ABD Başkanı Donald Trump, istifaya hazırlandığı yönünde haberler gelen İngiltere Başbakanı Keir Starmer'ı sert bir dille eleştirdi. Trump, Starmer'ın siyasi krizini ülkesinin göç ve enerji politikalarındaki başarısızlıklarına bağlayarak, İngiliz başbakanın 'çıkış yolunu aradığını' öne sürdü. İki ülke arasında geleneksel olarak güçlü olan transatlantik ilişkilerde yeni bir gerginlik yaratan bu açıklamalar, uluslararası kamuoyunda geniş yankı uyandırdı.
Starmer'ın siyasi krizi ve istifa sinyalleri
Keir Starmer, 2024 yazında yapılan genel seçimlerde İşçi Partisi'ni ezici bir zaferle iktidara taşımasına rağmen, son haftalarda artan iç baskılarla karşı karşıya. Başbakanlık ofisinden sızan haberlere göre Starmer, kabinesinde değişiklik yapmayı ve muhtemelen erken bir istifa planını değerlendiriyor. İngiliz basını, başbakanın özellikle göçmen sayısındaki kontrolsüz artış ve enerji fiyatlarındaki yükseliş nedeniyle parti içinden ve kamuoyundan gelen eleştirilere maruz kaldığını yazıyor. Starmer'ın seçim vaatleri arasında yer alan 'düzensiz göçü durdurma' ve 'yenilenebilir enerjiye geçişi hızlandırma' sözlerinin tutulamaması, İşçi Partisi içindeki muhalif kanadı harekete geçirdi.
Trump'ın bu gelişmeler üzerine yaptığı açıklamada, 'Starmer ülkesini yönetemiyor. Göçü kontrol edemediği gibi enerji politikalarıyla da İngiltere'yi çıkmaza soktu. Şimdi de kaçış yolu arıyor,' ifadelerine yer vermesi, ABD-İngiltere ilişkilerinde yeni bir kırılma noktası olarak değerlendiriliyor. İngiltere hükümeti ise Trump'ın yorumlarına resmi bir yanıt vermezken, başbakanlık kaynakları 'Starmer'ın reformlarına kararlılıkla devam ettiğini' belirtti.
Küresel boyut: Transatlantik gerilim mi yoksa yeni bir dönem mi?
Trump'ın Starmer'ı hedef alması, iki ülke arasındaki 'özel ilişki'nin geleceğine dair soruları da beraberinde getirdi. ABD Başkanı, daha önce de Brexit sonrası İngiltere'nin ticaret politikalarını eleştirmiş, Starmer'ın AB'ye yakınlaşma çabalarını 'ihanet' olarak nitelendirmişti. Uzmanlar, Trump'ın bu tutumunun, İngiltere'nin ABD ile ticaret anlaşması umutlarını zora sokabileceği uyarısında bulunuyor. Öte yandan, Starmer'ın istifa etmesi halinde İşçi Partisi'nde yeni bir liderlik yarışı başlayacak ve bu süreç İngiltere'nin dış politikasında da değişikliklere yol açabilir. Özellikle Ukrayna'ya destek, Çin ile ilişkiler ve NATO içindeki rol gibi konularda yeni başbakanın tutumu merakla bekleniyor.
Analistler, Trump'ın bu açıklamalarının aynı zamanda kendi iç siyasetine yönelik bir hamle olabileceğini de belirtiyor. ABD'de yaklaşan başkanlık seçimleri öncesinde Trump, göç ve enerji politikalarını kendi seçim kampanyasının merkezine koymuş durumda. Starmer'ı eleştirerek hem kendi tabanına mesaj vermek hem de İngiltere'deki durumu kendi politikalarının bir kanıtı olarak göstermek istediği yorumları yapılıyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Bu gelişme, Türkiye'nin hem ABD hem de İngiltere ile olan ilişkileri açısından dolaylı da olsa önem taşıyor. İngiltere'de yaşanabilecek bir liderlik değişikliği, Türkiye'nin Brexit sonrası imzaladığı ticaret anlaşmasının ve terörle mücadele gibi alanlardaki iş birliğinin geleceğini etkileyebilir. Ayrıca Trump'ın göç ve enerji konularındaki sert söylemi, Türkiye'nin Doğu Akdeniz ve enerji koridoru politikaları dolayısıyla yakından izlenmeli. Türkiye, bu dönemde hem ABD ile hem de İngiltere ile dengeli bir diplomasi yürüterek olası riskleri yönetmeye çalışacaktır.
