Trump yönetimi, ülke genelinde yürüttüğü kitlesel sınır dışı kampanyası kapsamında yasal göç yollarını hedef alan yeni bir uygulamayı hayata geçirdi. Buna göre, yeşil kart sahipleri artık sınır görevlilerinin inisiyatifine bağlı olarak 'ahlaki çöküntü' (moral turpitude) gerekçesiyle ABD'ye yeniden girişlerinde reddedilebilecek. Uygulama, ABD Göçmenlik ve Gümrük Muhafaza (ICE) ile Gümrük ve Sınır Koruma (CBP) birimlerinin ortak kararıyla başlatıldı. Yeni düzenleme, yıllardır ABD'de yasal olarak ikamet eden binlerce kişiyi doğrudan etkileme potansiyeli taşıyor.
Uygulamanın Arka Planı ve Kapsamı
ABD Göçmenlik Yasası'na göre yeşil kart sahipleri, daimi ikamet statüsünde olup ülkeye giriş-çıkış yapma hakkına sahiptir. Ancak Trump yönetimi, 'ahlaki çöküntü' kavramını geniş yorumlayarak sınır görevlilerine takdir yetkisi tanıdı. Bu kapsamda, geçmişte küçük çaplı suçlardan hüküm giymiş, trafik cezası almış ya da sosyal medyada 'ahlaka aykırı' paylaşımlar yapmış kişilerin girişleri engellenebilecek. Uygulama, halihazırda ABD'de bulunan yeşil kart sahiplerini de kapsıyor; yurt dışına çıkanlar dönüşlerinde riske giriyor.
ABD Göçmenlik Politikaları Merkezi'nden bir uzman, 'Bu uygulama, yasal göçmenlerin temel haklarını keyfi bir şekilde sınırlandırıyor. 'Ahlaki çöküntü' tanımı muğlak ve sınır görevlilerine aşırı yetki veriyor' dedi. Uygulama, özellikle Müslüman ülkelerden gelen yeşil kart sahiplerine yönelik ayrımcı bir araç olarak eleştiriliyor.
Küresel ve Bölgesel Boyut
ABD'nin bu adımı, uluslararası toplumda tepkiyle karşılandı. Birleşmiş Milletler Mülteciler Yüksek Komiserliği (UNHCR), 'Yeşil kart sahiplerinin keyfi olarak geri çevrilmesi uluslararası hukuka aykırıdır' açıklamasını yaptı. Avrupa Birliği ve Kanada gibi ülkeler, vatandaşlarına ABD'ye seyahat konusunda uyarılarda bulundu. Uzmanlar, bu politikanın küresel göç dinamiklerini etkileyebileceğini ve yetenekli işgücünün ABD'den uzaklaşmasına neden olabileceğini belirtiyor. Özellikle teknoloji ve akademi alanında faaliyet gösteren yeşil kart sahiplerinin ülkeye girişinin engellenmesi, ABD'nin rekabet gücünü zayıflatma riski taşıyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye, ABD ile vize muafiyeti programı bulunmayan ülkeler arasında yer alıyor. Bu uygulama, ABD'de yaşayan Türk yeşil kart sahiplerini doğrudan etkileyebilir. Türkiye kökenli yaklaşık 100 bin kişinin yeşil kart sahibi olduğu tahmin ediliyor. Uygulamanın keyfi yorumlara açık olması, Türk vatandaşlarının mağduriyet yaşama riskini artırıyor. Ayrıca, Türkiye-ABD ilişkilerinde hassas bir dönemde gelen bu düzenleme, iki ülke arasındaki güveni zedeleyebilir. Türk Dışişleri Bakanlığı'nın konuyu yakından takip etmesi ve vatandaşlarına yönelik bilgilendirme yapması bekleniyor.