Suudi Arabistan, Mısır, Birleşik Arap Emirlikleri, Türkiye ve birçok ülkenin dışişleri bakanları, Perşembe günü Gazze Şeridi'nde İsrail'in sağlık tesislerine ve tıbbi altyapıya yönelik saldırılar da dahil olmak üzere süregelen ihlallerini şiddetle kınadı. Reuters'ın aktardığına göre, bölgesel aktörler İsrail'in Gazze'deki askeri operasyonlarını "açık bir uluslararası hukuk ihlali" olarak değerlendirirken, İsrail hükümeti ise saldırıların sorumluluğunu Hamas'a yükledi. Açıklamalar, Orta Doğu'da tansiyonun yeniden yükseldiği bir dönemde geldi.
Gelişmenin arka planı
Dışişleri bakanlarının ortak bildirisinde, Gazze'deki hastanelere ve sağlık merkezlerine yönelik saldırıların kabul edilemez olduğu vurgulanırken, bu tür eylemlerin sivillerin korunmasına ilişkin uluslararası insancıl hukukun açık ihlali olduğu ifade edildi. Bildiride ayrıca, tıbbi ekiplerin ve ambulansların engellenmesi, sağlık malzemelerinin girişinin kısıtlanması gibi engellemelerin de kınandığı belirtildi. Suudi Arabistan Dışişleri Bakanı Faysal bin Ferhan, yaptığı açıklamada, "Gazze'deki durum insani felaket boyutlarına ulaşmıştır; uluslararası toplumun derhal müdahale etmesi şarttır" dedi.
Mısır Dışişleri Bakanı Sameh Şukri, Kahire'nin ateşkes için yürüttüğü arabuluculuk çabalarına atıfta bulunarak, "İsrail'in saldırıları barış çabalarını baltalamaktadır" şeklinde konuştu. Birleşik Arap Emirlikleri Dışişleri Bakanı Abdullah bin Zayid ise, "Bu saldırılar bölgedeki istikrarı tehdit etmektedir" ifadelerini kullandı. Türkiye'nin Dışişleri Bakanı Hakan Fidan da, İsrail'in Gazze'deki operasyonlarının "soykırım niteliği taşıdığını" belirterek, uluslararası toplumu harekete geçmeye çağırdı.
İsrail Dışişleri Bakanlığı ise yaptığı yazılı açıklamada, saldırıların Hamas'ın sivilleri canlı kalkan olarak kullanması nedeniyle gerçekleştiğini savundu. Açıklamada, "Hamas, hastaneleri ve okulları terör faaliyetleri için üs olarak kullanmakta; İsrail, meşru müdafaa hakkı çerçevesinde hareket etmektedir" denildi. İsrail ayrıca, Hamas'ın sivillerin tahliyesini engellediğini ve tıbbi tesislere saldırıların bu nedenle yaşandığını öne sürdü.
Bölgesel ve küresel boyut
Bu kınama dalgası, Orta Doğu'da artan gerilimlerin bir yansıması olarak değerlendiriliyor. Özellikle son haftalarda Gazze'deki çatışmaların şiddetlenmesi, bölgesel aktörlerin tepkisini artırdı. Suudi Arabistan ve BAE gibi ülkelerin İsrail ile normalleşme süreçlerine rağmen bu kadar sert açıklamalar yapması, Filistin meselesinin bölgedeki hassasiyetini gözler önüne seriyor. Mısır'ın arabuluculuk rolü, ateşkes çabalarının sürmesine rağmen İsrail'in askeri operasyonlarını sürdürmesi nedeniyle zorlaşıyor.
Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi'nin acil toplanması talepleri de yükselirken, uluslararası insancıl hukukun korunması çağrıları güçleniyor. Analistlere göre, bu kınama bildirisi, İsrail üzerinde uluslararası baskıyı artırabilir ve ateşkes görüşmelerine ivme kazandırabilir. Ancak İsrail'in tutumunu değiştirmeyeceği ve operasyonların devam edeceği de öngörülüyor. Bölgesel istikrarın sağlanması için acil bir ateşkes ve siyasi çözüm gerektiği vurgulanıyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye, Gazze'deki İsrail saldırılarına yönelik en sert tepkiyi veren ülkelerden biri olarak, Filistin davasına verdiği desteği sürdürüyor. Dışişleri Bakanı Hakan Fidan'ın açıklamaları, Ankara'nın uluslararası platformlarda Filistin'in yanında yer aldığını gösteriyor. Bu durum, Türkiye'nin İslam dünyasındaki liderlik rolünü güçlendirirken, İsrail ile ilişkilerin daha da gerilmesine neden olabilir. Ayrıca, Türkiye'nin Doğu Akdeniz'deki enerji çıkarları ve bölgesel güvenliği açısından Gazze'deki istikrarsızlık risk oluşturuyor; bu nedenle Ankara, ateşkesin sağlanması ve insani yardımların ulaştırılması için diplomatik çabalarını sürdürecektir.
