Aktivist yatırım fonu Starboard Value, sanayi devi Honeywell International'ın yakın zamanda tamamladığı bölünme sonrası ortaya çıkan Solstice Advanced Materials şirketinde önemli bir hisse edindi. Starboard, Solstice'in maliyet yapısını iyileştirmek ve özellikle nükleer iş kolunda büyüme fırsatlarını değerlendirmek için 100 milyon dolarlık maliyet kesintisi çağrısında bulunuyor. Bu hamle, Honeywell'in geçen yıl iptal ettiği büyük ölçekli bir birleşme anlaşmasının ardından şirketin portföyünü yeniden şekillendirmesiyle aynı döneme denk geliyor. Yapay zeka kaynaklı enerji talebindeki artış, nükleer enerji sektörünü yeniden canlandırırken, Starboard bu trenden faydalanmak istiyor.
Gelişmenin Arka Planı
Honeywell, geçtiğimiz yıl 2023'te açıkladığı ve daha sonra iptal ettiği, sektörde büyük yankı uyandıran bir birleşme anlaşmasıyla gündemdeydi. Şirket, bu başarısız hamlenin ardından stratejik bir gözden geçirme başlatarak iş portföyünü sadeleştirme kararı aldı. Bu kapsamda, malzeme bilimleri ve özel kimyasallar alanında faaliyet gösteren Solstice Advanced Materials'ı ayrı bir şirket olarak borsaya kote etti. Solstice, Honeywell'in eski malzeme biriminin devamı niteliğinde olup, yarı iletken, otomotiv ve enerji sektörlerine yönelik ileri malzemeler üretiyor.
Starboard Value, Solstice'te edindiği hisseyle birlikte şirketin yönetimine yönelik taleplerini kamuoyuna açıkladı. Fon, Solstice'in genel ve idari giderlerinde 100 milyon dolarlık bir kesinti yapılması gerektiğini savunuyor. Ayrıca, şirketin nükleer yakıt döngüsü ve radyasyon izleme sistemleri gibi nükleer iş kolunda önemli bir büyüme potansiyeli olduğunu belirtiyor. Starboard'a göre, yapay zeka uygulamalarının yaygınlaşmasıyla veri merkezlerinin enerji ihtiyacı hızla artıyor ve bu durum nükleer enerjiye olan ilgiyi yeniden canlandırıyor. Solstice'in bu alandaki uzmanlığı, şirketi önümüzdeki dönemde avantajlı bir konuma taşıyabilir.
Starboard Value, geçmişte birçok şirkette benzer aktivist kampanyalar yürüterek yönetim değişiklikleri ve maliyet optimizasyonları konusunda başarı sağlamış bir fon olarak biliniyor. Fonun Solstice'teki hissesinin büyüklüğü açıklanmadı ancak konuya yakın kaynaklar, Starboard'un şirketin ilk beş hissedarı arasına girdiğini belirtiyor. Bu gelişme, Solstice hisselerinde kısa vadeli bir hareketliliğe yol açabilir.
Bölgesel ve Küresel Boyut
Honeywell'in bölünme kararı ve Starboard'un müdahalesi, küresel sanayi ve malzeme sektörlerinde daha geniş bir eğilimin parçası. Son yıllarda birçok büyük konglomerat, hissedar değerini artırmak amacıyla iş kollarını ayırma yoluna gidiyor. Örneğin, General Electric 2021'de üç ayrı şirkete bölünme planını açıklamış, DuPont ise 2019'da DowDuPont birleşmesinin ardından üç bağımsız şirkete ayrılmıştı. Bu tür hamleler, yatırımcıların odaklanmış iş modellerini daha şeffaf ve yönetilebilir bulmasından kaynaklanıyor.
Nükleer enerji, küresel ölçekte yeniden yükselişte. Avrupa Birliği'nin sürdürülebilir finans taksonomisinde nükleer enerjiye yeşil etiket verilmesi, ABD'de ise Enflasyon Azaltma Yasası kapsamında nükleer projelere sağlanan teşvikler, sektöre olan ilgiyi artırdı. Özellikle yapay zeka ve bulut bilişim veri merkezlerinin enerji talebi, elektrik üretiminde istikrarlı ve düşük karbonlu kaynaklara yönelimi hızlandırıyor. Küçük modüler reaktörler (SMR) gibi yeni nesil nükleer teknolojilere yatırımlar artıyor. Solstice, nükleer santraller için özel malzemeler ve izleme ekipmanları tedarik ederek bu büyümeden pay almayı hedefliyor.
Starboard'un talepleri, Solstice'in kısa vadede maliyet disiplinini sağlaması ve uzun vadede nükleer iş kolunu büyütmesi yönünde bir denge kurmasını gerektiriyor. Şirket yönetimi henüz Starboard'un taleplerine resmi bir yanıt vermedi. Ancak analistler, maliyet kesintilerinin şirketin karlılığını artırabileceğini, nükleer alandaki yatırımların ise daha uzun vadeli getiri potansiyeli taşıdığını belirtiyor. Önümüzdeki aylarda Solstice'in açıklayacağı stratejik plan, hisse performansı üzerinde belirleyici olacak.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Honeywell ve Solstice'teki gelişmeler, doğrudan Türkiye ile ilgili olmasa da küresel tedarik zincirleri ve enerji politikaları üzerinden dolaylı etkiler yaratabilir. Türkiye, nükleer enerji programını genişletmeyi planlıyor; Akkuyu Nükleer Santrali'nin yanı sıra yeni santraller için çalışmalar sürüyor. Solstice gibi şirketlerin nükleer malzeme ve teknoloji tedarikinde artan uzmanlığı, Türkiye'nin nükleer projelerinde potansiyel iş birliği kapıları aralayabilir. Ayrıca, yapay zeka ve veri merkezlerinin enerji talebindeki artış, Türkiye'nin enerji arz güvenliği planlamasında nükleer ve yenilenebilir kaynaklara daha fazla ağırlık vermesini gerektirebilir. Starboard'un maliyet odaklı yaklaşımı, küresel sanayi şirketlerinin verimlilik arayışını yansıtırken, Türk sanayicileri için de rekabetçilik baskısı anlamına geliyor.