Donald Trump yönetimi, ABD'de yasal kalıcı oturum izni (yeşil kart) başvurularında kamu yardımı alan göçmenlere yönelik kısıtlamaları yeniden sıkılaştırıyor. Amerika Birleşik Devletleri Vatandaşlık ve Göçmenlik Hizmetleri (USCIS), Biden döneminde daraltılan bir düzenlemeyi genişleterek, kamu yardımı alan veya alma ihtimali bulunan göçmenlerin yeşil kart başvurularının reddedilmesine yol açabilecek bir politika değişikliğine gitti. Yeni düzenleme, göçmenlik memurlarına başvuru sahibinin gelecekte kamu yardımına bağımlı hale gelme riskini değerlendirme konusunda daha geniş takdir yetkisi veriyor.
Eski ve yeni düzenleme arasındaki fark
ABD göçmenlik yasaları, 1996 yılından bu yana kamu yardımı alan göçmenlerin yeşil kart başvurularında 'kamu yükü' (public charge) testine tabi tutulmasını öngörüyor. Ancak bu testin kapsamı ve uygulanma şekli yönetimden yönetime değişiyor. Trump'ın ilk döneminde 2019'da yürürlüğe giren bir yönetmelik, Sağlık Sigortası (Medicaid), Gıda Yardımı (SNAP) ve konut yardımı gibi birçok federal yardım programını kamu yükü kapsamına almıştı. Biden yönetimi ise 2022'de bu kuralı daraltarak yalnızca nakit yardım ve uzun süreli bakım gibi sınırlı programları kapsama almıştı.
Şimdi Trump yönetimi, Biden'ın düzenlemesini 'çok dar' bularak yeniden genişletiyor. USCIS'e göre, önceki politika memurların başvuru sahiplerinin mali durumunu tam olarak değerlendirmesini engelliyordu. Yeni düzenlemeyle birlikte, başvuru sahibinin yaşı, sağlık durumu, aile büyüklüğü, eğitim ve beceri düzeyi gibi faktörlerin yanı sıra daha önce kamu yardımı alıp almadığı da dikkate alınacak. Uzmanlar, bu değişikliğin özellikle düşük gelirli göçmenler ve ailelerini olumsuz etkileyeceğini belirtiyor.
Küresel ve bölgesel boyut
ABD'nin yeşil kart politikalarındaki bu değişiklik, yalnızca ABD içinde değil, küresel göç dinamikleri açısından da önemli sonuçlar doğurabilir. ABD, uzun yıllardır dünyanın dört bir yanından gelen nitelikli göçmenler için en cazip destinasyonlardan biri olmuştur. Kamu yardımı kriterinin yeniden sıkılaştırılması, özellikle gelişmekte olan ülkelerden gelen ve mali durumu kırılgan olan göçmenlerin ABD'ye yerleşme umutlarını azaltacaktır.
Öte yandan, bu politika değişikliği kanada, Avustralya ve Avrupa Birliği ülkeleri gibi alternatif göç destinasyonlarına olan talebi artırabilir. Özellikle Kanada, son yıllarda nitelikli göçmenleri çekmek için uyguladığı puan tabanlı sistemle öne çıkıyor. ABD'nin göçmen karşıtı söylemleri ve düzenlemeleri, küresel yetenek savaşında diğer ülkelerin elini güçlendirebilir.
İnsan hakları örgütleri ise yeni düzenlemenin göçmenleri sağlık ve beslenme yardımı gibi temel ihtiyaç programlarından uzaklaştıracağını, bunun da toplum sağlığı üzerinde olumsuz etkileri olabileceğini vurguluyor. Örneğin, hamile kadınların doğum öncesi bakım almak için çekimser kalması, bebek ölüm oranlarında artışa neden olabilir.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Bu gelişme, Türkiye'den ABD'ye göç etmeyi düşünen veya halihazırda ABD'de yaşayan Türk vatandaşlarını doğrudan ilgilendiriyor. Özellikle eğitim, iş veya aile birleşimi yoluyla yeşil kart başvurusu yapacak düşük gelirli Türk göçmenler, kamu yardımı kriteri nedeniyle zorluk yaşayabilir. Ayrıca, ABD'deki Türk diasporasının bir kısmı ekonomik nedenlerle geçici kamu yardımlarına başvurabilmekteydi; yeni düzenleme bu kişilerin statülerini riske atabilir. Küresel ölçekte ise, ABD'nin göç politikalarını sertleştirmesi, Türkiye'nin de içinde bulunduğu bölgesel göç koridorlarında alternatif rotaların önemini artırabilir. Örneğin, Kanada ve Avrupa ülkeleri, Türk nitelikli göçmenler için daha cazip hale gelebilir.
