Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy, istihbarat raporlarının Rusya'nın önümüzdeki günlerde büyük çaplı bir saldırı başlatacağını göstermesi üzerine İrlanda ziyaretini yarıda keserek ülkesine dönmek zorunda kaldı. Uyarı, Zelenskiy'nin İrlanda Başbakanı ile düzenlediği ortak basın toplantısı sırasında geldi ve İrlanda'nın AB Konseyi Dönem Başkanlığı'nın ilk gününe denk geldi. Ukrayna lideri, acil durum nedeniyle Dublin'de planlanan etkinlikleri iptal ederken, Beyaz Saray ve NATO'dan da destek mesajları geldi.
Gelişmenin arka planı
Zelenskiy'nin İrlanda ziyareti aslında Ukrayna'nın AB üyelik sürecine ivme kazandırmak ve İrlanda'nın dönem başkanlığı sırasında Kiev'in gündemini öne çıkarmak amacıyla planlanmıştı. Ancak Ukrayna askeri istihbaratı, Rus ordusunun doğu cephesinde yeni bir taarruz dalgası için hazırlıkları hızlandırdığını, özellikle Harkiv ve Donbas bölgelerinde yoğunlaştığını tespit etti. Kremlin'in kış aylarında avantaj kazanmak için bu saldırıyı planladığı belirtiliyor. Ukrayna lideri, basın toplantısında "Rusya yine masum insanları hedef alacak. Biz hazırlıklı olmalıyız" ifadelerini kullandı. İrlanda Başbakanı da Ukrayna'ya tam destek mesajı verdi, ancak askeri yardım konusunda İrlanda'nın tarafsızlık politikasına dikkat çekti.
Bölgesel ve küresel boyut
Rusya'nın büyük bir saldırı hazırlığı, sadece Ukrayna için değil, Avrupa'nın güvenlik mimarisi için de kritik bir sınav anlamına geliyor. NATO, Doğu kanadındaki varlığını artırırken, AB ülkeleri Ukrayna'ya mühimmat ve hava savunma sistemleri tedarikini hızlandırma kararı aldı. İrlanda gibi askeri olarak tarafsız ülkelerin dahi Ukrayna'ya diplomatik destek vermesi, savaşın Avrupa genelinde yarattığı endişeyi gösteriyor. Öte yandan, Ukrayna'nın enerji altyapısına yönelik Rus saldırılarının kış aylarında artabileceği, bunun da Avrupa genelinde enerji fiyatlarını yeniden yükseltebileceği belirtiliyor. AB liderleri, Ukrayna'nın yanında durmaya devam edeceklerini ancak diplomatik çözüm kanallarının da açık tutulması gerektiğini ifade ediyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Bu gelişme, Türkiye için Karadeniz'deki güvenlik dengelerini yeniden gündeme getiriyor. Türkiye, hem Ukrayna hem de Rusya ile ilişkilerini dengelemeye çalışırken, olası bir büyük Rus saldırısı bölgedeki istikrarı tehdit edebilir. Ankara, Montrö Sözleşmesi çerçevesinde Karadeniz'deki askeri hareketliliği kontrol altında tutmaya çalışıyor ancak savaşın tırmanması Türkiye'yi yeni mülteci akınları ve enerji tedarikinde kesintilerle karşı karşıya bırakabilir. Ayrıca, Türkiye'nin arabuluculuk çabaları (tahıl koridoru, esir takası) yeniden önem kazanabilir. Bu nedenle, Zelenskiy'nin acil dönüşü Türk dış politikası için de yakından izlenmesi gereken bir sinyal olarak değerlendiriliyor.
