Apple Haritalar, Kanada sınırında yer alan ve ABD ile Kanada arasında paylaşılan Ontario Gölü'nün adını, ABD'deki kullanıcılar için 'Lake America' olarak değiştirdi. Şirket, bu adlandırmayı yalnızca ABD'de geçerli kılarken, Kanada'da gölün eski adı olan 'Lake Ontario' görünmeye devam edecek. Diğer ülkelerdeki kullanıcılar ise her iki ismi de görecek. Bu uygulama, Apple'ın daha önce eski ABD Başkanı Donald Trump'ın Meksika Körfezi'ni 'Amerika Körfezi' olarak yeniden adlandırmasının ardından izlediği yöntemle aynı. Karar, coğrafi adlandırmalarda uluslararası standartların sorgulanmasına yol açarken, dijital haritaların siyasi kararlardan nasıl etkilendiğini de gündeme getirdi.
Apple'ın Adlandırma Politikası ve Trump'ın Etkisi
Apple'ın bu hamlesi, Ocak 2025'te Donald Trump'ın imzaladığı ve federal kurumlara 'Meksika Körfezi' yerine 'Amerika Körfezi' ifadesini kullanma talimatı veren kararnamenin ardından geldi. Kararname, ABD İçişleri Bakanlığı'na ve diğer federal ajanslara resmi yazışmalarda yeni adı kullanma zorunluluğu getirmişti. Apple, Google ve diğer harita sağlayıcıları, ABD'deki kullanıcılara bu yeni adı göstermeye başlamış, ancak Meksika'da ve diğer ülkelerde eski ad korunmuştu.
Şimdi ise Trump'ın bu kez Ontario Gölü'nü yeniden adlandırma girişimi, sosyal medyada büyük yankı uyandırdı. ABD Başkanı, geçtiğimiz hafta yaptığı açıklamada, gölün ABD kıyılarının büyük bir kısmını kapladığını ve 'Ontario' adının Kanada'ya fazla atıfta bulunduğunu savunmuştu. Beyaz Saray'dan yapılan yazılı açıklamada, 'Bu muazzam su kütlesi Amerika'nın kalbinde yer alıyor ve adının da bunu yansıtması gerekiyor' ifadelerine yer verilmişti. Apple'ın bu kararı, şirketin resmi olarak yeni adı benimsediği anlamına gelmiyor; ancak şirketin, ABD hükümetinin coğrafi adlandırma kararlarını haritalarında uygulama politikası, yeniden adlandırmanın dijital platformlarda hızla yayılmasına neden oluyor.
Uluslararası Tepkiler ve Coğrafi Adlandırma Tartışmaları
Ontario Gölü, Kanada'nın Ontario eyaleti ile ABD'nin New York eyaleti arasında yer alıyor ve iki ülke arasındaki sınırın önemli bir bölümünü oluşturuyor. Gölün adı, bölgedeki yerli halklardan gelen ve 'güzel göl' anlamına gelen 'Ontario' kelimesinden türetilmiş. Kanada Başbakanı Justin Trudeau, konuya ilişkin yaptığı açıklamada, 'Burası bizim gölümüz. İsim değişikliği kabul edilemez' dedi. Kanada Dışişleri Bakanlığı ise yazılı bir açıklama yaparak, iki ülke arasındaki sınır anlaşmalarının coğrafi adlandırmalar da dahil olmak üzere uluslararası hukuka tabi olduğunu ve tek taraflı değişikliklerin tanınmayacağını bildirdi.
Uluslararası Hidrografi Örgütü ve Birleşmiş Milletler Coğrafi Adlandırma Uzmanlar Grubu gibi kuruluşlar, coğrafi isimlerin uluslararası alanda ortak kullanımı için standartlar belirliyor. Bu kuruluşlar, bir ülkenin tek taraflı adlandırma kararının uluslararası haritalarda karmaşaya yol açabileceği konusunda uyarılarda bulunuyor. Uzmanlar, Apple'ın bu uygulamasının, harita sağlayıcılarının siyasi kararları benimsemesi açısından riskli bir örnek olduğunu belirtiyor. Öte yandan, Google Haritalar henüz Ontario Gölü'nün adını değiştirmedi; ancak geçmişte Meksika Körfezi örneğinde olduğu gibi, ABD hükümetinin talebi üzerine şirketin de benzer bir uygulamaya gitmesi bekleniyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye, coğrafi adlandırma konularında uluslararası hukuka ve BM standartlarına bağlılığıyla biliniyor. Bu gelişme, Türkiye'nin Ege Adaları ve Kıbrıs gibi konularda yaşadığı adlandırma anlaşmazlıklarına benzer bir nitelik taşıyor; ancak doğrudan Türkiye'yi ilgilendirmiyor. Yine de bu olay, ABD'nin tek taraflı kararlarla uluslararası coğrafi adlandırmaları değiştirme eğiliminin sürebileceğini gösteriyor. Türkiye, küresel dijital platformlarda kendi coğrafi adlandırmalarının (örneğin İskenderun Körfezi gibi) doğru ve uluslararası mevzuata uygun şekilde yer alması için bu süreçlerin takipçisi olmalı ve gerektiğinde diplomatik girişimlerde bulunmalıdır.
