Japonya Merkez Bankası (BOJ) Başkan Yardımcısı Ryozo Himino, bankanın borçlanma maliyetlerini yükseltmeye hazır olduğunun sinyalini verdi. Himino'nun bu açıklaması, piyasalarda BOJ'un uzun süredir devam eden ultra gevşek para politikasından çıkış yapacağına dair beklentileri güçlendirdi. Açıklama, Japonya'da enflasyonun hedefin üzerinde seyretmesi ve ücret artışlarının hızlanmasıyla birlikte geldi.
Gelişmenin arka planı
Himino, yaptığı konuşmada, ekonomik verilerin beklentiler doğrultusunda gelmesi durumunda faiz artırımının masada olduğunu belirtti. BOJ, uzun yıllar boyunca negatif faiz ve getiri eğrisi kontrolü gibi agresif teşvik önlemleri uyguladı. Ancak son dönemde enflasyonun %2 hedefinin üzerinde istikrarlı bir şekilde seyretmesi, bankanın politikasını normalleştirmesi yönünde baskı oluşturuyor. Japonya'da çekirdek enflasyon son aylarda %3'ün üzerinde açıklandı. Ayrıca, büyük şirketlerin bahar dönemi ücret müzakerelerinde (shunto) önemli oranda zam yapmaları, BOJ'un ücret-fiyat sarmalının oluştuğuna dair güvenini artırdı.
Himino'nun açıklamaları, BOJ'un bir sonraki politika toplantısında faiz artırımına gidebileceği yönündeki spekülasyonları körükledi. Piyasalar, bankanın kısa vadeli politika faizini kademeli olarak yükseltmesini bekliyor. Japonya Merkez Bankası Başkanı Kazuo Ueda da daha önce yaptığı açıklamalarda, politika normalizasyonunun veriye bağlı olarak ilerleyeceğini ifade etmişti. Uzmanlar, BOJ'un faiz artırımına gitmesi halinde bunun küresel piyasalar üzerinde de etkileri olacağını belirtiyor. Özellikle Japon yatırımcıların denizaşırı varlıklardan çıkış yaparak Japon tahvillerine yönelmesi, küresel sermaye akımlarını etkileyebilir.
Bölgesel ve küresel boyut
Japonya, dünyanın en büyük ekonomilerinden biri ve küresel tahvil piyasalarında önemli bir oyuncu. BOJ'un faiz artırımı, uzun süredir düşük faiz ortamında borçlanan gelişmekte olan ülkeler için sermaye çıkışı riski oluşturabilir. Ayrıca, Japon yeninin değer kazanması, ihracatçı ülkeler için rekabet koşullarını değiştirebilir. Asya borsaları, Himino'nun açıklamalarının ardından karışık bir seyir izledi. Japon Nikkei endeksi, faiz artırımı beklentisiyle bankacılık hisselerindeki yükselişin etkisiyle prim yaptı. Ancak, küresel yatırımcılar, BOJ'un atacağı adımların diğer merkez bankalarının politikalarıyla uyumlu olup olmayacağını yakından takip ediyor. ABD Merkez Bankası (Fed) ve Avrupa Merkez Bankası (ECB) da faiz politikalarında normalleşme sürecinde. Japonya'nın bu sürece katılması, küresel para politikalarında bir dönüm noktası olarak değerlendiriliyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Japonya Merkez Bankası'nın faiz artırımı sinyali, küresel sermaye akımları üzerinde etkili olabilir. Türkiye gibi gelişmekte olan ülkeler, Japon yatırımcıların portföy kararlarından etkilenebilir. Japonya'dan çıkabilecek sermaye, yüksek faiz arayışındaki yatırımcılar için Türkiye gibi pazarlara yönelebilir; ancak küresel risk iştahındaki değişim, Türk lirası ve tahvil piyasalarında dalgalanma yaratabilir. Ayrıca, Japonya'nın faiz artırması, ihracat pazarlarında rekabeti etkileyerek Türkiye'nin dış ticaretini dolaylı yoldan etkileyebilir. Türkiye'nin enflasyonla mücadelesi ve para politikası kararları açısından da küresel likidite koşulları önem taşıyor.
