Avrupa Birliği Savcılığı (EPPO), Fransa, İspanya, İtalya ve Belçika'da eş zamanlı operasyonlar düzenledi. Operasyonların, aşırı sağ grupların Avrupa Parlamentosu'ndan aldıkları fonları usulsüz kullandıkları iddiasıyla başlatılan bir soruşturma kapsamında yapıldığı bildirildi. EPPO'dan yapılan açıklamada, söz konusu operasyonların devam ettiği ve çok sayıda kişinin ifadesine başvurulduğu belirtildi. Soruşturma, Avrupa'daki aşırı sağ hareketlerin mali kaynaklarına ve AB fonlarının kötüye kullanımına ışık tutuyor.
Soruşturmanın Arka Planı
EPPO, 2021 yılında faaliyete geçen ve AB bütçesine zarar veren suçları soruşturmakla görevli bağımsız bir savcılık makamı. Soruşturma, aşırı sağ eğilimli siyasi partilerin ve bağlantılı STK'ların, AB fonlarını kişisel çıkarlar için kullandığı iddialarına dayanıyor. Özellikle Avrupa Parlamentosu'ndaki bazı aşırı sağ milletvekillerinin, asistan maaşları ve proje bütçelerini kendi partilerine veya şahsi hesaplarına aktardığı öne sürülüyor.
Fransa'da Ulusal Birlik (RN), İtalya'da Lig, Belçika'da Vlaams Belang gibi partilerin merkezlerinde aramalar yapıldı. İspanya'da ise Vox partisiyle bağlantılı kişilerin hedef alındığı belirtiliyor. Operasyonlar, Avrupa genelinde aşırı sağın yükselişe geçtiği bir dönemde gerçekleşmesi nedeniyle dikkat çekiyor. AB yetkilileri, bu tür soruşturmaların demokratik kurumlara olan güveni artıracağını savunuyor.
Soruşturma kapsamında ele geçirilen belgelerde, fonların gerçek dışı danışmanlık sözleşmeleri ve sahte faturalarla aklanmış olabileceği değerlendiriliyor. EPPO, bu operasyonla AB fonlarının kötüye kullanımına karşı kararlılığını göstermeyi hedefliyor.
Bölgesel ve Küresel Boyut
Soruşturma, aşırı sağ partilerin AB içindeki etkisini sorgularken, aynı zamanda Rusya'nın Avrupa'daki aşırı sağ hareketlerle olan bağlantılarını da gündeme getiriyor. Geçmişte bazı aşırı sağ partilerin Rusya'dan mali destek aldığı yönünde iddialar ortaya atılmıştı. Bu operasyon, Avrupa'daki popülist hareketlerin finansman ağlarına yönelik kapsamlı bir müdahale olarak değerlendiriliyor.
Operasyonun Avrupa Parlamentosu seçimleri öncesinde yapılması, siyasi yansımalarını artırıyor. Seçimlerde aşırı sağ partilerin oy oranlarının artması beklenirken, bu tür iddialar seçmen tercihlerini etkileyebilir. AB yetkilileri, soruşturmanın bağımsız olduğunu ve hiçbir siyasi partiye yönelik bir önyargı taşımadığını vurguluyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye, Avrupa'daki aşırı sağın yükselişini yakından izlemektedir çünkü bu partiler genellikle Türkiye karşıtı söylemler benimsemekte ve AB-Türkiye ilişkilerinde gerginlik yaratmaktadır. Operasyon, Türkiye'nin AB ile ilişkilerinde aşırı sağın etkisini azaltabilir ve Türkiye lehine bir atmosfer yaratabilir. Ayrıca, AB fonlarının şeffaf kullanımı konusundaki hassasiyet, Türkiye'nin de AB'ye uyum sürecinde benzer denetim mekanizmalarını güçlendirmesi gerektiğini göstermektedir.
