California'da çocuk evliliğini tamamen yasaklamayı hedefleyen yeni bir yasa tasarısı için savunucular, eyalet yasama meclisine baskı yapmaya hazırlanıyor. Tasarı, evlilik için asgari yaşı istisnasız 18'e çıkarmayı öngörüyor. Bu gelişme, ABD genelinde çocuk evliliği konusundaki yasal boşlukları gözler önüne seren bir harita ile birlikte gündeme geldi. Haritaya göre, birçok eyalet hâlâ 18 yaş altı evliliklere izin verirken, bazıları belirli koşullar altında bu uygulamayı sürdürüyor.
Gelişmenin Arka Planı
California'da şu anki yasa, 18 yaş altı bireylerin ebeveyn izni ve mahkeme onayı ile evlenmesine izin veriyor. Ancak savunucular, bu uygulamanın çocuk istismarı ve zorla evlilik vakalarına zemin hazırladığını belirtiyor. Yeni tasarı, bu istisnaları tamamen kaldırarak, istisnasız 18 yaş sınırı getirmeyi amaçlıyor. Bu girişim, ulusal düzeyde yürütülen kampanyaların bir parçası olarak öne çıkıyor.
Ulusal verilere göre, ABD'de son yıllarda binlerce çocuk evliliği gerçekleşti ve bunların büyük çoğunluğunu kız çocukları oluşturuyor. Uzmanlar, çocuk evliliklerinin eğitimden mahrum kalma, sağlık sorunları ve yoksulluk gibi ciddi sonuçlara yol açtığına dikkat çekiyor. California, bu konuda daha katı yasalar çıkaran eyaletler arasında yer almak istiyor; ancak tasarının eyalet meclisinde engellerle karşılaşması bekleniyor.
Bölgesel ve Küresel Boyut
ABD'de çocuk evliliği yasaları eyaletlere göre büyük farklılıklar gösteriyor. Bazı eyaletlerde asgari yaş sınırı bulunmazken, bazılarında 16 veya 17 yaş gibi istisnalar mevcut. Bu durum, federal düzeyde tek tip bir düzenleme olmaması nedeniyle eleştiriliyor. California'nın atacağı adım, diğer eyaletler için de örnek teşkil edebilir ve ulusal düzeyde bir değişim dalgası başlatabilir.
Küresel ölçekte ise çocuk evliliği, Birleşmiş Milletler'in Sürdürülebilir Kalkınma Hedefleri arasında yer alan toplumsal cinsiyet eşitliği ve kadın güçlenmesi hedefleriyle doğrudan bağlantılı. Dünya genelinde her yıl milyonlarca kız çocuğu, ailesi veya toplum baskısıyla evlendiriliyor. California'daki bu yasa tasarısı, gelişmiş ülkelerde bile bu sorunun devam ettiğini gösteriyor ve küresel çapta farkındalık yaratılmasına katkı sağlıyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
California'daki bu girişim, Türkiye'de de zaman zaman gündeme gelen çocuk evliliği tartışmalarına ışık tutuyor. Türkiye, çocuk yaşta evliliklerin önlenmesi için yasal düzenlemeler yapmış olsa da, uygulamada sorunlar devam ediyor. Bu haber, Türkiye'deki sivil toplum kuruluşlarının ve hükümetin konuya ilişkin politikalarını gözden geçirmesi için bir fırsat olabilir. Ayrıca, uluslararası insan hakları normları açısından Türkiye'nin de bu konudaki taahhütlerini hatırlatması açısından önemli bir örnek teşkil ediyor. Türkiye'nin, çocuk hakları konusundaki uluslararası sözleşmelere uyum sürecinde bu tür gelişmeleri takip etmesi ve gerekli adımları atması beklenir.