ABD eski Başkanı Donald Trump'a yakın siyasi eylem komiteleri (Super PAC'ler) ile Tesla ve SpaceX CEO'su Elon Musk'ın desteklediği America PAC, 2026 ara seçimlerine yönelik harcamalarını hızla artırıyor. MAGA Inc ve America PAC, Cumhuriyetçilerin Temsilciler Meclisi ve Senato'daki çoğunluğunu koruması amacıyla kritik eyaletlerdeki adaylara milyonlarca dolar aktardı. Federal Seçim Komisyonu'na (FEC) sunulan son raporlara göre, bu iki komite yalnızca son çeyrekte toplam 80 milyon doları aşan bağımsız harcama yaptı. Söz konusu tutar, 2022 ara seçimlerinin aynı dönemine kıyasla yaklaşık yüzde 40'lık bir artışa işaret ediyor.
Seçim harcamalarında rekor artış
MAGA Inc, Trump'ın 2024 başkanlık kampanyasının ardından kapatılmak yerine 2026 ara seçimlerine odaklanan bir yapıya dönüştürüldü. Komite, özellikle Pennsylvania, Georgia, Arizona ve Wisconsin gibi başkanlık seçimlerinde kıl payı farklarla belirlenen eyaletlerde Cumhuriyetçi adaylar lehine televizyon, radyo ve dijital reklam kampanyaları yürütüyor. America PAC ise Musk'ın kişisel servetinden aktardığı fonlarla, genç seçmenler ve Latin kökenli seçmenler arasında Cumhuriyetçi adayları destekleyen saha operasyonlarına ağırlık veriyor.
FEC verilerine göre America PAC, Temmuz-Eylül döneminde yaklaşık 45 milyon dolar harcadı. Bu tutarın 30 milyon doları doğrudan Senato yarışlarına, 15 milyon doları ise Temsilciler Meclisi adaylarına yönlendirildi. MAGA Inc'in harcamaları ise 35 milyon doları buldu. Her iki komitenin de önümüzdeki aylarda harcamalarını iki katına çıkarması bekleniyor.
Uzmanlar, bu denli yüksek harcamaların ABD seçim finansmanı sisteminde yeni bir dönemi işaret ettiğini belirtiyor. 2010'daki Citizens United kararı sonrası Super PAC'lerin önü açılmış, bireyler ve şirketler sınırsız bağış yapabilir hale gelmişti. Ancak Musk gibi teknoloji milyarderlerinin doğrudan siyasi kampanyalara milyonlarca dolar aktarması, seçimlerin demokratik işleyişine dair tartışmaları yeniden alevlendirdi.
Küresel ekonomi ve piyasalar üzerindeki etkiler
ABD'deki seçim harcamaları yalnızca siyasi bir mesele değil; aynı zamanda küresel piyasaları da yakından ilgilendiriyor. Cumhuriyetçilerin Kongre'de çoğunluğu koruması halinde, Trump döneminde uygulanan vergi indirimlerinin kalıcı hale getirilmesi, enerji sektöründe deregülasyon ve Çin'e yönelik ticaret savaşlarının yeniden gündeme gelmesi bekleniyor. Bu senaryo, gelişmekte olan piyasalardan sermaye çıkışını hızlandırabilir ve doları güçlendirebilir.
Öte yandan, Demokratların Kongre'nin en az bir kanadında kontrolü ele geçirmesi durumunda, iklim değişikliğiyle mücadele yasaları ve sosyal harcamaların artırılması gibi konular öncelik kazanabilir. Her iki senaryoda da ABD'nin dış politikasında ve küresel ticaret düzeninde dalgalanmalar yaşanması muhtemel.
Musk'ın America PAC aracılığıyla yaptığı harcamalar, iş dünyasının siyasi sürece doğrudan müdahalesi açısından da emsal teşkil ediyor. Tesla ve SpaceX gibi şirketlerin savunma ihaleleri, uzay programları ve elektrikli araç teşviklerinden doğrudan etkilendiği düşünülürse, Musk'ın siyasi yatırımlarının arkasında ticari çıkarların da olduğu öne sürülüyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
ABD'deki ara seçim harcamaları, Türkiye'nin ekonomik ve diplomatik çıkarlarını dolaylı da olsa etkiliyor. Cumhuriyetçilerin Kongre'de çoğunluğu koruması, Türkiye-ABD ilişkilerinde savunma sanayii iş birliklerinin (F-16 modernizasyonu, F-35 meselesi) yeniden gündeme gelmesine yol açabilir. Ayrıca, Trump yönetiminin olası ikinci döneminde uygulayacağı ticaret politikaları, Türkiye'nin ABD'ye yönelik ihracatını ve döviz kurları üzerinden ekonomik istikrarını etkileyebilir. Musk'ın siyasi harcamaları ise Türkiye'deki teknoloji ve otomotiv sektörü yatırımları açısından izlenmeye değer. Seçim sonuçları, Türkiye'nin Suriye, Doğu Akdeniz ve Kafkasya politikalarında da belirleyici olacak.