İngiltere ve Galler'de son dönemde artan tehlikeli köpek saldırılarının ardından hükümet, XL bully cinsi köpek sahiplerine yönelik sert önlemler içeren yeni bir yasa tasarısını meclise sundu. Tasarıya göre, 12 yaşından küçük çocukların bu köpeklerle yalnız bırakılması yasaklanacak; kurala uymayanlara para cezası kesilecek veya köpeğine el konulacak. Yasa, özellikle çocuklara yönelik saldırıların önüne geçmeyi hedefliyor.
Gelişmenin arka planı: Saldırı dalgası ve kamuoyu baskısı
Son bir yılda İngiltere ve Galler'de XL bully cinsi köpeklerin karıştığı en az 10 ölümcül saldırı kaydedildi. Kurbanların çoğunluğunu 6 yaş altı çocuklar oluşturdu. Bu olaylar, kamuoyunda büyük tepkiye yol açtı ve hayvan hakları örgütleri ile mağdur ailelerinin baskısıyla hükümet harekete geçti. Yeni yasa, tehlikeli köpek yasası kapsamında 1991'den bu yana yapılan en kapsamlı düzenleme olarak nitelendiriliyor.
Yasaya göre, XL bully sahipleri köpeklerini halka açık alanlarda ağızlık ve tasma ile gezdirmek zorunda kalacak. Ayrıca, köpeklerini eğitmek ve topluma uyum sağlamalarını belgelemek için zorunlu bir sertifika programına katılmaları gerekecek. Bu kurallara uymayan sahiplere 5 bin sterline kadar para cezası verilebilecek; tekrarlayan ihlallerde köpeğe el konulup itlaf edilmesi dahi söz konusu olabilecek.
Bölgesel ve küresel boyut: Benzer yasalar dünyada artıyor
İngiltere'deki bu düzenleme, dünya genelinde tehlikeli köpek ırklarına yönelik artan bir eğilimin parçası. Almanya ve Hollanda gibi ülkelerde de benzer kısıtlamalar bulunuyor. ABD'de ise eyaletten eyalete değişen kurallar mevcut. Uzmanlar, bu tür yasaların etkinliğinin tartışmalı olduğunu, zira köpek saldırılarının genellikle sahibinin ihmali veya kötü muamelesinden kaynaklandığını belirtiyor.
Yeni yasa aynı zamanda sigorta sektöründe de değişikliklere yol açtı. Birçok sigorta şirketi, XL bully sahipleri için primleri artırdı veya poliçe vermeyi durdurdu. Hayvan hakları örgütleri ise yasanın, sorumsuz sahipleri cezalandırmak yerine tüm cinsi hedef almasını eleştiriyor. Ancak hükümet, kamu güvenliğini önceliklendirdiklerini ve yasanın caydırıcı olmasını amaçladıklarını vurguluyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye'de de özellikle büyük şehirlerde tehlikeli köpek saldırıları zaman zaman gündeme gelmektedir. Ancak Türkiye'de bu tür ırklara yönelik kapsamlı bir yasal düzenleme bulunmamaktadır. İngiltere'deki bu yasa, Türkiye'deki hayvan sahiplendirme ve denetim politikaları için bir emsal teşkil edebilir. Özellikle çocuk güvenliği açısından, benzer önlemlerin Türkiye'de de tartışılması muhtemeldir. Küresel hayvan hakları standartlarına uyum çerçevesinde, Türkiye'nin bu gelişmeyi yakından izlemesi ve yerel koşullara uygun bir model geliştirmesi faydalı olacaktır.
