Küresel teknoloji piyasalarında Salı günü başlayan satış dalgası, Çarşamba günü de devam ederek yatırımcıları tedirgin etti. Nasdaq endeksi, seansta yüzde 2,2 değer kaybederek 2025'in en sert düşüşlerinden birini yaşadı. Düşüşün temelinde, büyük teknoloji şirketlerinin yapay zeka alanında yaptığı devasa sermaye harcamaları ve merkez bankalarının faiz artırımlarını sürdüreceği beklentisi yatıyor. Analistler, bu iki faktörün birleşiminin teknoloji hisselerindeki aşırı değerlemeyi tetiklediğini belirtiyor.
Gelişmenin Arka Planı: Yapay Zeka Yatırımlarının Faturası
Teknoloji devleri, son iki yıldır yapay zeka alanına rekor düzeyde yatırım yapıyor. Google, Microsoft, Amazon ve Meta gibi şirketler, yapay zeka altyapısı için 2025 yılında toplamda 200 milyar doların üzerinde sermaye harcaması planladıklarını açıkladı. Ancak bu yatırımların kısa vadede getiri sağlamayacağı endişesi, yatırımcıları tedirgin ediyor. Özellikle Çin merkezli DeepSeek gibi düşük maliyetli yapay zeka modellerinin başarısı, büyük teknoloji şirketlerinin harcamalarının sorgulanmasına yol açtı.
Diğer taraftan, ABD Merkez Bankası (Fed) ve Avrupa Merkez Bankası (ECB) faizleri yüksek tutmaya devam ediyor. Fed Başkanı Jerome Powell'ın enflasyonla mücadelede daha fazla adım atılabileceğini ima etmesi, teknoloji hisselerindeki satışları hızlandırdı. Yüksek faiz oranları, gelecekteki nakit akışlarının bugünkü değerini düşürerek teknoloji şirketlerinin değerlemesini olumsuz etkiliyor.
Bölgesel ve Küresel Boyut: Asya ve Avrupa'da Satış Dalgası
Satış dalgası sadece ABD ile sınırlı kalmadı. Japonya'da Nikkei 225 endeksi yüzde 1,5, Güney Kore'de Kospi yüzde 1,8 değer kaybetti. Avrupa'da ise Alman DAX endeksi yüzde 1,2, Fransız CAC 40 endeksi yüzde 1,0 geriledi. Türkiye'de BIST 100 endeksi, küresel satışlardan kısmen etkilenerek yüzde 0,5 değer kaybetti ancak teknoloji hisselerindeki düşüş daha belirgindi. Analistler, küresel teknoloji balonunun sönme riskine karşı uyarıyor.
Yapay zeka yatırımlarındaki bu dönüşüm, sadece finansal piyasaları değil, aynı zamanda jeopolitik dengeleri de etkiliyor. ABD ve Çin arasındaki teknoloji rekabeti, yapay zeka alanında daha da kızışmış durumda. Çin'in DeepSeek gibi maliyet avantajlı modellerle öne çıkması, ABD'nin teknoloji üstünlüğünü tehdit ediyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Bu gelişme, Türkiye'nin dijital dönüşüm ve yapay zeka yatırımları açısından dikkatle izlenmesi gereken bir tablo ortaya koyuyor. Türkiye'nin yapay zeka ekosistemi henüz emekleme aşamasında olsa da, küresel ölçekteki bu maliyet odaklı yönelim, yerli girişimler için fırsatlar yaratabilir. Diğer taraftan, küresel piyasalardaki dalgalanma, Türk teknoloji hisselerini de kısa vadede baskılayabilir. Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası'nın faiz politikaları da benzer nedenlerle yakından takip edilmeli; yüksek faiz ortamı, yerli teknoloji yatırımlarının finansman maliyetini artırabilir. Bu nedenle Türkiye'nin, yapay zeka alanında uygun maliyetli çözümlere odaklanması stratejik bir öneme sahiptir.
