Türkiye, İran'ın Irak'ın kuzeyindeki Kürt gruplara yönelik artan askeri saldırılarını durdurması çağrısında bulundu. Ankara, Tahran'ın bu operasyonlarının bölgesel istikrarı tehdit ettiğini ve PKK ile mücadelede iş birliğini zedelediğini belirtti. Türk Dışişleri Bakanlığı'ndan yapılan açıklamada, İran'ın Irak topraklarına yönelik operasyonlarının uluslararası hukuka uygun olması gerektiği vurgulandı ve taraflar arasında diyalog çağrısı yapıldı.
Gelişmenin arka planı
İran Devrim Muhafızları Ordusu (IRGC) son haftalarda Irak'ın kuzeyindeki İran Kürt muhalif gruplarının kamplarına yönelik topçu ve insansız hava aracı saldırılarını yoğunlaştırdı. Bu saldırılar, Tahran'ın ülke içindeki protestoları Kürt gruplarla bağlantılı olmakla suçlamasının ardından geldi. İran, söz konusu grupların sınır ötesinden İran'a sızarak güvenlik güçlerine saldırdığını iddia ediyor.
Türkiye, İran'ın bu operasyonlarının PKK'ya karşı yürütülen mücadeleyi etkileyebileceği endişesini taşıyor. PKK, hem Türkiye hem de İran tarafından terör örgütü olarak kabul ediliyor ve iki ülke de zaman zaman bu konuda iş birliği sinyalleri vermişti. Ancak son dönemde İran'ın Irak'taki hareketliliği, Ankara'nın bölgedeki nüfuz alanıyla çakışıyor.
Bölgesel ve küresel boyut
İran'ın saldırıları, Irak merkezi hükümeti ile Kürt Bölgesel Yönetimi (IKBY) arasındaki hassas dengeleri de etkiliyor. Bağdat, İran'ın Irak'ın egemenliğini ihlal ettiğini düşünürken, IKBY ise iki komşu ülke arasında sıkışmış durumda. ABD, İran'ın bu saldırılarını kınarken, bölgede gerilimin artmasından endişe ediyor.
Türkiye'nin çağrısı, bölgesel bir aktör olarak Ankara'nın Ortadoğu'daki gelişmeleri yakından izlediğini ve kendi sınır güvenliğini etkileyen konularda söz sahibi olmak istediğini gösteriyor. Öte yandan, İran ile Türkiye arasındaki rekabet, Suriye ve Irak'ta zaman zaman açık çatışmaya dönüşmese de derinleşerek sürüyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye'nin bu çıkışı, hem PKK ile mücadelede İran'la koordinasyonu hem de Kuzey Irak'taki nüfuzunu korumayı hedefliyor. İran'ın saldırıları, PKK'nın Kandil'deki varlığına doğrudan etki edebilir ve Türkiye'nin sınır ötesi operasyonlarını dolaylı olarak etkileyebilir. Ayrıca, Ankara, bölgesel istikrar adına Tahran'a mesaj verirken, ABD ile ilişkilerinde de bu tutumu kullanabilir. Türkiye, İran'ın bölgedeki askeri faaliyetlerinin kendi güvenlik çıkarlarını ihlal etmemesini bekliyor.
