatırımcıları da süreci yakından takip ediyor.
Bölgesel ve küresel boyut: Petrokimya sektörüne yansımaları
Braskem, Brezilya'nın en büyük petrokimya üreticisi olmasının yanı sıra, Latin Amerika genelinde de önemli bir oyuncu. Şirketin Meksika, ABD ve Avrupa'da tesisleri bulunuyor. Braskem'in finansal sorunları, küresel petrokimya piyasalarında arz sıkışıklığına yol açabilir. Özellikle polietilen ve polipropilen gibi temel plastik hammaddelerinin fiyatlarında dalgalanma bekleniyor. Analistler, şirketin mahkeme sürecine girmesi halinde üretimde kısa vadeli aksamalar olabileceğini, ancak Brezilya hükümetinin stratejik bir sektör olarak petrokimyada istikrarı korumak için devreye girebileceğini belirtiyor. Öte yandan, IG4 Capital'in bu krizden nasıl çıkacağı, özel sermaye fonlarının zor durumdaki şirketlerdeki rolü açısından da önemli bir test. Brezilya'da son yıllarda özel sermaye fonlarının şirket satın almaları artarken, bu tür yeniden yapılandırma süreçlerinin başarısı yatırımcı güvenini etkileyebilir.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Braskem'in borç krizi, Türkiye'deki petrokimya sektörü ve ithalatçı firmalar açısından dolaylı etkiler yaratabilir. Türkiye, petrokimya ürünlerinde net ithalatçı konumunda ve Braskem, dünya polietilen piyasasında önemli bir tedarikçi. Şirketteki olası bir üretim aksaması, küresel fiyatları yukarı çekerek Türkiye'nin plastik hammadde maliyetlerini artırabilir. Ayrıca, Brezilya-Türkiye arasındaki ticaret hacmi sınırlı olsa da, bu tür bir kriz gelişmekte olan ülkelerdeki borç yapılandırmalarının kırılganlığını gösteriyor. Türk şirketleri, benzer risklere karşı tedarik zincirlerinde çeşitlendirme yapmalı ve alternatif tedarikçilerle anlaşmalarını gözden geçirmelidir.
