Avrupa genelinde etkisini sürdüren kavurucu sıcak hava dalgası, sendikaları harekete geçirdi. İşçi sendikaları, iklim krizinin yol açtığı aşırı sıcaklara karşı yeni yasal düzenlemeler talep ediyor. Her yıl yaklaşık 230 işçinin aşırı sıcak nedeniyle hayatını kaybettiği tahmin edilirken, sendikalar işyerlerinde sıcaklık sınırı getirilmesi, sıcak molası hakkı ve çalışma saatlerinin yeniden düzenlenmesi gibi önlemler için baskı yapıyor.
İklim krizi işçi sağlığını tehdit ediyor
Avrupa İşçi Sendikaları Konfederasyonu (ETUC) tarafından yapılan açıklamada, iklim değişikliğinin yol açtığı aşırı sıcakların işçi sağlığı üzerinde ciddi etkileri olduğu vurgulandı. ETUC, işverenlerin sıcak hava koşullarına uyum sağlaması gerektiğini belirterek, özellikle inşaat, tarım ve depo işçileri gibi açık alanda çalışanların risk altında olduğunu ifade etti. Sendikalar, işyeri sıcaklığının 30 dereceyi aşması durumunda çalışma saatlerinin kısaltılması veya vardiyalı çalışma sistemine geçilmesi talebini gündeme taşıdı.
Fransa, İspanya ve Yunanistan gibi sıcak dalgalarından en çok etkilenen ülkelerde sendikalar, hükümetlere çağrı yaparak iş kanunlarında değişiklik yapılmasını talep etti. Fransa'da inşaat sendikaları, 35 derecenin üzerindeki sıcaklıklarda otomatik olarak sıcak izni verilmesini öngören bir yasa tasarısı hazırladı. İspanya'da ise tarım sendikaları, çalışma saatlerinin sabah erken ve akşam geç saatlere kaydırılması için toplu iş sözleşmelerinde düzenleme yapılması çağrısında bulundu.
Bölgesel ve küresel boyut
Avrupa'da işçi ölümlerine yol açan sıcak hava dalgaları, iklim değişikliğinin iş gücü verimliliği ve işçi sağlığı üzerindeki etkisini bir kez daha gündeme taşıdı. Dünya Meteoroloji Örgütü (WMO), Avrupa'nın son 30 yılda küresel ortalamanın iki katı hızla ısındığını belirtiyor. Bu durum, sendikaların taleplerinin sadece bir işçi hakları meselesi olmadığını, aynı zamanda iklim krizine uyum politikalarının önemli bir parçası olduğunu ortaya koyuyor.
AB Komisyonu ise henüz bu konuda bağlayıcı bir düzenleme yapmamış olsa da, İş Sağlığı ve Güvenliği Stratejisi kapsamında aşırı sıcaklarla mücadeleye yönelik kılavuzlar yayınladı. Ancak sendikalar, kılavuzların yeterli olmadığını ve yasal zorunluluk getirilmesi gerektiğini savunuyor. Almanya'da IG Metall sendikası, işyeri sıcaklıklarının 26 dereceyi aşması durumunda havalandırma sistemlerinin devreye girmesi ve 35 derecede çalışmanın durdurulması gibi somut hedefler içeren bir yasa önerisi hazırladı.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye, benzer iklim koşullarına sahip olması ve inşaat, tarım gibi açık alanda çalışanların yoğun olduğu bir ülke olarak Avrupa'daki bu gelişmeleri yakından takip etmeli. Türkiye'de iş sağlığı ve güvenliği mevzuatı sıcak çalışma koşulları için yeterli düzenleme içermiyor. AB'de yaşanacak olası bir yasal değişiklik, Türkiye'nin uyum yükümlülükleri kapsamında gündemine gelebilir. Ayrıca, iklim değişikliğinin etkilerinin arttığı bu dönemde, işçi sağlığını korumaya yönelik önlemler ekonomik verimlilik açısından da kritik önem taşıyor.
