Londra, 15 Haziran - 13 Mayıs 2025'te gece yarısından kısa bir süre sonra, Ukrayna vatandaşı Roman Lavrynovych, kendisine 'EL Money' olarak tanıdığı gizemli bir figüre mesaj attı. Bu kişi, Lavrynovych'e İngiltere Başbakanı Keir Starmer ile bağlantılı üç mülke kundaklama saldırısı düzenlemesi talimatını vermişti.
Gelişmenin arka planı
Lavrynovych, 23 yaşında, savaştan kaçarak İngiltere'ye sığınmış bir Ukraynalıydı. 'EL Money' ise kripto para ve sosyal medya üzerinden bağlantı kurduğu, kimliği belirsiz bir aracıydı. Bu aracı, Lavrynovych'e saldırıları gerçekleştirmesi karşılığında 10.000 dolar ödeme sözü vermişti. Polis, Lavrynovych'in Mart 2025'te üç ayrı yangın çıkardığını, ancak ciddi bir hasar olmadığını tespit etti. Olay, İngiltere'de organize suç örgütlerinin ve yabancı istihbarat servislerinin gençleri nasıl kullandığını ortaya koydu.
Bu tür 'amatör sabotajcılar' olgusu, son yıllarda artış gösterdi. Çeteler, uyuşturucu kaçakçılığından silah ticaretine kadar birçok yasa dışı faaliyette gençleri kullanırken, Rusya ve İran gibi devletler de siber saldırılar ve fiziksel sabotajlar için gençleri hedef alıyor. Özellikle sosyal medya üzerinden yapılan 'iş teklifleri', gençleri kolay para vaadiyle cezbediyor.
Bölgesel ve küresel boyut
Lavrynovych vakası, yalnızca İngiltere'de değil, tüm Avrupa'da benzer bir modelin işlediğini gösteriyor. Hollanda, Almanya ve Fransa'da da benzer olaylar rapor edildi. Rusya'nın Ukrayna savaşında kullandığı hibrit savaş taktikleri arasında, Avrupa ülkelerinde sabotaj eylemleri düzenlemek için gençleri kullanmak yer alıyor. İran ise muhalif gruplara yönelik saldırılarında benzer yöntemlere başvuruyor.
İngiltere İçişleri Bakanlığı, bu tür olayların önlenmesi için sosyal medya platformlarıyla işbirliği yapılması gerektiğini vurguluyor. Ayrıca, istihbarat servisleri gençlerin radikalleşmesini önlemek için toplum temelli programlar başlattı. Ancak uzmanlar, bu sorunun kök nedenlerinden birinin genç işsizliği ve ekonomik fırsat eşitsizliği olduğunu belirtiyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye, hem coğrafi konumu hem de genç nüfusu nedeniyle bu tür sabotaj ağlarının hedefi olabilir. Özellikle sınıra yakın bölgelerde ve büyük şehirlerde, organize suç örgütleri ve yabancı istihbarat servisleri gençleri kullanarak eylemler düzenleyebilir. Türk güvenlik birimlerinin sosyal medya izleme ve gençleri hedef alan 'iş teklifleri' konusunda farkındalığı artırması önem taşıyor. Ayrıca, benzer olayların Türkiye'de de yaşanmaması için uluslararası işbirliği mekanizmalarının güçlendirilmesi gerekiyor.