Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy, Fransa'da düzenlenen G7 Liderler Zirvesi'nde, yedi büyük sanayi ülkesinin liderlerinin Rusya'nın Ukrayna savaşını kazanmadığı noktasında hemfikir olduğunu ve Moskova'yı müzakere masasına oturtmak amacıyla ek yaptırımların ele alındığını bildirdi. Zelenskiy, 16 Haziran'da Kiev'de yaptığı açıklamada, zirvede Rusya'nın Ukrayna'ya karşı yürüttüğü savaşın gidişatının ayrıntılı biçimde değerlendirildiğini, Ukrayna'nın savunma çabalarına desteğin süreceğini ve Rus enerji ihracatına yönelik mevcut yaptırımların daha da sertleştirilmesi için yeni adımların konuşulduğunu aktardı. G7 ülkeleri, Ukrayna'ya mali ve askeri yardımı artırma kararlılığını yinelerken, savaşın uzaması halinde Rusya'ya karşı daha kapsamlı ekonomik önlemlerin devreye alınabileceği sinyali verildi. Zelenskiy, "Rusya'nın Ukrayna'yı askeri yollarla alt edemeyeceği artık herkes için açık. G7 liderleri de bu gerçeği kabul ediyor ve savaşı sonlandırmak için diplomatik kanalları zorlamaya kararlı" ifadelerini kullandı.
Yaptırımların odağı: Rus enerjisi ve finans sistemi
Zirvede özellikle Rusya'nın enerji gelirlerinin sınırlandırılması ve finansal sistemine erişimin kısıtlanmasına yönelik yeni tedbirlerin masaya yatırıldığı öğrenildi. G7 ülkeleri, daha önce uygulamaya koyduğu petrol tavan fiyatı ve LNG kısıtlamalarının etkinliğini artırmayı hedefliyor. Ayrıca Rusya'ya çip, hassas makineler ve askeri teknoloji transferini engellemek için ikincil yaptırımların genişletilmesi de gündemdeydi. Uzmanlara göre, yeni yaptırım paketi özellikle Rus savunma sanayisini ve ihracat gelirlerini hedef alacak şekilde tasarlanıyor. Ancak bazı Avrupalı liderler, yaptırımların Avrupa ekonomisine geri tepme riskine karşı temkinli bir yaklaşım benimsenmesi gerektiğini vurguladı. Zelenskiy, bu endişeleri anlayışla karşıladıklarını ancak "Rusya'nın savaş bütçesini kurutmanın" öncelikli hedef olduğunu belirtti.
Küresel güvenlik ve Ukrayna'ya destek
Zirvede ayrıca Ukrayna'nın uzun vadeli güvenliği için NATO ile daha sıkı işbirliği yapılması ve Kiev'e gelişmiş hava savunma sistemleri sağlanması konuları da ele alındı. G7 liderlerinin, Ukrayna'nın savaş sonrası yeniden imarı için 50 milyar dolarlık bir fon oluşturulmasına yönelik planı da desteklediği bildirildi. Bu fonun büyük kısmının dondurulmuş Rus varlıklarının kullanılmasıyla finanse edilmesi öngörülüyor. Zelenskiy, Rus mal varlıklarının müsaderesinin uluslararası hukuk açısından karmaşık bir süreç olabileceğini kabul etmekle birlikte, "savaş suçlarının bedelini Rusya'nın ödemesi gerektiğini" söyledi. G7 ülkeleri aynı zamanda Çin'in Rusya'ya askeri destek vermemesi konusunda uyarılarda bulunurken, Pekin'e yönelik dolaylı yaptırım tehditlerini de gündemde tuttu.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye, savaşın başından bu yana Ukrayna'nın toprak bütünlüğünü desteklemekle birlikte, Rusya ile enerji ve ticaret bağlarını da sürdürmektedir. G7'nin yeni yaptırım dalgası, Türkiye'nin Rus enerji ithalatına bağımlı ekonomisini doğrudan etkileyebilir. Özellikle ikincil yaptırım riski, Türk şirketlerinin Rusya ile ticaretini daha da kısıtlama tehdidi taşımaktadır. Ankara, bir yandan Batı ittifakındaki yerini korumaya çalışırken, diğer yandan Rusya ile dengeli ilişkilerini sürdürmek zorundadır. Karadeniz tahıl koridoru'nun devamlılığı da Türkiye'nin arabulucu rolü açısından kritik önemdedir. G7'nin savaşı sonlandırma çabaları, Türkiye'nin diplomatik girişimleriyle örtüşmekle birlikte, yaptırımların sertleşmesi bölgesel ekonomik istikrarı tehdit edebilir.
