Ukrayna ordusu, Mayıs ayında Rusya'nın işgal ettiği topraklara yönelik başarılı taktik karşı saldırılarla, kaybettiğinden daha fazla bölgeyi geri almayı başardı. Savaş Araştırmaları Enstitüsü (ISW) tarafından derlenen verilere göre bu, üst üste ikinci aydır gerçekleşen bir durum. FRANCE 24'e konuşan ISW Rusya Ekibi Başkan Yardımcısı Christina Harward, Ukrayna güçlerinin özellikle Harkiv ve Donetsk bölgelerinde etkili karşı taarruzlar düzenlediğini belirtti. Harward, 'Ukrayna, Rus kuvvetlerini savunmaya zorlayarak inisiyatifi ele geçirmeye devam ediyor' ifadelerini kullandı.
Savaşın Seyri Değişiyor mu?
ISW'nin son raporu, Ukrayna'nın Mayıs ayında yaklaşık 78 kilometrekarelik alanı Rus kontrolünden kurtardığını, buna karşılık sadece 12 kilometrekarelik alan kaybettiğini ortaya koydu. Bu oran, Ukrayna'nın Nisan ayında 45 kilometrekare kazanıp 10 kilometrekare kaybetmesinin ardından daha da ivme kazandığını gösteriyor. Uzmanlar, bu başarıyı Ukrayna'nın batıdan gelen uzun menzilli topçu ve mühimmat yardımlarını daha etkili kullanmasına bağlıyor. Özellikle Harkiv yönündeki Rus birliklerine karşı yürütülen savunma operasyonları, Ukrayna'nın kuzeydoğu cephesinde dengeyi sağlamasına yardımcı oldu.
Rusya ise aynı dönemde Donbas'taki ilerleyişini hızlandırmaya çalışsa da, özellikle Bahmut civarında Ukrayna'nın karşı saldırılarıyla karşılaştı. ISW, Rus kuvvetlerinin Mayıs ayında bazı taktik kazanımlar elde etmesine rağmen, bu kazanımların sürdürülemez olduğunu ve Ukrayna'nın yıpratma taktikleri sayesinde dengenin Kiev lehine döndüğünü vurguluyor.
ABD ve Avrupa'nın Rolü
Ukrayna'nın son aylardaki başarısı, Batı'nın askeri yardımlarının sahada ne kadar kritik olduğunu bir kez daha gösterdi. ABD'nin uzun süren bir siyasi tıkanıklığın ardından Nisan ayında nihayet onayladığı 61 milyar dolarlık yardım paketi, Ukrayna'nın cephaneliklerini takviye etmesine olanak tanıdı. Özellikle ATACMS füzeleri ve Patriot hava savunma sistemleri gibi gelişmiş silahlar, Ukrayna'nın hem Rus hava saldırılarına karşı kendini korumasını hem de derinlikteki hedefleri vurmasını sağladı. Avrupa Birliği de 2024 yılı için 50 milyar euroyu bulan bir yardım paketi daha onaylarken, Almanya liderliğindeki bazı ülkeler Leopard 2 tanklarının yedek parça ve mühimmat tedarikini hızlandırdı.
Christina Harward, 'Ukrayna'nın mevcut ivmesini koruyabilmesi için Batı yardımlarının sürekli olması hayati önem taşıyor. Her ne kadar Rusya'nın insan gücü ve mühimmat avantajı olsa da, Ukrayna'nın daha isabetli ve modern silahlarla vurduğu her darbe, savaşın gidişatını değiştirebilir' dedi. Uzmanlar, savaşın bir yıpratma savaşına dönüştüğü bu dönemde, lojistik ve istihbarat desteğinin ön plana çıktığını belirtiyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Ukrayna'nın sahadaki bu kısmi başarısı, Karadeniz'deki güç dengelerini doğrudan etkiliyor. Türkiye, Montrö Boğazlar Sözleşmesi çerçevesinde savaş gemilerinin geçişini kontrol ederken, Ukrayna'nın direnç göstermesi Ankara'nın elini tahıl koridoru gibi diplomatik girişimlerde güçlendiriyor. Rusya'nın Ukrayna'da ilerleyememesi, Türkiye'nin Karadeniz'deki çıkarlarını korurken, NATO ile iş birliğini de derinleştirmesine olanak tanıyor. Ancak bu ivmenin kalıcı olması, Batı'nın yardımlarının istikrarına bağlı.
