ABD'nin başkenti Washington'da bulunan Ulusal II. Dünya Savaşı Anıtı, kimliği belirsiz kişilerce gerçekleştirilen vandalizm eylemiyle sarsıldı. Anıtın havuzu deterjan köpüğüyle kaplanırken, mermer yüzeylere sprey boyayla 'Temiz eller Kirli Para' yazıldı. Olay, anıtın bakımını üstlenen Ulusal Park Servisi tarafından Pazartesi sabahı fark edildi. Yetkililer, güvenlik kameralarını incelemeye alırken, saldırının olası bir protesto amacı taşıdığı değerlendiriliyor. Anıt, İkinci Dünya Savaşı'nda hayatını kaybeden 400 binden fazla Amerikalı askerin anısına dikilmişti ve ülkenin en önemli sembolik yapılarından biri olarak kabul ediliyor.
Gelişmenin arka planı
Ulusal II. Dünya Savaşı Anıtı, ABD'nin başkenti Washington'daki National Mall bölgesinde, Lincoln Anıtı ile Washington Anıtı arasında yer alıyor. Anıt, 2004 yılında dönemin Başkanı George W. Bush tarafından açılmış ve o günden bu yana hem yerli hem de yabancı turistlerin en çok ziyaret ettiği mekanlardan biri haline gelmişti. Anıtın ortasında yer alan büyük havuz, özellikle yaz aylarında ziyaretçilerin uğrak noktası oluyor.
Olayla ilgili olarak Ulusal Park Servisi'nden yapılan yazılı açıklamada, anıtın havuzunda biriken köpüğün temizlenmesi için özel ekiplerin görevlendirildiği, grafitinin ise kazıma yöntemiyle mermer yüzeyden çıkarılacağı belirtildi. Açıklamada, anıta zarar veren kişi ya da kişilerin tespiti için güvenlik kamerası kayıtlarının incelendiği ve Federal Soruşturma Bürosu (FBI) ile koordinasyon halinde çalışıldığı ifade edildi.
Saldırının ardından bölgeye gelen bazı ziyaretçiler, yaşananları üzüntüyle karşıladıklarını dile getirdi. Emekli bir asker olan John Miller, yaptığı açıklamada, "Bu anıt bizim için kutsal bir yer. Atalarımızın fedakarlığını simgeliyor. Böyle bir saygısızlık kabul edilemez" dedi.
Bölgesel ve küresel boyut
ABD'de son yıllarda tarihi anıtlara yönelik vandalizm eylemlerinde artış yaşanıyor. Özellikle 2020 yılında George Floyd'un polis tarafından öldürülmesinin ardından başlayan protestolarda, Konfederasyon liderlerinin heykelleri ve sömürgecilik dönemini simgeleyen yapılar hedef alınmıştı. Ancak II. Dünya Savaşı Anıtı'na yönelik saldırı, bu tür eylemlerin savaş anıtlarını da kapsayacak şekilde genişlediğini gösteriyor.
Uzmanlar, anıtlara yönelik bu tür saldırıların toplumsal kutuplaşmanın bir yansıması olduğunu belirtiyor. Georgetown Üniversitesi'nden tarihçi Prof. Dr. Sarah Johnson, "II. Dünya Savaşı anıtı, Amerikan toplumunun ortak değerlerini temsil eder. Bu tür eylemler, toplumun farklı kesimleri arasındaki uçurumun ne kadar derinleştiğini gösteriyor" dedi.
Öte yandan, anıtlara yönelik saldırılar uluslararası kamuoyunda da yankı buluyor. Özellikle Avrupa ülkeleri ve Japonya'da savaş anıtlarına yönelik herhangi bir saygısızlık büyük tepki çekiyor. Bu tür eylemlerin, savaşın acılarını yaşamış toplumlarda hassasiyet yarattığı ifade ediliyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Washington'daki bu vandalizm eylemi doğrudan Türkiye'yi ilgilendirmese de, küresel ölçekte anıtların ve tarihi sembollerin korunmasına yönelik artan tehditlerin bir parçası olarak değerlendirilebilir. Türkiye, Çanakkale ve İstanbul'daki savaş anıtları gibi tarihi mirasıyla bu tür eylemlerden etkilenebilecek ülkeler arasında yer alıyor. Ayrıca, ABD'deki toplumsal kutuplaşmanın ve anıtlara yönelik vandalizmin, NATO müttefiki olarak Türkiye'nin de güvenlik ve istikrar kaygılarıyla bağlantılı olduğu söylenebilir. Bu olay, anıtların korunması için uluslararası iş birliğinin önemini bir kez daha hatırlatıyor.