ABD Başkanı Donald Trump, Suudi Arabistan Veliaht Prensi Muhammed bin Selman'a (MBS) Yemen'de İran destekli Husilere karşı son derece riskli bir askeri harekat için yeşil ışık yaktı. Amerikalı yetkililere dayandırılan habere göre, Trump yönetimi Suudi Arabistan'ın planladığı bu operasyonu onaylamakla kalmadı, aynı zamanda istihbarat ve lojistik destek de sağladı. Söz konusu harekat, Husilerin Yemen'in kuzeyindeki stratejik bölgelerine yönelik hava saldırılarını ve özel kuvvet operasyonlarını kapsıyor. Beyaz Saray'dan yapılan açıklamada, Trump'ın MBS'ye 'istediğin gibi ilerle' talimatı verdiği belirtiliyor.
Arka Plan: Trump-MBS İlişkisi ve Yemen Savaşı
Trump'ın bu kararı, iki lider arasındaki geleneksel müttefiklik ilişkisinin ötesinde bir güven ve işbirliğine işaret ediyor. Haziran 2022'de Cidde'de gerçekleşen yüz yüze görüşmede Trump, MBS'ye 'tam desteğini' ifade etmişti. Suudi Arabistan, 2015'ten bu yana Yemen'deki İran destekli Husilere karşı bir koalisyona liderlik ediyor. Ancak bu savaş, Suudi Arabistan'ın itibarını zedelerken, sivil kayıplar ve insani krizi derinleştirdi. Trump yönetiminin desteği, savaşın seyrini değiştirebilecek nitelikte.
Uzmanlara göre, Trump'ın bu onayı, İran'ın bölgedeki etkisini kırmayı hedefleyen daha geniş bir stratejinin parçası. ABD'nin Yemen'deki askeri varlığı şu ana kadar sınırlıydı, ancak bu karar Suudi Arabistan'ın daha agresif adımlar atmasının önünü açıyor. Operasyonun özellikle Husilerin kontrolündeki Hudeyde Limanı ve başkent Sana'ya yönelik olması bekleniyor. Ancak bu tür bir müdahale, sivil kayıplar ve bölgesel istikrarsızlık riskini de beraberinde getiriyor.
Bölgesel ve Küresel Boyut
Trump'ın desteği, Orta Doğu'da yeni bir güç dengesi yaratma potansiyeli taşıyor. İran, Husiler aracılığıyla Suudi Arabistan ve Birleşik Arap Emirlikleri'ne yönelik füze ve drone saldırıları düzenlemişti. Bu operasyon, İran'ın bölgesel vekil güçlerine karşı doğrudan bir meydan okuma olarak görülüyor. Aynı zamanda, Birleşmiş Milletler ve uluslararası insani yardım kuruluşları, Yemen'deki çatışmanın 2015'ten bu yana yüz binlerce sivilin ölümüne ve dünyanın en kötü insani krizlerinden birine yol açtığı uyarısında bulunuyor. Bu operasyonun uzun süreli bir çatışmayı tetiklemesi ve tam ölçekli bir savaşa dönüşmesi endişeleri artırıyor. ABD'nin bu hamlesi, ayrıca İran ile nükleer müzakereleri de etkileyebilir.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye, Yemen krizinde taraflar arasında siyasi çözümü savunmuş, Suudi Arabistan'ın askeri müdahalesine eleştirel yaklaşmıştır. Trump yönetiminin bu desteği, bölgede İran karşıtı bloku güçlendirirken, Türkiye'nin Körfez ülkeleriyle ilişkilerinde hassas bir denge kurmasını gerektirebilir. Ayrıca Ankara, Katar ve İran ile olan ilişkilerini de göz önünde bulundurarak bu gelişmeyi yakından izlemektedir. Bölgesel istikrarsızlığın artması, Türkiye'nin enerji güvenliği ve ticaret yolları üzerinde dolaylı etkiler yaratabilir.