Ukrayna, 8 Haziran Cumartesi günü Rus güçlerinin düzenlediği insansız hava aracı (İHA) saldırılarında üç sivilin hayatını kaybettiğini ve onlarca kişinin yaralandığını duyurdu. Saldırılar, ülkenin güneydoğusundaki Zaporijya kenti ile kuzeydoğudaki Sumi bölgesinde bulunan konut bölgelerini hedef aldı. Ukrayna makamları, sivil kayıpların önlenmesi için uluslararası toplumun daha fazla desteğe ihtiyaç duyulduğunu vurguladı.
Gelişmenin Arka Planı
Zaporijya bölgesinde meydana gelen saldırıda, bir Rus Şahid tipi İHA'nın bir apartman binasına çarpması sonucu iki kişi hayatını kaybetti. Bölge valisi Ivan Fedorov, yaptığı açıklamada saldırılarda en az 20 kişinin yaralandığını ve arama kurtarma çalışmalarının sürdüğünü belirtti. Fedorov, saldırıda hasar gören yapılar arasında çok sayıda konut ve bir okulun bulunduğunu ifade etti.
Sumi bölgesinde ise bir sivilin öldüğü ve en az altı kişinin yaralandığı bildirildi. Sumi bölge yönetimi, Rus kuvvetlerinin sınır hattına yakın yerleşim birimlerini hedef aldığını ve saldırıların sivil altyapıya ciddi hasar verdiğini açıkladı. Ukrayna Genelkurmay Başkanlığı, Rusya'nın son 24 saat içinde ülke genelinde 80'den fazla İHA ile saldırı düzenlediğini, bunların büyük bir kısmının hava savunma sistemleri tarafından düşürüldüğünü aktardı.
Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenski, sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda, "Her gün Rus terörü yeni canlar alıyor. Sivilleri korumak için daha fazla hava savunma sistemine ihtiyacımız var. Dünya bu vahşete seyirci kalmamalı" ifadelerini kullandı. Zelenski, uluslararası ortaklardan özellikle gelişmiş hava savunma sistemleri ve mühimmat tedarikini hızlandırmalarını talep etti.
Bölgesel ve Küresel Boyut
Rusya'nın sivil bölgelere yönelik saldırıları, savaşın sivil nüfus üzerindeki ağır etkisini bir kez daha gözler önüne seriyor. Birleşmiş Milletler İnsan Hakları Yüksek Komiserliği, Ukrayna'da savaşın başlangıcından bu yana 11 binden fazla sivilin hayatını kaybettiğini, on binlercesinin yaralandığını belirtiyor. Uluslararası Kızılhaç Komitesi, savaşın sivil altyapıyı tahrip ettiğini ve milyonlarca insanın temel hizmetlere erişimini kısıtladığı uyarısında bulunuyor.
ABD ve Avrupa Birliği, Rusya'nın sivil bölgelere yönelik saldırılarını kınarken, Ukrayna'ya askeri yardımlarını sürdürüyor. ABD Savunma Bakanlığı, geçtiğimiz hafta Ukrayna'ya yeni bir yardım paketi kapsamında hava savunma sistemleri ve mühimmat sevkiyatı yapıldığını açıkladı. Ancak Ukrayna yönetimi, yardımların yetersiz olduğunu ve sivil kayıpları önlemek için daha fazla desteğe ihtiyaç duyulduğunu savunuyor.
NATO Genel Sekreteri Jens Stoltenberg, yaptığı açıklamada, "Rusya'nın sivil hedeflere yönelik saldırıları savaş suçu teşkil etmektedir. Ukrayna'nın kendini savunma hakkı vardır ve müttefikler olarak bu hakkı kullanması için gerekli desteği sağlamaya devam edeceğiz" dedi. Stoltenberg, ittifakın Ukrayna'ya uzun vadeli askeri yardım taahhüdünü yineleyerek, savaşın diplomatik yollarla sona erdirilmesi çağrısında bulundu.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Ukrayna savaşında sivil kayıpların artması, Türkiye'nin arabuluculuk çabalarına olan ihtiyacı daha da belirginleştiriyor. Türkiye, Karadeniz tahıl koridoru anlaşması gibi girişimlerle taraflar arasında diyalog kanallarını açık tutmayı başarmıştı, ancak savaşın tırmanması bu çabaların sürdürülebilirliğini zorlaştırabilir. Türkiye'nin sivil kayıplara karşı duyarlılığı ve insani yardım politikaları, bu tür saldırılar karşısında uluslararası toplumu daha etkin önlemler almaya teşvik etme potansiyeline sahiptir. Öte yandan, Türkiye ile Rusya arasındaki enerji ve ticaret ilişkileri, Ankara'nın dengeli bir dış politika izlemesini zorunlu kılıyor. Savaşın uzaması, Karadeniz'de güvenlik risklerini artırarak Türkiye'nin bölgesel istikrar arayışını olumsuz etkileyebilir.
