ABD Başkanı Donald Trump'ın yeniden göreve başlamasından bu yana, Amerikan ordusu dünya genelinde çeşitli uluslararası çatışmalarda aktif rol üstlendi. Bu operasyonlar, Yemen'den Suriye'ye, Irak'tan Afrika Boynuzu'na kadar geniş bir coğrafyada gerçekleşti. Trump yönetiminin askeri müdahale stratejisi, önceki dönemlerden farklı olarak daha agresif ve öngörülemez bir nitelik taşıyor. Özellikle İran destekli milis gruplara karşı başlatılan hava saldırıları, bölgesel dengeleri yeniden şekillendiriyor.
Gelişmenin Arka Planı
Trump'ın yeniden seçilmesinin ardından, Savunma Bakanlığı'nın operasyonel öncelikleri önemli ölçüde değişti. Eski yönetimden devralınan askeri angajman kuralları gevşetilirken, komutanlara daha geniş yetkiler verildi. Bu durum, özellikle Yemen'deki Husilere karşı yürütülen hava harekatının yoğunluğunu artırdı. ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM) verilerine göre, 2025 yılının ilk altı ayında Husilere ait 150'den fazla hedef vuruldu. Aynı dönemde Suriye'nin kuzeydoğusunda IŞİD kalıntılarına yönelik operasyonlar da hız kazandı.
Trump yönetiminin askeri politikasındaki en dikkat çekici değişikliklerden biri, İran'ın bölgedeki vekil güçlerine karşı benimsenen 'maksimum baskı' stratejisinin askeri boyutu oldu. Irak'ta İran destekli Haşdi Şabi unsurlarına yönelik hava saldırıları sıklaşırken, Suriye'deki İran Devrim Muhafızlarına ait noktalar hedef alındı. Bu operasyonlar, resmi olarak 'terörle mücadele' çerçevesinde açıklansa da, birçok uzmana göre İran'ı müzakere masasına zorlama amacı taşıyor.
Bölgesel ve Küresel Boyut
Trump'ın askeri müdahaleleri, sadece Ortadoğu ile sınırlı kalmadı. Afrika'da, özellikle Somali'de Eş-Şebab militanlarına karşı düzenlenen hava saldırılarının sayısı arttı. CENTCOM'un açıklamalarına göre, bu operasyonlar yerel güvenlik güçlerini desteklemek ve terör örgütünün lojistik ağını çökertmek amacıyla yapılıyor. Avrupa'da ise NATO'nun Doğu kanadındaki Amerikan askeri varlığı güçlendirilirken, Rusya'ya karşı caydırıcılık misyonu kapsamında yeni tatbikatlar düzenleniyor.
Uzmanlar, Trump'ın askeri stratejisinin uzun vadede bölgesel istikrarsızlığı artırabileceği uyarısında bulunuyor. Özellikle Yemen'deki savaşın derinleşmesi, insani krizi daha da vahim boyutlara taşıyor. Birleşmiş Milletler verilerine göre, ülkede 20 milyondan fazla insan gıda yardımına muhtaç durumda. Ayrıca, İran'ın bölgedeki vekil güçlerine yönelik saldırılar, Tahran yönetiminin nükleer programında daha agresif adımlar atmasına neden olabilir.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Trump'ın askeri operasyonları, Türkiye'nin güvenlik çıkarlarını doğrudan etkiliyor. Suriye'de PKK/YPG'ye karşı yürütülen mücadelede, ABD'nin terör örgütüne verdiği desteğin niteliği belirleyici olacak. Irak'ın kuzeyindeki hava saldırıları ise PKK kamplarını hedef alan Türk operasyonlarıyla paralellik gösteriyor. Yemen'deki gelişmeler, Kızıldeniz güvenliği ve ticaret yollarının emniyeti açısından Ankara için stratejik önem taşıyor. Trump'ın öngörülemez politikası, Türk diplomasisinin esnek ve çok boyutlu bir strateji izlemesini zorunlu kılıyor.
