ABD'de kızamık vakaları, Hastalık Kontrol ve Önleme Merkezleri'nin (CDC) en güncel verilerine göre geçen yılın aynı dönemine kıyasla iki katına çıktı. Ülke genelinde bildirilen vaka sayısı, 2025 yılında kaydedilen toplamın şimdiden üzerine çıkarak sağlık yetkililerini alarma geçirdi. Uzmanlar, aşılama oranlarındaki düşüşün ve seyahat kaynaklı bulaşların bu artışta etkili olduğunu belirtiyor.
Vaka artışının arka planı
CDC tarafından yayımlanan haftalık rapora göre, 2026 yılının ilk aylarında ülke çapında tespit edilen kızamık vaka sayısı, geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 100'ün üzerinde bir artış gösterdi. Geçen yıl toplamda yaklaşık 200 vaka kaydedilirken, bu yılın ilk çeyreğinde bu sayı 400'ü aştı. Vakaların büyük çoğunluğu, aşılama oranlarının düşük olduğu topluluklarda ve uluslararası seyahatlerle bağlantılı olarak ortaya çıktı.
Sağlık yetkilileri, özellikle okul çağındaki çocuklarda aşılama oranlarının azalmasının salgın riskini artırdığına dikkat çekiyor. Kızamık, son derece bulaşıcı bir virüs hastalığı olup, aşılanmamış bireyler arasında hızla yayılabiliyor. CDC, 2025 yılında ülke genelinde 121 vaka bildirmişti; bu sayı 2026'nın ilk üç ayında 250'yi aşmış durumda. Yetkililer, önümüzdeki aylarda vaka sayısının daha da artabileceği uyarısında bulunuyor.
Uzmanlar, pandemi sonrası aşılama hizmetlerindeki aksaklıkların ve aşı karşıtlığı eğilimlerinin bu artışta önemli rol oynadığını vurguluyor. Özellikle bazı eyaletlerde okullarda aşı zorunluluğuna getirilen istisnalar, toplumsal bağışıklığı zayıflatıyor. CDC, sağlık çalışanlarına ve ailelere aşılarını tamamlamaları çağrısında bulunuyor.
Bölgesel ve küresel boyut
ABD'deki kızamık artışı, küresel sağlık güvenliği açısından da endişe verici. Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ), son yıllarda dünya genelinde kızamık vakalarında bir artış olduğunu ve bunun başlıca nedeninin aşılama oranlarındaki düşüş olduğunu bildirmişti. Avrupa'da da benzer artışlar yaşanırken, ABD'deki durum küresel mücadelede önemli bir sınav olarak görülüyor.
Kızamık, sınır tanımayan bir hastalık olduğundan, herhangi bir ülkedeki salgın diğer ülkeleri de etkileyebiliyor. Uluslararası seyahatlerin yoğun olduğu günümüzde, aşılama oranlarının yüksek tutulması hayati önem taşıyor. DSÖ, 2020'de kızamık eliminasyonu hedefini birçok ülkede ertelemek zorunda kalmıştı. ABD'deki bu artış, küresel hedeflere ulaşmayı daha da zorlaştırabilir.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye, kızamık eliminasyonu konusunda son yıllarda önemli ilerleme kaydetmiş ve aşılama oranlarını yüksek tutmayı başarmış bir ülke. Ancak ABD'deki vaka artışı, küresel seyahat ağları nedeniyle Türkiye için de potansiyel bir risk oluşturuyor. Özellikle yurtdışından gelen ziyaretçiler ve göçmenler aracılığıyla bulaş riski artabilir. Türkiye'nin mevcut aşılama programı güçlü olsa da, sağlık yetkililerinin sınırlarda ve toplumda farkındalığı artırması, aşı reddiyle mücadeleyi sürdürmesi gerekiyor. Ayrıca, küresel sağlık işbirliği çerçevesinde DSÖ ile koordinasyon önem taşıyor. Bu gelişme, Türkiye'nin sağlık diplomasisi ve pandemi hazırlığı açısından da dersler içeriyor.
