ABD Hazine Bakanı Scott Bessent'in piyasaları sakinleştirmek amacıyla başlattığı tahvil operasyonu, beklenenin aksine yatırımcılar arasında enflasyon kaygılarını derinleştirdi. Piyasalarda gelecekteki enflasyon beklentilerinin bir göstergesi olarak kabul edilen başabaş oranı (breakeven rate), son iki ayın en yüksek seviyesine ulaştı. Bu gelişme, hükümetin borçlanma maliyetlerini düşürmek için attığı adımların, uzun vadeli fiyat baskılarını artırabileceği endişesini doğuruyor.
Bessent'in tahvil hamlesinin arka planı
ABD Hazine Bakanlığı, geçtiğimiz haftalarda uzun vadeli tahvil ihracını azaltma ve ağırlığı kısa vadeli kağıtlara kaydırma kararı almıştı. Bu strateji, piyasadaki uzun vadeli borç arzını daraltarak getirileri düşürmeyi ve böylece mortgage oranları başta olmak üzere borçlanma maliyetlerini aşağı çekmeyi hedefliyor. Ancak yatırımcılar, bu politikanın Hazine'nin nakit ihtiyacını karşılama biçimini değiştirebileceğini ve daha enflasyonist bir parasal genişlemeye kapı aralayabileceğini düşünüyor. Özellikle 10 yıllık Hazine tahvillerinin getirisindeki artış, piyasanın bu hamleyi tam anlamıyla desteklemediğini gösteriyor. Tahvil piyasasındaki hareketlilik, Merkez Bankası'nın (Fed) faiz indirimlerine dair beklentileri de etkiliyor. Chicago Ticaret Borsası'nın FedWatch aracına göre, yatırımcılar Eylül ayında faiz indirimi olasılığını hâlâ yüksek görse de, bu beklenti enflasyon verilerindeki belirsizlikler nedeniyle giderek kırılgan hale geliyor.
Bessent'in çabaları yalnızca tahvil piyasasıyla sınırlı kalmadı. Hazine Bakanı, bu hafta ABD'deki büyük bankaların CEO'larıyla yaptığı toplantıda, piyasaların 'sorunlu bölgelerini' ele aldı ve uzun vadeli getirileri kontrol altına alma kararlılığını yineledi. Ancak bu tür müdahalelerin geçmişte de benzer sonuçlar doğurduğunu hatırlatan piyasa stratejistleri, hükümetin tahvil vadesini kısaltmasının aslında Fed'den bağımsız bir tür niceliksel genişleme anlamına gelebileceği konusunda uyarıyor. Zira bu durum, bankaların rezervlerinde artışa ve parasal tabanın genişlemesine neden olarak enflasyonist bir baskı oluşturabilir.
Küresel piyasalara yansıması ve analiz
Bu gelişme yalnızca ABD ile sınırlı kalmadı; küresel tahvil piyasalarında da dalgalanmalara yol açtı. Avrupa ve Asya borsalarında hisse senetleri karışık bir seyir izlerken, gelişmekte olan ülke para birimleri ve tahvilleri üzerinde baskı oluştu. Özellikle Japonya ve Güney Kore'de uzun vadeli getirilerdeki artış, bu ülkelerin merkez bankalarının politikalarına dair yeni soruları da beraberinde getirdi. Enflasyon beklentilerindeki yükseliş, altın fiyatlarını da destekledi. Yatırımcılar, enflasyona karşı korunma arayışıyla değerli metallere yönelirken, Bitcoin gibi kripto paralarda da belirgin bir hareketlilik gözlendi. Uzmanlar, ABD Hazine tahvillerinin küresel finansal sistemin teminatı olduğunu hatırlatarak, bu piyasadaki oynaklığın dünya genelindeki borçlanma maliyetlerini etkileyebileceğini belirtiyor.
Fed'in gelecek dönemde izleyeceği yol haritası belirsizliğini korurken, Başkan Jerome Powell'ın enflasyonun yüzde 2 hedefine sürdürülebilir bir biçimde düşeceğine dair taahhüdü, piyasanın güvenini tazelemek için kritik önemde. Bazı analistler, Fed'in faiz indirimlerine başlaması halinde bile, Hazine'nin genişlemeci politikalarının bu indirimlerin etkisini zayıflatabileceği görüşünde. Bu da ABD ekonomisinin yumuşak iniş yapma ihtimalini daha da karmaşık hale getiriyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
ABD tahvil piyasasındaki bu gelişmeler, Türkiye ekonomisini doğrudan etkileyebilecek küresel bir risk unsuru oluşturuyor. Başabaş oranlarındaki artış, küresel enflasyon baskılarının devam ettiğine işaret ederken, gelişmekte olan ülkelerin borçlanma maliyetlerini de yükseltebilir. Türkiye'nin dış finansman ihtiyacı göz önüne alındığında, küresel faiz oranlarındaki olası bir yükseliş, sermaye çıkışlarını hızlandırabilir ve TL üzerinde baskı oluşturabilir. Ancak Türkiye'nin son dönemde uyguladığı ihtiyatlı para politikası ve rezerv birikimi, bu tür dış şoklara karşı direnci artırmış durumda. Bununla birlikte, enflasyonla mücadelede kararlılığını sürdüren Türkiye, küresel piyasalardaki bu belirsizliği yakından izlemek zorunda. Gelişmeler, gelişmekte olan ülkelere yönelik portföy akımlarının daha seçici hale gelebileceğini gösteriyor.
