Venezuela'da 5 Kasım 2024 tarihinde meydana gelen 7.2 ve 7.5 büyüklüğündeki iki büyük deprem, ülkenin kuzey kıyılarını vurdu. Resmi rakamlara göre can kaybı 980'e ulaşırken, binlerce kişi yaralandı ve on binlerce bina yıkıldı. Ancak en büyük trajedilerden biri, arama kurtarma çalışmalarının yetersiz kalması. Enkaz altında kalan binlerce kişiden haber alınamazken, halk çaresizlik içinde kendi imkanlarıyla kazı çalışmalarına başladı.
Devlet yardımı neden yetersiz?
Ülkenin kuzeyindeki Caracas ve Maracaibo gibi büyük şehirlerde depremin etkisi özellikle ağır oldu. Görgü tanıkları, depremin ardından bölgeye ulaşan devlet ekiplerinin sayısının oldukça sınırlı olduğunu belirtiyor. Bunun başlıca nedeni, Venezuela'nın yıllardır süren ekonomik kriz ve siyasi istikrarsızlık nedeniyle zayıflamış olan altyapısı. Arama kurtarma ekiplerinin yetersiz ekipmanı ve koordinasyon sorunları, çalışmaların hızlanmasını engelliyor.
Yerel halk, çocuklarını ve yaşlılarını kurtarmak için çıplak elle enkazları kazmak zorunda kalıyor. Sosyal medyada yayılan görüntülerde, insanların beton yığınlarının altında kalan yakınlarına ulaşmaya çalıştığı görülüyor. Birçok bölgede hala elektrik ve iletişim hatları kesik durumda.
Uluslararası yardım çağrılarına rağmen, ABD'nin uyguladığı yaptırımlar nedeniyle Venezuela'ya yardım ulaştırmanın zorlukları var. Komşu ülkeler Kolombiya ve Brezilya ise acil yardım ekipleri göndermeye hazır olduklarını açıkladı.
Bölgesel ve küresel boyut
Bu deprem, Venezuela'nın zaten kırılgan olan ekonomisini daha da derin bir krize sürükleyebilir. Petrol üretiminin yoğun olduğu bölgelerdeki hasar, ülkenin ana gelir kaynağını tehdit ediyor. Ayrıca, büyük bir göç dalgasının komşu ülkelere yönelmesinden endişe ediliyor. Bölgedeki diğer ülkeler, özellikle Kolombiya, 7 milyondan fazla Venezuelalı mülteciye ev sahipliği yaparken bu sayının daha da artması bekleniyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Venezuela'daki bu insani kriz, doğrudan Türkiye'yi etkilemese de, bölgesel istikrarın bozulması ve enerji piyasalarındaki olası dalgalanmalar Türkiye'yi değerlendirmeye değer. Venezuela, OPEC üyesi bir ülke olarak petrol piyasalarında önemli bir role sahip. Deprem nedeniyle üretimdeki aksama, küresel petrol fiyatlarında kısa vadeli artışlara neden olabilir ve bu da Türkiye gibi enerji ithalatçısı ülkeleri etkileyebilir. Ayrıca, Türkiye'nin Latin Amerika'daki insani yardım politikaları çerçevesinde AFAD ve Kızılay gibi kurumlar aracılığıyla destek sağlaması mümkün.