ABD Başkanı Donald Trump, 2026’da gözden geçirilmesi planlanan ABD-Meksika-Kanada Serbest Ticaret Anlaşması (USMCA) konusunda yenileme yapmayabileceğini söyledi. Başkanın bu açıklaması, üç ülke arasında anlaşmanın geleceğine dair kritik müzakerelerin sürdüğü bir döneme denk geldi. Trump, “Anlaşmayı yenilemeyebiliriz. Şu anda birçok seçeneğimiz var” ifadelerini kullandı. Bu sözler, ABD’nin ticaret politikasında olası bir değişimin sinyali olarak yorumlandı.
Gelişmenin Arka Planı
USMCA, Trump’ın ilk döneminde imzalanarak 2020’de yürürlüğe girdi. Anlaşma, Kuzey Amerika ticaretini düzenleyen NAFTA’nın yerini almıştı. Ancak Trump, seçim kampanyası sırasında sık sık bu anlaşmayı eleştirmiş ve ABD işçileri için yeterince koruyucu olmadığını savunmuştu. Şimdi, üç ülkenin temsilcileri, anlaşmanın 6 yıllık gözden geçirme sürecine hazırlanırken, Başkan’ın yenilememe tehdidi müzakereleri zora sokabilir. Uzmanlar, bu tür bir adımın Kuzey Amerika tedarik zincirlerini ve yatırım akışını ciddi şekilde etkileyebileceğine dikkat çekiyor.
Trump’ın açıklaması, özellikle Meksika sınırındaki göç ve uyuşturucu kaçakçılığıyla ilgili başka bir tartışmanın ardından geldi. Başkan, Meksika’nın bu konularda yeterli önlem almadığını belirterek, ticaret anlaşmasını bir koz olarak kullanabileceğinin sinyalini vermişti. Beyaz Saray’dan yapılan yazılı açıklamada da “Başkan, Amerikan işçilerini ve çıkarlarını ön planda tutuyor. Anlaşma şartlarının karşılanmaması durumunda farklı yollar izlenebilir” denildi.
Bölgesel ve Küresel Boyut
USMCA’nın yenilenmemesi, sadece Kanada ve Meksika’yı değil, aynı zamanda küresel ticaret dengelerini de etkileyebilir. ABD, Meksika ve Kanada arasındaki ticaret hacmi yıllık 1,5 trilyon doları aşıyor. Anlaşmanın sona ermesi durumunda, üç ülke arasındaki ticarette yeni tarifeler ve kotalar gündeme gelebilir. Bu durum, otomotiv, tarım ve enerji gibi sektörlerde maliyetleri artırabilir. Ayrıca, ABD’nin Çin’e karşı yürüttüğü ticaret savaşında Kuzey Amerika’yı bir üretim üssü olarak kullanan şirketler için de belirsizlik yaratabilir.
Kanada Başbakanı Justin Trudeau ve Meksika Devlet Başkanı Claudia Sheinbaum, Trump’ın sözlerine temkinli yaklaştı. Trudeau, “USMCA tüm taraflar için faydalı oldu. Bu anlaşmayı korumak için elimizden geleni yapacağız” derken, Sheinbaum “Meksika, ABD’nin en büyük ticaret ortaklarından biri. Anlaşmanın karşılıklı yarar sağladığını düşünüyoruz” ifadelerini kullandı. Ancak analistler, Trump’ın yenilememe tehdidinin müzakerelerde pazarlık payı yaratmak için olduğunu, ancak tamamen iptal edilmesinin herkes için kayıp olacağını vurguluyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
ABD’nin Kuzey Amerika ticaret politikasındaki bu olası değişim, Türkiye’yi doğrudan etkilemese de küresel ticaret dengeleri açısından önem taşıyor. ABD’nin korumacılık eğilimlerini artırması, Türkiye’nin ABD ile olan ticari ilişkilerinde ve dış ticaret stratejilerinde dikkate alınması gereken bir faktör. USMCA’nın belirsizliği, ABD pazarına yönelik üretim yapan Türk firmaları için alternatif pazar arayışlarını gündeme getirebilir. Ayrıca, ABD’nin ticarette kullandığı bu tür müzakeri yöntemleri, Türkiye’nin ABD ile yürüttüğü ticaret görüşmelerinde referans olarak değerlendirilebilir.
