United Airlines'a ait bir yolcu uçağı, Cuma günü New Jersey'deki Newark Liberty Uluslararası Havalimanı'na iniş yaparken bir drone ile neredeyse çarpışma tehlikesi atlattı. Olay, uçağın son yaklaşma aşamasında, yerel saatle 14:30 sıralarında meydana geldi. İniş takımlarının açık olduğu ve pilotların son kontrolleri yaptığı sırada, kokpit ekibi aniden uçağın sol kanadına çok yakın bir mesafede bir drone fark etti. Uçak, Boeing 737-800 tipi yolcu uçağıydı ve seferini Washington Dulles Havalimanı'ndan yapıyordu. Uçakta 150 yolcu ve 6 mürettebat bulunuyordu. Olay sırasında herhangi bir yaralanma bildirilmedi ve uçak güvenli bir şekilde inişini tamamladı.
Gelişmenin arka planı
Federal Havacılık İdaresi (FAA) olayla ilgili soruşturma başlattı. FAA sözcüsü yaptığı açıklamada, "Newark Liberty Uluslararası Havalimanı'na yaklaşmakta olan bir United Airlines uçağının mürettebatı, bir drone bildirdi. FAA, bu olayı araştırmaktadır" dedi. Drone'ların ticari hava araçlarına yakın mesafede uçması, özellikle havalimanı çevresinde ciddi bir güvenlik riski oluşturuyor. Bir drone ile çarpışma, uçağın motorlarına, kanatlarına veya kokpit camına ciddi hasar verebilir. 2018'de New York LaGuardia Havalimanı'nda bir drone, bir Delta uçağının kanadına çarpmıştı. FAA, havalimanları çevresinde drone uçuşlarını yasaklayan kuralları sıkılaştırmış olsa da, ihlaller devam ediyor.
Bölgesel veya küresel boyut
Bu olay, drone'ların hava sahasında yarattığı tehlikenin bir başka örneği. ABD'de drone kayıtları ve pilot eğitimi zorunlu olsa da, yasa dışı uçuşların önlenmesi zor. FAA, sivil havacılığı tehdit eden drone operatörlerine para cezası kesiyor, ancak caydırıcılık yetersiz. Benzer olaylar Avrupa'da da yaşanıyor. 2019'da Londra Gatwick Havalimanı, drone görülmesi nedeniyle 36 saat kapatılmış, binlerce yolcu mağdur olmuştu. Havacılık otoriteleri, drone tespit sistemleri ve karşı önlemler geliştirse de, teknolojik çözümler henüz tam olarak hayata geçirilmiş değil. Bu tür olaylar, küresel havacılık güvenliği için bir uyarı niteliği taşıyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Bu haber, Türkiye'de de drone kullanımının arttığı bir dönemde önemli bir uyarıdır. Türkiye, özellikle İstanbul Havalimanı gibi yoğun hava trafiğine sahip merkezlerde drone tehdidine karşı önlemler almalıdır. Yerli drone tespit sistemlerinin geliştirilmesi ve havalimanı çevresinde drone yasağının sıkıca uygulanması, olası kazaları önleyebilir. Ayrıca, Türk sivil havacılık otoritelerinin, FAA ve Avrupa Havacılık Emniyeti Ajansı (EASA) ile işbirliği yaparak en iyi uygulamaları takip etmesi, ulusal güvenlik açısından faydalı olacaktır.
