ABD Hazine Bakanı Scott Bessent, Başkan Donald Trump ile Çin Devlet Başkanı Xi Jinping arasında planlanan zirve öncesinde Çin Başbakan Yardımcısı He Lifeng ile bir araya gelecek. Bloomberg'in aktardığına göre, iki yetkilinin görüşmesi zirveye zemin hazırlamak ve ekonomik müzakerelerde tıkanan başlıkları ele almak üzere gerçekleşecek. Görüşmenin zamanı ve yeri henüz netleşmedi ancak üst düzey bir diplomatik temas olarak öne çıkıyor.
Görüşmenin Arka Planı
Scott Bessent, Trump yönetiminin ekonomik politikalarının mimarlarından biri olarak görev yapıyor. Daha önce hedge fon yöneticisi olarak tanınan Bessent, Hazine Bakanlığı koltuğuna oturduğundan bu yana Çin ile ekonomik ilişkilerde sert bir çizgi izliyor. Özellikle ticaret açığı, fikri mülkiyet hakları ve yaptırımlar konusunda Çin'e yönelik baskıların artırılması gerektiğini savunuyor.
He Lifeng ise Çin'in ekonomik politikalarını yürüten isimlerin başında geliyor. Başbakan Yardımcısı olarak ABD ile ticaret müzakerelerinde Çin'i temsil ediyor. Daha önceki dönemlerde de Washington ile Pekin arasındaki ekonomik diyalogda kilit rol oynamıştı. İki ismin görüşmesi, Trump yönetiminin ikinci döneminde Çin ile ilişkilerin seyrini belirlemesi açısından kritik.
Trump ve Xi arasında planlanan zirve, iki ülke arasındaki ticaret savaşlarının yeniden alevlendiği bir döneme denk geliyor. ABD, Çin'e yönelik gümrük tarifelerini artırma tehdidini sürdürürken, Pekin de karşı önlemler alacağını açıklamış durumda. Bessent-He görüşmesi, bu gerilimin zirveye taşınmadan önce hafifletilip hafifletilemeyeceğinin işareti olacak.
Bölgesel ve Küresel Boyut
ABD-Çin ilişkileri, küresel ekonominin en önemli belirleyicilerinden biri. İki ülke arasındaki ticaret hacmi yılda 700 milyar doları aşıyor. Ancak son yıllarda artan tarifeler, teknoloji kısıtlamaları ve yaptırımlar bu ilişkiyi ciddi şekilde zorluyor. Bessent'in He ile görüşmesi, yalnızca ikili ticaret değil, aynı zamanda küresel tedarik zincirleri, enerji fiyatları ve finansal piyasalar açısından da yakından takip ediliyor.
Özellikle yarı iletkenler, yapay zeka ve yeşil enerji gibi stratejik alanlarda ABD ile Çin arasındaki rekabet, diğer ülkeleri de pozisyon almaya zorluyor. Avrupa Birliği, Japonya ve Güney Kore gibi aktörler, bu rekabette denge politikası izlemeye çalışıyor. Bessent-He görüşmesinin sonucu, bu ülkelerin ekonomik stratejilerini de etkileyebilir.
Ayrıca, ABD'nin Çin'e yönelik yaptırımları, İran ve Rusya gibi üçüncü ülkelerle ticaret yapan şirketleri de kapsıyor. Bu durum, küresel ticaretin kurallarını yeniden şekillendiriyor. Bessent'in görüşmede yaptırımların gevşetilmesi ya da sıkılaştırılması yönünde bir mesaj verip vermeyeceği belirsizliğini koruyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye, ABD ile Çin arasındaki ekonomik rekabetten doğrudan etkilenebilecek ülkeler arasında. Türkiye'nin Çin ile ticaret açığı son yıllarda hızla büyüyor ve Pekin, Ankara'nın en büyük ithalat kaynaklarından biri haline geldi. ABD'nin Çin'e yönelik yaptırımları, Türk şirketlerinin Çin ile iş yapma kabiliyetini sınırlayabilir. Öte yandan, Türkiye'nin Batı ile ilişkileri ve NATO üyeliği, Washington'un baskılarına karşı denge kurmasını gerektiriyor. Bessent-He görüşmesi, Türkiye'nin ekonomik diplomasisinde yeni bir denge arayışını tetikleyebilir. Ayrıca, olası bir ticaret anlaşması veya gerilim, küresel piyasalar üzerinden TL ve Türkiye'nin dış borçlanma maliyetlerini etkileyebilir.
