Fransa'nın başkenti Paris, her yıl düzenlenen AKAA (Also Known as Africa) sanat ve tasarım fuarının 11. edisyonuna ev sahipliği yapıyor. Fuar, onlarca Afrikalı ve Afrika kökenli sanatçıyı Fransız sanat piyasasıyla buluşturuyor. Bu yılki etkinlikte Nijeryalı ressam Midegbeyan Ojisua ve Güney Afrikalı sanatçı Olivié Keck gibi isimler öne çıkıyor.
Afrika sanatının Paris'teki yükselişi
AKAA, 2016 yılından bu yana Paris'te düzenlenen ve çağdaş Afrika sanatına odaklanan uluslararası bir fuar. Kuruluşundan bu yana, Afrika kıtasından ve diasporadan sanatçıların Avrupa'da görünürlük kazanmasına aracılık ediyor. Fuar, her yıl kasım ayında gerçekleşiyor ve son yıllarda hem koleksiyoncuların hem de sanat eleştirmenlerinin ilgisini çekmeyi başardı.
Etkinlik, geleneksel sanat fuarı formatının ötesine geçerek tasarım, fotoğraf, video ve performans gibi disiplinleri de kapsıyor. Katılımcı galeriler ağırlıklı olarak Afrika ülkelerinden ve Avrupa'daki Afrika diasporasına ait galerilerden oluşuyor. Bu yılki fuarda Nijerya, Güney Afrika, Fildişi Sahili, Senegal gibi ülkelerden galerilerin yanı sıra Londra, Brüksel ve Paris merkezli galeriler de yer alıyor.
Öne çıkan sanatçılar ve eserleri
Nijeryalı ressam Midegbeyan Ojisua, eserlerinde Nijerya'nın günlük yaşamını, kent kültürünü ve toplumsal dinamiklerini renkli bir paletle yansıtıyor. Ojisua'nın tuval üzerine akrilik çalışmaları, Batı Afrika'nın canlı sokak hayatını ve gençliğin enerjisini izleyiciye aktarıyor.
Güney Afrikalı sanatçı Olivié Keck ise çoğunlukla dijital illüstrasyon ve baskı teknikleriyle üretiyor. Keck'in işleri, kimlik, cinsiyet ve beden politikaları etrafında şekilleniyor. Sanatçı, son dönemde özellikle renkli ve grotesk figüratif kompozisyonlarıyla dikkat çekiyor. Keck'in eserleri, Güney Afrika'nın çok katmanlı toplumsal yapısına dair göndermeler içeriyor.
Fuar kapsamında ayrıca paneller, sanatçı söyleşileri ve atölye çalışmaları düzenleniyor. Bu etkinlikler, Afrika sanatının küresel sanat piyasasındaki konumunu tartışmaya açmayı amaçlıyor. Katılımcılar arasında koleksiyoncular, küratörler, sanat yazarları ve akademisyenler bulunuyor.
Afrika sanatına küresel ilgi artıyor
Son yıllarda Afrika çağdaş sanatına yönelik küresel ilgi hızla artıyor. Uluslararası müzayede evleri, Afrika kökenli sanatçıların işlerine daha fazla yer veriyor. 2022'de Londra merkezli Christie's ve Sotheby's gibi müzayede evleri, Afrika sanatına ayrılan satışların hacmini genişletti. Ancak bu ilgi, beraberinde sanat piyasasında fiyat artışlarını ve otantiklik tartışmalarını da getiriyor.
AKAA gibi fuarlar, Afrika sanatçılarının Batılı sanat kurumlarında daha fazla temsil edilmesi çağrılarına yanıt olarak ortaya çıktı. Fuar, sanatçıların doğrudan alıcılarla ve galericilerle bağlantı kurmasına olanak tanıyor. Aynı zamanda Afrika sanatının sadece egzotik bir ilgi nesnesi olmadığını, çağdaş sanatın ayrılmaz bir parçası olduğunu vurguluyor.
Paris'in sanat piyasasındaki konumu göz önüne alındığında, AKAA'nın şehirde düzenlenmesi Afrika sanatının Avrupa'daki görünürlüğünü artırıyor. Fuar, Brexit sonrası Londra'dan kısmen uzaklaşan sanat ticaretinin Paris'e yönelmesinden de faydalanıyor. Fransa'nın Afrika ülkeleriyle tarihsel bağları, fuarın sanatçı ve koleksiyoncu profiline yansıyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
AKAA fuarı, doğrudan Türkiye'yi ilgilendiren bir gelişme olmasa da Afrika çağdaş sanatına artan küresel ilgi, Türk sanat piyasası ve kültür diplomasisi açısından dolaylı sonuçlar doğurabilir. Türkiye'de son yıllarda Afrika ülkeleriyle kültürel ve ekonomik ilişkiler genişliyor; bu tür fuarlar, Türk galerileri ve koleksiyoncuları için Afrika sanatına erişim ve iş birliği fırsatları sunabilir. Ayrıca Paris'in sanat merkezi konumu, Türk sanatçılarının uluslararası görünürlüğü açısından da takip edilmesi gereken bir model oluşturuyor.
