3D baskı teknolojisiyle otomotiv ve savunma sanayiinde devrim yaratan ABD merkezli Divergent Technologies, yeni kuracağı fabrikada Tomahawk seyir füzesinin gövde yapısını üretecek. Şirketin CEO’su Lukas Czinger, Reuters’a verdiği demeçte, “Tüm gücümüzle çalışmalıyız, mümkün olduğunca çok sayıda üretmeliyiz; Divergent, Raytheon için iyi bir tamamlayıcı tedarikçi olacak” ifadelerini kullandı. Bu adım, savunma sanayiinde katmanlı imalatın (additive manufacturing) giderek daha kritik bir rol üstlendiğini gösteriyor. Divergent’in yeni tesisi, Tomahawk’ın yanı sıra diğer savunma platformları için de yapısal bileşenler üretecek şekilde tasarlanıyor.
Gelişmenin Arka Planı
Divergent, 2014 yılında Kevin Czinger tarafından kuruldu ve başlangıçta süper otomobil üretimine odaklandı. Şirket, özellikle Divergent Adaptive Production System (DAPS) adını verdiği yazılım ve donanım entegrasyonu sayesinde, karmaşık geometrili parçaları geleneksel yöntemlere göre çok daha hızlı ve düşük maliyetle üretebiliyor. Savunma Bakanlığı’nın (Pentagon) 2022’de başlattığı ‘Katmanlı İmalat Stratejisi’ kapsamında, ordu tedarik zincirinde esneklik ve hız kazanmak için 3D baskıya yatırım yapıyor. Tomahawk, Raytheon (şimdi RTX) tarafından üretilen, denizaltı ve gemilerden fırlatılabilen, 1.600 km menzilli bir kara saldırı füzesi. Füzenin gövdesi, yüksek sıcaklığa ve basınca dayanıklı malzemelerden imal ediliyor. Divergent’in bu parçaları üretecek olması, füzenin üretim hızını artıracak ve tedarik zincirindeki darboğazları aşmaya yardımcı olacak.
Bölgesel ve Küresel Boyut
Tomahawk füzesi, ABD’nin caydırıcılık gücünün sembollerinden biri. 1991 Körfez Savaşı’ndan bu yana çeşitli çatışmalarda kullanılan füze, özellikle Pasifik’te Çin’e karşı, Avrupa’da ise Rusya’ya karşı önemli bir angajman aracı olarak görülüyor. Ukrayna Savaşı’nın ardından ABD’nin mühimmat stokları ciddi şekilde azaldı; Savunma Bakanlığı, Tomahawk ve diğer kritik silah sistemlerinin üretimini hızlandırmak için özel sektörle işbirliğini artırıyor. Divergent gibi 3D baskı şirketleri, geleneksel döküm ve dövme yöntemlerine kıyasla parça üretim süresini %80’e varan oranda kısaltabiliyor. Bu, savaş zamanı lojistiğinde büyük avantaj sağlıyor. Ayrıca, ABD’nin müttefikleri de (İngiltere, Japonya, Avustralya) Tomahawk füzesi envanterlerini genişletiyor. Dolayısıyla Divergent’in kapasite artışı, yalnızca ABD’nin değil, aynı zamanda küresel güvenlik mimarisinin de ihtiyaçlarına cevap veriyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Bu gelişme, Türkiye’nin savunma sanayiinde katmanlı imalat teknolojilerine yaptığı yatırımların önemini bir kez daha ortaya koyuyor. Türkiye, SOM ve ATMACA gibi seyir füzelerinde yerli üretim kabiliyetine sahip olsa da, 3D baskı ile seri üretimde henüz ABD seviyesinde değil. Divergent-Raytheon işbirliği, katmanlı imalatın yüksek hacimli ve kritik savunma parçalarında nasıl kullanılabileceğini gösteriyor. Türk savunma şirketleri, bu alandaki Ar-Ge çalışmalarını hızlandırarak hem ihracat potansiyelini artırabilir hem de tedarik zinciri bağımlılığını azaltabilir. Ayrıca, füze gövdesi gibi termal ve yapısal dayanımı yüksek parçaların yerli üretimi, Türkiye’nin uzun menzilli füze programlarına katkı sağlayabilir.