Şubat ayında ABD arabuluculuğuyla yürütülen müzakerelerin çıkmaza girmesinden bu yana Rusya ve Ukrayna arasındaki karşılıklı hava saldırıları ölümcül bir hal aldı. Diplomatik kaynaklara göre, yeni bir müzakere turu yaklaşırken taraflar arasındaki gerilim her geçen gün artıyor. ABD yönetimi, ateşkesin sağlanması için yoğun çaba harcarken, sahada şiddet olayları hız kesmiyor.
Görüşmelerin Arka Planı ve Mevcut Durum
ABD'nin girişimiyle başlatılan barış görüşmeleri, Şubat 2025'te tarafların temel taleplerinde uzlaşamaması nedeniyle askıya alınmıştı. O tarihten bu yana Rusya, Ukrayna'nın enerji altyapısına yönelik füze saldırılarını artırırken, Ukrayna da Rusya'nın sınır bölgelerindeki askeri hedeflere insansız hava aracı (İHA) saldırıları düzenledi. Son haftalarda her iki taraf da sivil kayıpların arttığını bildiriyor.
Diplomatik çevreler, yeni turun önümüzdeki günlerde Cenevre'de veya İstanbul'da yapılabileceğini konuşuyor. Ancak tarafların ön koşulları hala katı: Rusya, Ukrayna'nın NATO'ya katılmama garantisi ve işgal altındaki toprakların tanınmasını talep ederken; Ukrayna, toprak bütünlüğünün sağlanması ve Rus güçlerinin çekilmesi şartını öne sürüyor. ABD Dışişleri Bakanlığı sözcüsü, "Müzakerelerin yeniden başlaması için yoğun temaslar sürüyor, ancak henüz kesin bir tarih yok" açıklamasını yaptı.
Uzmanlar, savaşın bu aşamasında tarafların askeri kazanımlarla müzakere masasında avantaj sağlamaya çalıştığını belirtiyor. Rusya, doğu cephesinde ilerleme kaydederken; Ukrayna, Batı'dan gelen yeni silah sevkiyatlarıyla direncini artırmaya çalışıyor. Bu durum, ateşkes ihtimalini zayıflatıyor.
Bölgesel ve Küresel Yansımalar
Ukrayna'daki savaş, küresel enerji ve gıda güvenliğini de derinden etkiliyor. Rusya'nın Karadeniz'deki ablukası nedeniyle tahıl sevkiyatı aksarken, Avrupa ülkeleri enerji arz güvenliği için alternatif arayışlarını sürdürüyor. NATO, doğu kanadını güçlendirmek için ek birlikler konuşlandırdı. ABD ise Ukrayna'ya askeri yardımı sürdürme konusunda Kongre'deki Cumhuriyetçilerin direnişiyle karşılaşıyor. Çin ve diğer bazı ülkeler, barış çağrısı yapmakla birlikte somut adım atmaktan kaçınıyor.
Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri, son saldırıları kınayarak "sivillerin korunması" çağrısında bulundu. Uluslararası Kızılhaç Örgütü, insani yardım koridorlarının açılması için taraflara baskı yapıyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye, Ukrayna ve Rusya arasında denge politikası izleyerek hem Batı ile ilişkilerini korumaya hem de Rusya ile enerji ve ticaret bağlarını sürdürmeye çalışıyor. Olası bir barış anlaşması, Türkiye'nin arabuluculuk rolünü güçlendirebilir ve Karadeniz'de istikrarı artırabilir. Ayrıca, savaşın uzaması enerji fiyatları ve bölgesel güvenlik açısından risk oluşturuyor. Türkiye, tahıl koridoru anlaşmasındaki rolüyle insani krizin hafifletilmesine katkı sağlamıştı; yeni müzakerelerde de benzer bir yapıcı pozisyon alması bekleniyor.
