Ukrayna'da Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy tarafından görevden alınan Savunma Bakanı Mihailo Fedorov'un yeniden atanması talebiyle başkent Kiev başta olmak üzere birçok kentte kitlesel protestolar düzenlendi. Göstericiler, Fedorov'un Ukrayna'nın Rusya'ya karşı drone savaşlarındaki başarısının sembol ismi olduğunu vurgulayarak, kararın derhal geri alınmasını istedi. Polis, Kiev'deki Hükümet Binası önünde toplanan binlerce kişiye müdahale etmedi ancak bazı kentlerde arbede yaşandı.
Fedorov'un Drone Stratejisi ve Sembol Rolü
Mihailo Fedorov, savaşın başlangıcından bu yana Ukrayna'nın insansız hava araçları (İHA) kapasitesini artırmak için yürüttüğü çalışmalarla tanınıyor. Onun liderliğinde Ukrayna, Bayraktar TB2 gibi Türk yapımı İHA'ların yanı sıra yerli üretim kamikaze drone ve deniz insansız araçlarını etkin bir şekilde kullanarak Rusya'nın Karadeniz filosu ve enerji altyapısına ağır darbeler vurdu. Fedorov'un görevden alınması, bu stratejiden vazgeçileceği endişesini doğurdu. Uzmanlara göre Fedorov, savaşın gidişatını değiştiren teknolojik yeniliklerin arkasındaki isimdi ve onun görevden alınması, orduda moral bozukluğuna yol açabilir.
Protestoların Boyutu ve Siyasi Yansımaları
Gösteriler sadece Kiev'le sınırlı kalmadı; Lviv, Harkiv, Odessa ve Dnipro gibi büyük kentlerde de on binlerce kişi sokağa çıktı. Protestocular, 'Fedorov'u Geri İstiyoruz' ve 'Zaferin Mimarına Sahip Çık' yazılı pankartlar taşıdı. Sosyal medyada #FedorovGeridön etiketiyle kampanya başlatıldı. Siyasi analistlere göre bu protestolar, Zelenskiy'nin popülaritesine rağmen, halkın savaş yönetiminde şeffaflık ve başarıya odaklanma talebinin bir göstergesi. Muhalefet partileri, görevden almanın arkasında Rus yanlısı lobilerin olduğunu iddia etti ancak bu suçlamalar kanıtlanmadı. Zelenskiy ise yaptığı açıklamada Fedorov'un başka bir görevde değerlendirileceğini belirterek protestoları yatıştırmaya çalıştı.
Bölgesel ve Küresel Boyut
Ukrayna'daki bu siyasi kriz, savaşın seyrine ilişkin uluslararası endişeleri artırdı. Batılı müttefikler, özellikle ABD ve AB, Fedorov'un görevden alınmasının Ukrayna'nın savunma reformlarını yavaşlatabileceği uyarısında bulundu. Drone savaşlarındaki başarı, Ukrayna'nın Batı'dan aldığı askeri desteğin en somut sonuçlarından biri olarak görülüyordu. Fedorov'un görevden alınması, savaşın ilerleyen aşamalarında Ukrayna'nın elini zayıflatabilir görünüyor. Rusya ise gelişmeyi 'kendi iç çekişmelerinin bir yansıması' olarak nitelendirdi ve Ukrayna yönetiminin istikrarsız olduğu propagandasını yapıyor. Öte yandan, gösteriler Ukrayna'nın demokratik reflekslerinin hâlâ güçlü olduğunu göstermesi açısından da önem taşıyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Ukrayna'da savunma bakanlığı krizi, Türkiye'nin bölgedeki çıkarlarını doğrudan ilgilendiriyor. Türkiye, Ukrayna'ya Bayraktar TB2 İHA'ları tedarik ederek ve savunma sanayii iş birliğini derinleştirerek savaşın başından beri Kiev'in yanında yer aldı. Fedorov, Türk yapımı İHA'ların Ukrayna ordusunda etkin kullanımının koordinatörü konumundaydı. Onun görevden alınması, Türkiye-Ukrayna savunma iş birliğinde bir belirsizlik yaratabilir. Ancak Türkiye'nin bu krizde arabulucu rolü oynama potansiyeli de bulunuyor; zira Ankara, hem Rusya hem Ukrayna ile diyalog kanallarını açık tutan nadir ülkelerden biri. Krizin, Karadeniz'deki güç dengelerini etkilemesi ve Türkiye'nin Montrö Boğazlar Sözleşmesi kapsamındaki sorumluluklarını yeniden gündeme getirmesi beklenebilir.
