ABD Donanması, nükleer enerjili uçak gemisi USS Theodore Roosevelt’in (CVN-71) bu yıl düzenlenecek Rim of the Pacific (RIMPAC) 2026 tatbikatında ABD kuvvetlerine liderlik edeceğini açıkladı. 24 Haziran-31 Temmuz tarihleri arasında Hawaii Adaları ve çevresinde gerçekleştirilecek tatbikata toplam 32 su üstü gemisi, 5 denizaltı ve 31 ülkeden yaklaşık 25.000 personel katılacak. RIMPAC, dünyanın en büyük uluslararası deniz tatbikatı olarak biliniyor ve 1971'den bu yana düzenleniyor.
Tatbikatın Kapsamı ve Stratejik Hedefler
USS Theodore Roosevelt, Nimitz sınıfı bir uçak gemisi olup yaklaşık 80 uçak kapasitesine sahiptir. Gemi, bu yılki tatbikatta hava savunması, denizaltı savunma harbi ve amfibi harekâtlar gibi çok sayıda faaliyetin koordinasyonunu üstlenecek. RIMPAC 2026, Hint-Pasifik bölgesindeki istikrar ve güvenliğe katkı sağlamayı, müşterek harekat kabiliyetini geliştirmeyi ve katılımcı ülkeler arasındaki işbirliğini pekiştirmeyi hedefliyor. Tatbikat senaryoları arasında deniz güvenliği, kriz yönetimi, insani yardım ve afet müdahale tatbikatları da yer alıyor.
Pasifik Filosu Komutanı Amiral John Smith, “RIMPAC, müttefiklerimiz ve ortaklarımızla birlikte çalışarak bölgesel güvenliği nasıl sağladığımızın somut bir göstergesidir. USS Theodore Roosevelt bu çabaların merkezinde olacak” dedi. Tatbikata Avustralya, Japonya, Güney Kore, Kanada, İngiltere, Fransa gibi ABD’nin önemli müttefiklerinin yanı sıra Endonezya, Malezya, Singapur, Vietnam gibi Güneydoğu Asya ülkeleri de katılıyor. İlk kez katılan ülkeler arasında Peru ve İsrail bulunuyor.
Bölgesel Jeopolitik Bağlam
RIMPAC, Çin'in Güney Çin Denizi ve Doğu Çin Denizi'ndeki iddialı faaliyetlerine karşılık olarak bölgede güç gösterisi olarak yorumlanıyor. Çin, tatbikata hiçbir zaman katılmadı ve ABD’nin bölgedeki askeri varlığını eleştiriyor. Ancak ABD ve müttefikleri, tatbikatın herhangi bir ülkeyi hedef almadığını, denizlerin serbest dolaşımını ve uluslararası hukuka saygıyı teşvik ettiğini savunuyor. 2026 RIMPAC ayrıca, yeni kurulan AUKUS paktı ve NATO’nun Asya-Pasifik ortaklarıyla işbirliğini derinleştirme çabaları çerçevesinde de önem taşıyor. Tonaj büyüklüğü bakımından dünyanın en büyük deniz tatbikatı olan RIMPAC, katılımcı sayısı ve kapsamı itibarıyla bölgesel güç dengelerini etkiliyor.
Tatbikatın denizaltı boyutu, özellikle Kuzey Kore’nin denizaltı kaynaklı balistik füze tehdidine karşı bir sinyal olarak değerlendiriliyor. Katılımcı ülkelerin denizaltıları, denizaltı savunma harbi ve su üstü gemileriyle müşterek tatbikatlar gerçekleştirecek. Hava unsurları arasında F-35 savaş uçakları, P-8 Poseidon deniz devriye uçakları ve insansız hava araçları yer alacak.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye, NATO üyesi olmasına rağmen RIMPAC’e düzenli katılım sağlamamaktadır. Ancak Hint-Pasifik bölgesinde artan deniz gücü rekabeti, Türkiye'nin deniz politikaları ve Mavi Vatan doktrini açısından önemli bir bağlam sunuyor. ABD’nin bölgedeki müttefikleriyle deniz işbirliğini derinleştirmesi, NATO’nun Asya’ya yönelik ilgisinin arttığını gösteriyor. Türkiye'nin bu tür tatbikatlara katılımı veya olası işbirliği, NATO dışı ortaklıklar ve savunma sanayii ihracatı açısından gelecekte değerlendirilebilecek bir seçenek olabilir.