ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM) Komutanı Amiral Brad Cooper, Ortadoğu'ya yönelik 10 günlük resmi ziyaretini Cumartesi günü tamamladı. CENTCOM'un sosyal medya platformu X üzerinden yaptığı açıklamaya göre, Amiral Cooper bu süre zarfında altı ülkeyi ziyaret etti ve Umman Denizi'nde konuşlu USS Abraham Lincoln uçak gemisini denetledi. Ziyaret, bölgedeki güvenlik dinamiklerinin yoğunlaştığı bir dönemde gerçekleşti.
Ziyaretin Kapsamı ve Öne Çıkanlar
Amiral Cooper'ın ziyaret ettiği ülkeler arasında Bahreyn, Ürdün, Mısır, İsrail, Suudi Arabistan ve Birleşik Arap Emirlikleri yer alıyor. CENTCOM açıklamasında, görüşmelerin 'bölgesel güvenlik iş birliği, ortak tehditler ve istikrarın sağlanması' konularına odaklandığı belirtildi. Amiral Cooper, her ülkede üst düzey askeri ve siyasi yetkililerle bir araya gelerek ABD'nin bölgedeki taahhütlerini yineledi.
Özellikle USS Abraham Lincoln ziyareti dikkat çekti. Uçak gemisi, İran'ın nükleer programı ve Körfez'deki ticari gemilere yönelik tehditler nedeniyle bölgede konuşlandırılmış durumda. Amiral Cooper, gemideki denizcilerle bir araya gelerek görevlerini değerlendirdi ve ABD'nin deniz güvenliğine verdiği önemi vurguladı.
Ziyaret, İsrail ile Hamas arasındaki çatışmaların devam ettiği ve bölgesel gerilimin yüksek olduğu bir döneme denk geldi. ABD'nin arabuluculuk çabaları ve bölgedeki askeri varlığı, bu turun ana gündem maddelerinden biriydi.
Bölgesel ve Küresel Boyut
Amiral Cooper'ın turu, ABD'nin Ortadoğu'ya yeniden odaklandığının bir göstergesi olarak yorumlanıyor. Joe Biden yönetimi, Çin ve Rusya ile rekabete odaklanırken bölgeden askeri çekilme sinyalleri vermişti. Ancak son dönemdeki gelişmeler, ABD'nin Ortadoğu'daki askeri varlığını ve diplomatik angajmanını artırdığını ortaya koyuyor.
Uzmanlar, bu ziyaretin İran'ın bölgesel faaliyetlerine karşı ABD'nin caydırıcılık mesajı olarak okunabileceğini belirtiyor. Özellikle İran'ın nükleer programı ve vekil güçler aracılığıyla yürüttüğü operasyonlar, ABD ve müttefiklerini endişelendiriyor. CENTCOM'un bölgede yaklaşık 40.000 askeri bulunuyor ve bu sayı, İsrail-Hamas çatışmasının başlamasının ardından artırılmıştı.
Ziyaretin bir diğer önemli boyutu da Körfez ülkeleriyle ilişkiler. ABD, Suudi Arabistan ve BAE ile güvenlik iş birliğini derinleştirmeye çalışırken, bu ülkelerin Çin ile artan ekonomik ilişkileri Washington'da endişe yaratıyor. Amiral Cooper'ın ziyaretleri, bu ikili ilişkilerin askeri boyutunu güçlendirme amacı taşıyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Bu ziyaret, Türkiye'nin Ortadoğu'daki güvenlik politikalarını doğrudan etkileyecek nitelikte. ABD'nin bölgede askeri varlığını artırması, özellikle Suriye ve Irak'taki PKK/YPG unsurlarına verdiği desteğin süreceği anlamına geliyor. Türkiye, ABD'nin bu politikalarını eleştirse de, CENTCOM ile NATO çerçevesinde belirli bir iş birliği yürütüyor. Amiral Cooper'ın Türkiye'yi ziyaret etmemesi, iki ülke arasındaki gerginliklerin devam ettiğini gösteriyor. Ancak bölgesel istikrar açısından Türkiye'nin ABD ile diyalog kanallarını açık tutması kritik önemde. Ziyaretin, İran'ın bölgesel yayılmacılığına karşı denge arayışlarını güçlendirmesi, Türkiye'nin de dolaylı olarak faydalanabileceği bir gelişme olarak değerlendirilebilir.