Fransa’nın güneybatısındaki Bordeaux kenti yakınlarında çıkan büyük orman yangını, 3 bin 100 hektardan (7 bin 660 dönüm) fazla ormanlık alanı kül etti. Yetkililer, yangının tehdit ettiği bölgelerden yaklaşık 20 bin kişinin tahliye edildiğini açıkladı. Yangın, Gironde bölgesindeki Landiras kasabası yakınlarında başladı ve hızla yayılarak çevre köyleri tehdit etmeye başladı. Bölgede daha önce de büyük yangınlar yaşanmış olmasına rağmen, bu yılki yangının şiddeti ve yayılma hızı endişe yaratıyor. Yetkililer, yangının kontrol altına alınması için havadan ve karadan yoğun çaba sarf ediyor.
Gelişmenin arka planı
Yangın, 9 Ağustos 2022 tarihinde öğle saatlerinde başladı. Bölgede haftalardır süren aşırı sıcaklık ve kuraklık, yangının hızla yayılmasına neden oldu. Fransa Meteoroloji Dairesi, sıcaklıkların 40 santigrat dereceye kadar çıktığını ve nem oranının çok düşük olduğunu bildirdi. Rüzgarın da etkisiyle yangın kısa sürede büyüdü ve yerleşim yerlerine yaklaştı. Yetkililer, başta Hostens ve Saint-Magne olmak üzere 10’dan fazla köy ve kasabanın tahliye edildiğini duyurdu. Yangın söndürme ekipleri, 9 uçak, 2 helikopter ve 600’den fazla itfaiyeciyle müdahale ediyor. İspanya’dan da destek ekipleri bölgeye sevk edildi. Fransa İçişleri Bakanı Gérald Darmanin, yangının şiddetine dikkat çekerek “Bölge tarihinin en büyük yangınlarından biriyle karşı karşıyayız” ifadelerini kullandı.
Yangın, Avrupa genelinde etkili olan sıcak hava dalgasının bir parçası olarak değerlendiriliyor. Geçtiğimiz haftalarda İngiltere, Almanya ve İspanya’da da benzer sıcaklık rekorları kırılmıştı. Uzmanlar, iklim değişikliğinin bu tür aşırı hava olaylarının sıklığını ve şiddetini artırdığını belirtiyor. Fransa’da bu yaz çıkan yangınlarda toplam 40 bin hektardan fazla alan kül oldu. Bu rakam, son 10 yılın ortalamasının çok üzerinde. Yetkililer, yangının kontrol altına alınmasının birkaç gün daha sürebileceğini bildirdi.
Bölgesel ve küresel boyut
Bordeaux yangını, sadece Fransa’yı değil, tüm Avrupa’yı etkileyen bir iklim krizi göstergesi olarak uluslararası kamuoyunda geniş yankı buldu. Avrupa Birliği, yangınla mücadele için Fransa’ya destek amacıyla Sivil Koruma Mekanizması’nı devreye soktu. İspanya, Portekiz, Yunanistan ve İtalya gibi Akdeniz ülkeleri de benzer yangınlarla mücadele ediyor. Uzmanlar, yaz aylarının daha sıcak ve kurak geçtiği bu dönemde orman yangınlarının yaygınlaştığına dikkat çekiyor. İklim modelleri, sıcaklık artışının devam etmesi halinde yangın mevsiminin uzayacağı ve daha sık görüleceği uyarısında bulunuyor.
Ekonomik açıdan bakıldığında, yangınların tarım ve turizme ciddi zarar verdiği görülüyor. Bordeaux, dünyaca ünlü şaraplarıyla bilinen bir bölge. Yangının üzüm bağlarına sıçramaması için yetkililer yoğun çaba sarf ediyor. Ayrıca, yangın nedeniyle birçok turistik tesis boşaltılırken, bölge turizminde de düşüş bekleniyor. Küresel ölçekte ise, bu tür felaketler iklim değişikliğiyle mücadele konusundaki aciliyeti bir kez daha gündeme getirdi. COP27 gibi uluslararası iklim zirvelerinde daha somut adımlar atılması gerektiği vurgulanıyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Fransa’daki bu büyük yangın, Türkiye’nin özellikle Akdeniz ve Ege bölgelerinde sıkça karşılaştığı orman yangını tehlikesini hatırlatıyor. 2021 yılında Türkiye’de çıkan yangınlarda binlerce hektar alan kül olmuş ve can kayıpları yaşanmıştı. Bu afet, Türkiye’nin orman yangınlarıyla mücadelede havacılık kapasitesini artırma ve erken uyarı sistemlerini geliştirme ihtiyacını bir kez daha ortaya koyuyor. Ayrıca, iklim değişikliğinin bölgesel etkilerinin sınır tanımadığı ve tüm ülkelerin ortak önlem alması gerektiği anlaşılıyor. Türkiye’nin bu tür afetlerde uluslararası iş birliğine hazırlıklı olması kritik önem taşıyor.