ABD Temsilciler Meclisi'nde 14 Cumhuriyetçi milletvekili, Salı günü Demokratlarla birlikte hareket ederek, Başkan Mike Johnson'ın (R-La.) tatile girmeden önce bu haftaki yasama gündemini ilerletme planlarını tehlikeye atan bir usul kuralını bloke etti. 198'e karşı 224 oyla reddedilen önlem, bir dizi yasa tasarısının görüşülmesi için gerekli olan usul adımını içeriyordu. Bu hamle, Meclis'teki Cumhuriyetçi çoğunluğun içindeki derin bölünmeleri bir kez daha gözler önüne serdi.
Gelişmenin arka planı
İsyancı Cumhuriyetçilerin blokajı, Johnson'ın zaten kırılgan olan çoğunluğunu yönetme kabiliyetine darbe vurdu. Grup, aralarında Freedom Caucus üyelerinin de bulunduğu sağ kanat isimlerden oluşuyor. Bu milletvekilleri, federal harcamaları kısmak ve göçmenlik politikalarını sıkılaştırmak gibi taleplerini karşılamayan yasalara karşı çıkıyor. Oylamada, Savunma Bakanlığı Yetki Yasası'nın (NDAA) görüşülmesini engelleyen kural, aslında rutin bir prosedür adımı olarak görülüyordu. Ancak muhalifler, bu yasa tasarısının bazı sosyal harcamaları ve iklim politikalarını içerdiğini iddia ederek ret oyu verdi.
Johnson, oylama öncesinde grubu ikna etmek için yoğun çaba harcasa da başarılı olamadı. Bazı Cumhuriyetçiler, eski Başkan Kevin McCarthy'nin (R-Calif.) geçen yıl azledilmesine yol açan benzer iç çatışmaların yaşanabileceği uyarısında bulundu. Bu olay, Johnson'ın koltuğunu tehdit eden ilk ciddi meydan okuma olarak kayıtlara geçti.
Bölgesel veya küresel boyut
ABD Temsilciler Meclisi'ndeki bu tür kitlenmeler, yalnızca iç politikayı değil, aynı zamanda küresel güvenlik ve ekonomi üzerindeki etkileri nedeniyle uluslararası yansımalara sahip. NDAA gibi savunma harcamalarını içeren yasaların gecikmesi, ABD'nin müttefiklerine verdiği güvenlik taahhütlerinin sorgulanmasına yol açabilir. Özellikle Ukrayna ve İsrail'e yönelik askeri yardımların bu yasaya eklenmiş olması, bloğajın doğrudan küresel güç dengelerini etkileme potansiyelini artırıyor. Ayrıca, ABD siyasetindeki kutuplaşmanın derinleşmesi, Çin ve Rusya gibi rakiplerin elini güçlendirebilir. Avrupa Birliği ve NATO, ABD'nin iç siyasi krizler nedeniyle dış politikada tutarsız adımlar atmasından endişe duyuyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
ABD Temsilciler Meclisi'ndeki bu kitlenme, Türkiye'yi doğrudan etkilemese de dolaylı yankıları olabilir. NDAA'nın gecikmesi, F-16 modernizasyon paketi gibi Türkiye'yi ilgilendiren savunma konularında da Süreci yavaşlatabilir. ABD'nin iç siyasi krizi, Ankara-Washington hattındaki güvenlik işbirliğini olumsuz etkileyebilir. Ayrıca, ABD yönetiminin içe kapanması, Orta Doğu'da Türkiye'nin bölgesel rolünü göreceli olarak artırabilir. Ancak bu durumun kalıcı olup olmayacağı, Amerikan siyasetindeki istikrarın seyrine bağlıdır. Türkiye, bu tür krizleri fırsata çevirmek için diplomatik kanalları açık tutmalıdır.
