Ukrayna'da on yılı aşkın süredir düzenli olarak kamuoyu yoklamaları yapan bir araştırma şirketi, ABD Başkanı Donald Trump'ın sık sık dile getirdiği 'Ukrayna ile çok iyi bir ilişkimiz var' sözlerine karşılık Ukraynalıların gerçekte ne düşündüğünü sorguladı. Son anket sonuçlarına göre, Ukrayna halkının büyük bir bölümü Trump'ın bu iddiasını şüpheyle karşılıyor ve Rusya'ya karşı savaşlarında ABD'nin desteğini hayati önemde görse de, Trump yönetimine duyulan güven oldukça düşük seviyelerde. Anket, Ukrayna'nın savaşın ortasında Batı ittifakına bağımlılığını ve Trump'ın öngörülemez politikalarının yarattığı belirsizliği bir kez daha gözler önüne seriyor.
Trump'ın 'çok iyi ilişki' söylemi Ukrayna'da nasıl karşılanıyor?
Trump, başkanlık kampanyası sırasında ve göreve başladıktan sonra birçok kez Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenski ile 'çok iyi bir ilişki' kurduğunu iddia etmişti. Ancak Kiev merkezli bağımsız anket şirketi 'Sotsiovimir' tarafından 2025 Mart ayı başında 2.400 kişiyle yüz yüze yapılan ankete göre, Ukraynalıların yalnızca %18'i Trump'ın bu ifadesine katılıyor. Katılımcıların %62'si ise Trump'ın söyleminin gerçeği yansıtmadığını düşünüyor. Geriye kalan %20 ise kararsız olduğunu belirtti.
Ukraynalıların Trump'a yönelik güvensizliğinin temel nedeni, Trump'ın Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin'e yönelik yumuşak tutumu ve Ukrayna'ya yapılan askeri yardımı sorgulaması. Ankete göre, Ukraynalıların %71'i Trump'ın savaşta Ukrayna'yı destekleme konusunda isteksiz olduğuna inanıyor. Bu oran, 2024 yılında yapılan benzer bir ankette %58'di, yani Trump'ın başkanlık dönemi boyunca bu şüphe daha da arttı.
ABD desteği Ukrayna için neden kritik?
Ukrayna, 2022 Şubat'ından bu yana süren geniş çaplı savaşta hayatta kalabilmek için büyük ölçüde Batı'nın askeri ve mali desteğine bağımlı. ABD, Ukrayna'ya en fazla askeri yardım sağlayan ülke konumunda. Ancak Trump yönetiminin Kongre'yi devre dışı bırakarak yardımları durdurma tehditleri, Kiev'de endişe yaratıyor. Anket, Ukraynalıların %89'unun ABD desteğini 'hayati' veya 'çok önemli' olarak nitelendirdiğini gösteriyor. Buna rağmen, Trump'ın Ukrayna'yı Rusya ile toprak tavizleri karşılığında barışa zorlayabileceği korkusu yaygın.
Ukrayna Dışişleri Bakanı Andriy Sibiha, geçen hafta yaptığı açıklamada, "Trump yönetimiyle pragmatik bir iş birliği yürütüyoruz, ancak Ukrayna halkının kaderini belirleyecek kararların sadece Washington'da alınmasına izin vermeyiz" dedi. Bu açıklama, Ukrayna'nın ABD'ye olan bağımlılığı ile egemenlik vurgusu arasındaki hassas dengeyi yansıtıyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Ukrayna halkının Trump'a duyduğu güvensizlik, Türkiye'nin bölgesel dengeleri açısından da önem taşıyor. Ankara, Ukrayna ile Rusya arasında arabuluculuk rolü üstlenirken, Washington'un Kiev'e verdiği desteğin azalması Türkiye'yi daha aktif bir pozisyona itebilir. Aynı zamanda, Karadeniz'deki güvenlik mimarisi ve tahıl koridoru gibi konular, ABD-Ukrayna ilişkilerinin gidişatından doğrudan etkileniyor. Türkiye'nin, Ukrayna'nın NATO üyeliği konusundaki temkinli tutumu, Trump'ın olası bir barış anlaşmasında Kiev'e taviz dayatması halinde daha da karmaşıklaşabilir.