ABD'de Sağlık ve İnsan Hizmetleri Bakanlığı'na bağlı Medicare ve Medicaaid Hizmetleri Merkezi'nin (CMS) Cuma günü geç saatlerde yayımladığı verilere göre, Uygun Fiyatlı Bakım Yasası (ACA) kapsamında sigorta yaptıran yaklaşık dört milyon Amerikalı, sübvansiyonların sona ermesi ve primlerin artması nedeniyle poliçelerini iptal ettirdi. Bu, ACA'nın eyalet bazlı sigorta pazaryerlerinde (Marketplace) kayıtlı toplam kişi sayısında ciddi bir düşüşe işaret ediyor.
Sübvansiyonların Sona Ermesi ve Artan Maliyetler
Pandemi döneminde uygulamaya konulan geçici sübvansiyonlar, özellikle düşük ve orta gelirli aileler için sigorta primlerini makul seviyelerde tutmuştu. Ancak bu sübvansiyonların 2023 başında sona ermesiyle birlikte aylık primler bazı eyaletlerde yüzde 50'ye varan oranlarda arttı. Örneğin Teksas'ta ortalama bir poligenin maliyeti aylık 600 dolara, Florida'da ise 700 dolara yükseldi. Bu artışlar, özellikle sabit gelirli emekliler ve küçük işletme sahipleri için sigortayı sürdürülemez hale getirdi.
CMS verilerine göre, 2023 yılı boyunca yaklaşık 16 milyon kişi ACA pazaryerlerine kayıtlıyken, bu sayı 2024'te 12 milyona düştü. En büyük kayıplar, primlerin en fazla arttığı güney eyaletlerinde yaşandı: Florida'da 1,2 milyon, Teksas'ta 900 bin, Georgia'da 500 bin kişi sigortasız kaldı. Kuzeydoğu ve Batı Kıyısı eyaletleri ise kendi eyalet sübvansiyon programları sayesinde daha az etkilendi; örneğin Kaliforniya'da kayıp sadece yüzde 5 oldu.
Siyasi ve Ekonomik Yansımalar
Bu gelişme, 2024 başkanlık seçimleri öncesinde sağlık sigortası konusunu yeniden siyasi gündemin üst sıralarına taşıdı. Demokratlar, sübvansiyonların kalıcı hale getirilmesini savunurken, Cumhuriyetçiler ACA'nın tamamen kaldırılması gerektiğini belirtiyor. Eski Başkan Donald Trump, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada "ObamaCare bir felaket, milyonları sigortasız bıraktı" ifadelerini kullandı. Ancak uzmanlar, sigortasız kalanların bir kısmının Medicaid veya işveren sigortası gibi alternatiflere yöneldiğini, ancak yine de yaklaşık 2 milyon kişinin tamamen teminatsız kaldığını tahmin ediyor.
Ekonomik açıdan bakıldığında, sigortasız nüfusun artması acil servisler üzerindeki yükü artırıyor ve sağlık hizmetlerine erişimi zorlaştırıyor. Amerikan Tıp Birliği, sigortasız hastaların tedavi maliyetlerinin toplum tarafından vergiler yoluyla karşılandığını ve bunun yılda 40 milyar dolara mal olduğunu belirtiyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
ABD'de sağlık sigortası krizinin büyümesi, Türkiye'nin sağlık politikaları ve ABD ile olan ekonomik bağları açısından dolaylı etkiler yaratabilir. Özellikle ilaç ve tıbbi cihaz ihracatında ABD'ye bağımlı olan Türk firmaları, ABD sağlık harcamalarındaki daralmadan olumsuz etkilenebilir. Ayrıca, ABD'deki bu iç sorun, Washington'ın dış politikada daha az kaynak ayırmasına neden olabilir; bu da NATO ve diğer uluslararası platformlarda Türkiye'nin elini güçlendirebilir. Ancak doğrudan etkiler sınırlı olup, Türkiye kendi sağlık sisteminin sürdürülebilirliği açısından bu gelişmelerden ders çıkarabilir.
