Bangladeş'te kızamık salgınında hayatını kaybeden çocuk sayısı 1.000'e yaklaşıyor. Ülke genelinde her gün 1.000'den fazla şüpheli vaka bildiriliyor. Sağlık yetkilileri, salgının özellikle başkent Dakka ve çevresinde yoğunlaştığını belirtiyor. Ölümlerin çoğu 5 yaş altı çocuklardan oluşuyor.
Salgının arka planı
Bangladeş'te yıllardır süren aşı kampanyalarına rağmen, kızamık salgını 2023 yılının son aylarından itibaren hız kazandı. Dünya Sağlık Örgütü (WHO) verilerine göre, ülkede kızamık aşısı kapsayıcılığı son yıllarda düşüş gösterdi. Özellikle kırsal bölgelerde aşıya erişim zorlaştı. Sağlık Bakanlığı, salgının yayılmasında aşı reddi, yetersiz sağlık altyapısı ve yoğun nüfusun etkili olduğunu açıkladı.
Salgın, Bangladeş'in zaten kırılgan olan sağlık sistemini daha da zorluyor. Hastanelerde yatak sıkıntısı yaşanıyor, sağlık çalışanları yetersiz. Hükümet, acil aşı kampanyası başlattı ancak hedeflenen nüfusa ulaşmakta zorlanıyor. UNICEF ve WHO, ülkeye ek aşı ve tıbbi malzeme gönderdi.
Uzmanlar, salgının kontrol altına alınmaması durumunda ölü sayısının daha da artabileceği uyarısında bulunuyor. Bangladeş'te 2023 yılında 5 yaş altı çocuk ölümlerinin önde gelen nedenleri arasında solunum yolu enfeksiyonları ve ishal yer alıyordu; kızamık salgını bu tabloyu daha da kötüleştirdi.
Bölgesel ve küresel boyut
Kızamık, aşıyla önlenebilir bir hastalık olmasına rağmen dünya genelinde özellikle düşük ve orta gelirli ülkelerde salgınlar görülüyor. COVID-19 pandemisi sırasında aşı kampanyalarının aksaması, birçok ülkede kızamık vakalarının artmasına neden oldu. Bangladeş'teki salgın, bu küresel eğilimin bir parçası olarak değerlendiriliyor.
Güney Asya'da Pakistan, Hindistan ve Afganistan gibi ülkelerde de zaman zaman kızamık salgınları yaşanıyor. Bölgedeki yoğun nüfus hareketliliği, salgının sınırları aşması riskini artırıyor. Dünya Sağlık Örgütü, Güney Asya'da kızamık eliminasyon hedefine ulaşmak için daha fazla çaba gerektiğini vurguluyor.
Bangladeş'teki salgın, aynı zamanda küresel aşı eşitsizliğini de gözler önüne seriyor. Zengin ülkelerde aşı tereddütü yaşanırken, yoksul ülkelerde aşıya erişim temel bir sorun olmaya devam ediyor. Uluslararası toplumun, salgınla mücadelede Bangladeş'e daha fazla destek vermesi gerekiyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Bangladeş'teki kızamık salgını, doğrudan Türkiye'yi tehdit etmemekle birlikte, küresel sağlık güvenliği açısından önemli bir uyarıdır. Türkiye, son yıllarda aşı konusunda önemli başarılar elde etmiş ve kızamık eliminasyon sertifikası almıştı. Ancak artan göç hareketleri ve aşı tereddütü, Türkiye'de de risk oluşturabilir. Türkiye'nin, uluslararası sağlık yardımları kapsamında Bangladeş'e aşı ve tıbbi destek sağlaması, hem bölgesel istikrar hem de küresel sağlık diplomasisi açısından faydalı olacaktır. Ayrıca, Türkiye kendi aşı programını güçlendirerek benzer salgınlara karşı hazırlıklı olmalıdır.
