Birleşmiş Milletler Lübnan Geçici Barış Gücü (UNIFIL), Çarşamba günü yaptığı açıklamada, Lübnan'ın güneyinde barış gücü askerlerinin hareket özgürlüğüne yönelik kısıtlamalarla karşı karşıya kalmaya devam ettiğini bildirdi. Anadolu Ajansı'nın aktardığına göre, bu kısıtlamalar arasında barikatlar, molozlar ve diğer engeller nedeniyle kapatılan yolların, zorunlu devriyeleri ve güvenlik operasyonlarını geçici olarak durdurduğu belirtildi. UNIFIL Sözcüsü Andrea Tenenti, yaptığı yazılı açıklamada, "Hareket özgürlüğümüzdeki bu kısıtlamalar, görevimizi etkili bir şekilde yerine getirme yeteneğimizi ciddi şekilde engelliyor" ifadelerini kullandı. BM barış gücü, Mavi Hat boyunca yaşanan gerilimin artmasıyla birlikte, bölgedeki askeri varlığını sürdürmenin zorluklarına dikkat çekiyor.
Gelişmenin Arka Planı
UNIFIL, 1978 yılında İsrail'in Lübnan'ı işgal etmesinin ardından kurulan ve günümüzde yaklaşık 10 bin askerden oluşan bir BM misyonudur. Misyonun temel görevi, İsrail ile Lübnan arasındaki Mavi Hat boyunca ateşkesi izlemek ve Lübnan hükümetine bölgedeki egemenliğini yeniden tesis etmesinde yardımcı olmaktır. Ancak son aylarda, özellikle de İsrail ile Hizbullah arasındaki gerginliğin tırmanmasıyla birlikte, UNIFIL'in hareket özgürlüğü önemli ölçüde kısıtlandı.
BM yetkilileri, bu kısıtlamaların sadece fiziksel engellerden değil, aynı zamanda taraflar arasındaki güvensizlikten de kaynaklandığını vurguluyor. UNIFIL, Lübnan ordusu ve Hizbullah'ın kontrolündeki bölgelerde devriye gezerken sık sık zorluklarla karşılaşıyor. Özellikle gece devriyeleri ve belirli stratejik noktalara erişim, tarafların itirazı nedeniyle mümkün olamıyor. Bu durum, barış gücünün ateşkesi izleme ve olası ihlalleri rapor etme kabiliyetini zayıflatıyor.
Bölgesel ve Küresel Boyut
Lübnan'ın güneyindeki bu gelişmeler, bölgesel istikrar açısından ciddi bir tehdit oluşturuyor. İsrail ile Hizbullah arasında 2006 yılında yaşanan savaştan bu yana en ciddi gerilimlerden biri yaşanıyor. İsrail, kuzey sınırında Hizbullah'ın askeri varlığından endişe duyarken, Hizbullah da İsrail'in ihlallerine karşı hazırlıklı olduğunu belirtiyor. UNIFIL'in hareket kısıtlamaları, taraflar arasında bir yanlış hesaplama sonucu çatışma çıkma riskini artırıyor.
ABD ve Fransa başta olmak üzere uluslararası toplum, taraflara itidal çağrısında bulunuyor. BM Güvenlik Konseyi'nin 1701 sayılı kararı, Litani Nehri'nin güneyinde sadece Lübnan ordusu ve UNIFIL'in silahlı olmasını öngörüyor. Ancak Hizbullah'ın bölgedeki varlığı ve faaliyetleri, bu kararın uygulanmasını zorlaştırıyor. Uzmanlar, hareket kısıtlamalarının devam etmesi halinde UNIFIL'in etkinliğinin tamamen kaybolabileceği ve bölgenin yeni bir çatışmaya sürüklenebileceği uyarısında bulunuyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Bu gelişme, Türkiye'nin Doğu Akdeniz'deki güvenlik çıkarları açısından yakından takip edilmelidir. Lübnan'daki istikrarsızlık, Türkiye'nin bölgedeki ticari ve diplomatik ilişkilerini olumsuz etkileyebilir. Ayrıca, UNIFIL'e asker katkısında bulunan Türkiye, barış gücünün etkinliğinin azalması durumunda misyonun geleceği konusunda endişe duymaktadır. Türkiye, İsrail-Hizbullah gerginliğinin bölgesel bir savaşa dönüşmemesi için diplomatik çabalarını sürdürmeli ve BM nezdinde UNIFIL'in görevini yapabilmesi için gerekli adımların atılmasını teşvik etmelidir.
