Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy, ordunun en üst düzey komutanı General Oleksandr Sirski'yi görevden aldı. Karar, geçtiğimiz hafta Savunma Bakanı Mihail Fedorov'un istifasının ardından başkent Kiev'de patlak veren protestoların gölgesinde geldi. Sirski ile Fedorov arasındaki uzun süredir devam eden anlaşmazlık, özellikle savaşın yönetimi ve askeri reformlar konusunda tırmanmıştı. Sirski'nin ayrılışı, Ukrayna yönetiminde savaşın ikinci yılında önemli bir değişim olarak nitelendiriliyor.
Gelişmenin arka planı
General Oleksandr Sirski, Rusya'nın 2022'deki geniş çaplı işgalinin ardından Ukrayna Silahlı Kuvvetleri'nin başına geçmişti. Ancak, özellikle 2023 sonbaharından itibaren cephedeki durumun kötüleşmesi ve askeri malzeme eksiklikleri nedeniyle eleştirilerin odağı haline gelmişti. Sirski'nin eski Savunma Bakanı Fedorov ile savunma sanayii ve yabancı silah yardımlarının dağıtımı konularında keskin anlaşmazlıklar yaşadığı biliniyordu. Fedorov'un geçen hafta istifa etmesi, askeri kanatta hoşnutsuzluğa yol açmış ve protestoların patlak vermesine neden olmuştu. Protestocular, Sirski'nin de görevden alınmasını talep ediyordu.
Zelenskiy, yaptığı açıklamada, "Ordumuzun yeniden yapılanmaya ihtiyacı var. Sirski'nin hizmetlerine teşekkür ediyorum, ancak savaşın gerekleri doğrultusunda yeni bir komuta yapısına geçiyoruz" dedi. Yeni atanan komutanın, daha önce karargâh görevlerinde bulunan Korgeneral Anatoliy Barhilevych olduğu belirtildi. Barhilevych'in, lojistik ve personel yönetimi konularında uzman olduğu ve daha sivil bir yaklaşım benimseyeceği ifade ediliyor.
Bölgesel ve küresel boyut
Ukrayna'daki bu üst düzey değişiklik, sadece iç siyaseti değil, aynı zamanda uluslararası ortamı da etkiliyor. Batılı müttefikler, Ukrayna'nın Rusya'ya karşı mücadelesinde istikrarlı bir askeri liderliğe ihtiyaç duyduğunu vurguluyor. Özellikle ABD ve AB, Ukrayna'ya sağlanan askeri yardımın etkin kullanımı konusunda endişeliydi. Bazı analistlere göre, Sirski'nin görevden alınması, Ukrayna yönetiminin savaşta daha agresif ve koordineli bir strateji izlemek istediğinin işareti. Ancak, bu değişikliklerin cephedeki moral ve operasyonlara kısa vadede olumsuz etkisi olabileceği de belirtiliyor.
Rusya tarafı ise değişikliği "bir kriz işareti" olarak yorumladı. Kremlin sözcüsü Dmitri Peskov, "Kiev'deki kaos ortada. Askeri liderlikteki bu tür sık değişiklikler, Ukrayna ordusunun zayıfladığını gösteriyor" dedi. Bununla birlikte, Ukrayna'nın batılı destekçileri, yeni komutanla işbirliğine devam edeceklerini açıkladı.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Ukrayna'daki bu üst düzey değişiklik, Türkiye'nin Karadeniz'deki güvenlik politikalarını yakından ilgilendiriyor. Türkiye, Ukrayna ile Rusya arasında denge politikası izlemekle birlikte, Ukrayna'nın savunma yapısındaki istikrarsızlık Montrö Sözleşmesi ve tahıl koridoru anlaşmaları gibi konularda belirsizlik yaratabilir. Yeni komutanın Ukrayna'nın Karadeniz stratejisine etkisi, Türkiye'nin bölgesel güvenlik hesaplarında önemli bir faktör olacak. Ayrıca, Türk yapımı SİHA'ların Ukrayna'daki kullanımı ve olası yeni savunma anlaşmaları, bu değişiklikle yeniden şekillenebilir.
