ABD Başkanı Joe Biden, Maryland Demokratları'nın yıllık galasında yaptığı konuşmada selefi Donald Trump'ı sert bir dille eleştirdi. Biden, Trump'ın başkanlık döneminde Beyaz Saray'ın balo salonu, kemer ve yansıtma havuzu gibi sembolik mekânları kullanma biçimini hedef alarak 'Vay canına, ne kaybeden' ifadesini kullandı. Kalabalık, Biden'ın bu sözleri üzerine tezahüratla karşılık verdi. Biden ayrıca kendi partisine seslenerek 'Kalkın artık, lanet olsun!' diyerek seçimlere odaklanma çağrısı yaptı.
Gelişmenin arka planı
Maryland Demokratları'nın geleneksel galasında konuşan Biden, Trump'ın başkanlık dönemindeki performansına ve özellikle 2020 seçim sonuçlarını kabul etmemesine atıfta bulundu. Biden, 'Trump, Beyaz Saray'ın balo salonunu bir tür oyun alanına çevirdi. Kemeri ve yansıtma havuzunu kullanma şekli, bir başkana yakışmayacak kadar çocukçaydı' dedi. Biden'ın bu çıkışı, 2024 başkanlık seçimleri öncesinde Demokrat tabanı harekete geçirme çabası olarak yorumlanıyor. Biden, partisinin seçimlerde birleşmesi gerektiğini vurgulayarak 'Önümüzdeki seçimler, demokrasimizin geleceği için belirleyici olacak. Bu yüzden herkesin ayağa kalkması ve oy vermesi gerekiyor' ifadesini kullandı.
Konuşma sırasında Biden, Trump'ın başkanlık döneminde ülkeyi nasıl yönettiğine dair çeşitli örnekler verdi. Özellikle pandemi yönetimi, ekonomik politikalar ve dış ilişkilerdeki başarısızlıkları sıraladı. Biden, 'Amerikan halkı, dört yıl boyunca bir liderlik krizi yaşadı. Şimdi bu krizi geride bırakma zamanı' dedi.
Bölgesel veya küresel boyut
Biden'ın bu sert çıkışı, sadece iç politika açısından değil, aynı zamanda küresel ölçekte de yankı buldu. ABD'nin müttefikleri, Trump'ın yeniden başkan seçilmesi durumunda uluslararası ittifakların zarar görebileceği endişesini taşıyor. Biden'ın sözleri, özellikle NATO ve Avrupa Birliği ülkelerinde dikkatle izleniyor. Trump döneminde ABD'nin uluslararası anlaşmalardan çekilmesi ve müttefiklerle yaşanan gerilimler, Biden yönetiminin onarmaya çalıştığı bir miras. Biden'ın 'kaybeden' vurgusu, Trump'ın dış politika başarısızlıklarına doğrudan bir gönderme olarak algılandı. Uzmanlar, Biden'ın bu söyleminin özellikle Avrupalı müttefiklere 'ABD geri döndü' mesajı vermeyi amaçladığını belirtiyor.
Öte yandan, Biden'ın 'Kalkın artık!' çağrısı, Demokrat Parti içindeki motivasyon eksikliğini gidermeye yönelik. Parti içi anketler, tabanda seçimlere yönelik bir yorgunluk olduğunu gösteriyor. Biden, bu sözlerle partililere enerji vermeyi hedefliyor. Ancak Trump cephesinden gelen tepkiler de sert oldu. Trump'ın sözcüsü, Biden'ın 'kaybeden' suçlamasını 'umutsuz bir adamın son çırpınışları' olarak nitelendirdi.
Türkiye Açısından Değerlendirme
ABD seçimlerindeki bu sertleşme, Türkiye'nin dış politikası açısından da önemli. Biden yönetimi, Türkiye'ye yönelik daha mesafeli bir tutum sergilerken, Trump döneminde ilişkiler daha inişli çıkışlıydı. Trump'ın yeniden seçilmesi durumunda Türkiye-ABD ilişkilerinin nasıl etkileneceği belirsiz. Ancak Biden'ın bu çıkışı, seçimlere kilitlendiğini ve Türkiye gibi konuların öncelik sırasında geri planda kalabileceğini gösteriyor. Türkiye açısından asıl önemli olan, seçim sonuçlarından bağımsız olarak ABD'deki siyasi istikrarsızlığın devam etmesi ve bunun NATO içindeki koordinasyonu zayıflatma riski. Türkiye, ABD'deki iç siyasi gerilimlerin bölgesel güvenlik dosyalarını olumsuz etkilememesi için diplomatik temaslarını sürdürmeli.