ABD'de federal bir ticaret mahkemesi, Başkan Donald Trump'ın, Çinli perakendeciler Temu ve Shein dahil olmak üzere düşük değerli ithalatın gümrük vergisi ödemeden ülkeye girişini engelleme kararını onayladı. Perşembe günü açıklanan karar, Trump yönetiminin ticaret politikasında önemli bir zafer olarak değerlendirilirken, küresel e-ticaret devlerinin ABD pazarındaki avantajlarını kaybetmesine yol açabilir.
De Minimis Kuralının Sonu
Karar, 1930 tarihli Tarife Yasası'nın "de minimis" hükmü olarak bilinen ve değeri 800 doların altındaki paketlerin gümrük vergisi ve ek harçlardan muaf tutulmasını öngören düzenlemeyi hedef alıyor. Bu kural, özellikle Çin merkezli e-ticaret platformlarının ABD'li tüketicilere doğrudan satış yaparak milyonlarca paketi vergisiz göndermesine olanak tanıyordu. Trump yönetimi, bu uygulamanın Amerikan perakende sektörüne haksız rekabet yarattığını ve Çin'den gelen uyuşturucu maddelerin ülkeye girişinde bir boşluk oluşturduğunu savunuyordu.
ABD Uluslararası Ticaret Mahkemesi'ndeki yargıçlar, başkanın bu tür ithalatı engelleme yetkisini tanıyan kararında, ulusal güvenlik ve ekonomik istikrar gerekçelerine atıfta bulundu. Mahkeme kararı, Trump yönetiminin Temmuz ayında başlattığı ve birçok ülkeye yönelik geniş kapsamlı tarife politikalarının hukuki zeminini güçlendiriyor. Yönetim, bu adımla Çin'den gelen ucuz ürün akışını sınırlamayı ve yerli üreticileri korumayı hedefliyor.
Küresel Ticaret Savaşlarının Yeni Boyutu
Bu karar, yalnızca ABD-Çin ticaret ilişkilerini etkilemekle kalmıyor, aynı zamanda küresel ticaret savaşlarının seyrini de değiştirebilir. Avrupa Birliği ve diğer gelişmiş ekonomiler, benzer "de minimis" kurallarını gözden geçirmeye başladı. Özellikle Avrupa'da, Çin merkezli e-ticaret platformlarının vergisiz ürün satışları, yerel perakendecilerin tepkisini çekmişti. Analistler, bu kararın diğer ülkeleri de benzer düzenlemeler yapmaya teşvik edebileceğini belirtiyor.
Öte yandan, Çin hükümeti karara tepki göstererek, bunun serbest ticaret ilkelerine aykırı olduğunu ve iki ülke arasındaki ticari gerilimi artıracağını ifade etti. Çinli e-ticaret devleri, ABD pazarındaki maliyet avantajlarını kaybedecekleri için yeni stratejiler geliştirmek zorunda kalabilir. Uzmanlar, bu adımın ABD'de enflasyon üzerinde baskı yaratabileceğini, çünkü ucuz ithalatın fiyatları düşürmede önemli bir rol oynadığını hatırlatıyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
ABD'nin bu kararı, Türkiye'nin e-ticaret ve gümrük politikaları açısından emsal teşkil edebilir. Türkiye, son yıllarda yurt dışından gelen küçük paketler için vergi muafiyetini düşürmüş ve Çin menşeli ürünlere yönelik denetimleri artırmıştı. Bu karar, Türkiye'nin de benzer bir yaklaşımı benimseyerek yerli üreticileri koruma politikalarını güçlendirmesi için bir fırsat olabilir. Ayrıca, küresel ticarette ABD-Çin rekabetinin derinleşmesi, Türkiye'nin ticaret rotalarını çeşitlendirme stratejilerini etkileyebilir. Türkiye, bu süreçte hem ABD hem de Çin ile dengeli bir ticaret politikası izlemek durumunda.
