2026 FIFA Dünya Kupası'na ev sahipliği yapacak olan Amerika Birleşik Devletleri'nin, son dönemde uygulamaya koyduğu vize kısıtlamaları, özellikle Afrika kıtasındaki futbolseverler için büyük bir hayal kırıklığına yol açıyor. Eski ABD Başkanı Donald Trump döneminde, 2025 yılının sonlarında ABD'nin göçmenlik kara listesine alınan Senegal, bu durumdan en çok etkilenen ülkelerden biri haline geldi. Senegal vatandaşları, sınırlı istisnalar dışında artık ABD vizesine başvuramıyor. Bu durum, 2026 Dünya Kupası'na katılma şansı yüksek olan Senegal Milli Takımı'nı desteklemek isteyen binlerce taraftarın önünde aşılmaz bir engel olarak duruyor.
Gelişmenin arka planı: Trump yönetiminin vize politikaları
Donald Trump'ın başkanlığının son aylarında yayımlanan bir başkanlık kararnamesiyle Senegal, Eritre, Sudan ve birkaç Afrika ülkesi daha ABD'nin 'güvenlik riski' taşıyan ülkeler listesine eklendi. Resmi gerekçe, bu ülkelerin ABD'nin güvenlik ve göçmenlik kriterlerini karşılamadığı yönündeydi. Senegalli yetkililer, bu kararın haksız ve ayrımcı olduğunu savunarak itiraz etse de, süreç geri döndürülemedi. Sonuç olarak, Senegal vatandaşları artık sadece diplomatik, resmi veya acil tıbbi durumlar gibi çok sınırlı kategorilerde vize alabiliyor. Turistik, ticari veya sportif amaçlı seyahatler için vize başvurusu yapmak neredeyse imkânsız hale geldi.
Bu gelişme, 2026 Dünya Kupası'na hazırlanan Senegal futbolseverlerini derinden etkiledi. Senegal, 2022 Katar Dünya Kupası'nda çeyrek finale yükselerek Afrika futbolunun gururu olmuş, 2026'da da güçlü bir takımla turnuvaya katılması bekleniyor. Ancak taraftarların takımlarını stadyumda desteklemesi, vize engeli nedeniyle neredeyse imkânsız hale geldi. Dakar'da bir taraftar grubunun sözcüsü, konuyla ilgili yaptığı açıklamada, "Takımımız dünyanın en büyük sahnesinde oynayacak ama biz evde oturup televizyondan izlemek zorunda kalacağız. Bu, sadece bir spor hayal kırıklığı değil, aynı zamanda bir aşağılanma duygusu yaratıyor" ifadelerini kullandı.
Bölgesel ve küresel boyut: Afrika genelinde vize endişeleri
Senegal'deki bu durum, aslında Afrika kıtasındaki pek çok ülke için geçerli olan daha büyük bir sorunun parçası. 2026 Dünya Kupası'na ev sahipliği yapacak ABD, Meksika ve Kanada'nın vize politikaları, Afrika ülkelerine yönelik katı kurallar içeriyor. Özellikle ABD'nin vize prosedürleri, başvuru sahiplerinden yoğun belge talep ediyor ve ret oranları yüksek. Nijerya, Gana, Fildişi Sahili gibi diğer futbolsever ülkelerde de taraftarlar, turnuvaya seyahat edebilmek için vize almanın zorluğundan endişe ediyor.
FIFA ve ev sahibi ülkeler, Dünya Kupası boyunca taraftarların kolayca seyahat edebilmesi için genellikle özel vize kolaylıkları sağlar. Ancak ABD'nin mevcut güvenlik odaklı vize politikaları, bu tür istisnaların uygulanmasını zorlaştırıyor. Uzmanlar, ABD'nin turnuva öncesinde Senegal ve diğer 'kara listedeki' ülkeler için geçici vize muafiyeti veya hızlandırılmış vize süreci gibi önlemler alması gerektiğini belirtiyor. Aksi takdirde, turnuvanın sloganı olan 'Birleştirici Güç' (Unifying Power) anlamını yitirebilir. Spor, siyasi ve diplomatik engellerin ötesinde bir köprü işlevi görmeli iken, bu tür uygulamalar ayrımcılık ve dışlanma algısını güçlendiriyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye, Afrika kıtasıyla artan ticari ve diplomatik ilişkileri çerçevesinde, Senegal gibi ülkelerle sıkı bağlara sahiptir. Bu vize krizi, Türkiye'nin Afrika'daki yumuşak gücünü artırabileceği bir alan yaratabilir. Türkiye, Senegal vatandaşlarına vize kolaylığı sağlayarak veya 2026 Dünya Kupası'na gitmek isteyen taraftarlara alternatif ulaşım ve konaklama hizmetleri sunarak, bölgedeki etkisini pekiştirebilir. Ayrıca, ABD'nin bu katı politikası, Türkiye-Afrika ilişkilerinde karşılıklı anlayış ve iş birliğinin önemini bir kez daha ortaya koymaktadır. Türk dış politikası, bu tür küresel adaletsizlikleri eleştirirken, somut destek mekanizmaları geliştirerek Afrika kamuoyunda prestij kazanabilir.
